Het nieuwe beheerscontract dat de overheid onlangs met bpost afsloot, heeft aandacht voor duurzaamheid. Het ontlokt CEO Dirk Tirez de uitspraak dat bpost de groenste postoperator van Europa wil worden. Die ambitie vertaalt zich onder andere in een versnelde vergroening van de vloot postwagentjes. Zo wil het post- en pakjesbedrijf tegen eind volgend jaar 1200 nieuwe elektrische bestelwagens in gebruik nemen. Dat is een forse inspanning, want nu heeft bpost niet veel meer dan 100 elektrische bestelwagentjes op de baan.
...

Het nieuwe beheerscontract dat de overheid onlangs met bpost afsloot, heeft aandacht voor duurzaamheid. Het ontlokt CEO Dirk Tirez de uitspraak dat bpost de groenste postoperator van Europa wil worden. Die ambitie vertaalt zich onder andere in een versnelde vergroening van de vloot postwagentjes. Zo wil het post- en pakjesbedrijf tegen eind volgend jaar 1200 nieuwe elektrische bestelwagens in gebruik nemen. Dat is een forse inspanning, want nu heeft bpost niet veel meer dan 100 elektrische bestelwagentjes op de baan. Bpost legt nochtans al enkele jaren groene accenten. In 2015 onderschreef het de doelstellingen van het klimaatakkoord van Parijs. In 2016 ondertekende het postbedrijf het Belgische charter voor duurzame ontwikkeling. En Tirez' voorganger, Jean-Paul Van Avermaet, zette in zijn transformatieplan Connect 2026 ook al groene doelstellingen voorop. Nu kiest bpost voluit voor vergroening als een strategische optie. Tirez verwijst naar de maatschappelijke opdracht van bpost. Met andere woorden: er zijn niet enkel aandeelhouders, maar ook stakeholders om rekening mee te houden. "Onze stakeholders en klanten verwachten steeds meer dat e-commerce duurzaam is", zegt Tirez. "Daarop spelen we in door onze CO2-emissie te verminderen en de groenste postoperator van Europa te worden." Het postbedrijf wil tegen 2030 zijn CO2-emissie met 60 procent verlagen. In de eerste plaats beoogt bpost de elektrificatie van zijn vloot. Momenteel bestaat die uit 10.000 wagens, maar tegen 2030 zouden het er 18.000 zijn. Als je weet dat in ons land jaarlijks zo'n 6000 elektrische wagens worden besteld, zie je dat die ambitie niet min is. Is ze wel haalbaar? "We praten met diverse leveranciers. Er is vraag naar groene logistiek, wij willen onze klimaatdoelstellingen halen en daarom vragen we onze leveranciers om hun productie op te voeren." Voorts zet bpost in op alternatieven, zoals bestelfietsen. Tirez: "Er loopt een project in Mechelen. We leveren daar in de ecozone niet alleen ecologisch, we hebben ook lockers geplaatst waar Mechelaars hun bestelling ophalen. Die aanpak werkt, we breiden dat concept dus uit naar andere steden." Een derde tactiek is de aanpak van de kantoorgebouwen. "Ons nieuwe hoofdkantoor in Brussel, waar we over enkele maanden intrekken, zal volledig CO2-neutraal zijn", zegt Tirez. "We plaatsen ook warmtepompen, zonnepanelen en ledverlichting in onze grootste gebouwen, zoals onze sorteercentra. De grootste zeventig gebouwen zijn verantwoordelijk voor 80 procent van ons energieverbruik. Daar focussen we op." Tot slot wil bpost ook de klant een groener alternatief aanbieden. Het magazijn van de dochter Active Ants in Willebroek heeft zonnepanelen op het dak, en werkt met een doorgedreven automatisering, zodat minder oppervlakte verlicht en verwarmd moet worden. Voorts gebruikt het recycleerbaar karton en past het de afmetingen aan het bestelde product aan. De pakjes worden op die manier kleiner, zodat minder transportruimte nodig is en de bestelwagens zo weinig mogelijk lucht vervoeren. Volgens het duurzaamheidsverslag van bpost had het post- en pakjesbedrijf vorig jaar een ecologische voetafdruk van 296.975 ton. Dat was een lichte daling tegenover een jaar eerder, en 11 procent minder dan in 2017. Dat nog meer laten zakken is niet vanzelfsprekend in een context van toenemende e-commerce. "We evolueren naar een nieuw ecosysteem", zegt Tirez. "Op dit moment is er voornamelijk levering aan huis, maar in een groene logistiek evolueert dat naar een mix van thuislevering, levering in postpunten, afhaalpunten of lockers. Een postbode met een elektrische bestelwagen kan 100 tot 120 pakketten meenemen voor bezorging aan huis. Gaat diezelfde postbode een postpunt of een locker beleveren, dan kan hij 600 tot 700 pakketten meenemen. Daar ligt een kans om de ecologische voetafdruk te verminderen, terwijl je omzet blijft stijgen." Om die reden wil bpost de komende jaren versneld lockers plaatsen, en start het projecten op met gepensioneerden die thuis pakketten voor hun buurt kunnen ontvangen en terugzenden. "Ik denk dat we creatiever moeten zijn", zegt Tirez. "De postpunten zijn afhankelijk van hun buurt. Het gaat erom te weten waar de mensen komen. Onze postkantoren moeten serviceknooppunten worden, waar mensen zowel bancaire diensten als hulp bij digitale diensten of administratie vinden. Onze duurzaamheidsstrategie gaat zo veel verder dan dieselwagens vervangen. Wij zijn bezig met het model te herdenken." De overheid kan daarin een ondersteunende rol spelen, vindt de CEO. Al is dat niet meteen een vraag om premies of subsidies. "De markt kan zichzelf wel regelen, maar de overheid kan maatregelen invoeren om sociale en ecologische duurzaamheid te bevorderen", zegt Tirez. "Je ziet bijvoorbeeld in sommige Duitse steden dat vervuilende bestelwagens het centrum niet meer in mogen. Ook in Londen is er een aanbesteding geweest voor wie de lastmileleveringen in het centrum mag doen. Door dat te centraliseren, kun je de CO2-uitstoot verminderen." Inzetten op duurzaamheid in een ontluikende markt als e-commerce blijft een gok. Is het geen competitief nadeel dat bpost een pakje aflevert in een locker, terwijl een concurrent wel tot aan de deur zou komen? Tirez vindt van niet. "We zullen nog altijd tot aan de deur komen", zegt hij. "Maar we doen dat op een duurzame manier, en we bieden ook alternatieven aan. In Mechelen hebben we gezien dat de mensen daar klaar voor zijn. Het is zoals het fietsgebruik in Kopenhagen. Als er fietspaden zijn, komen de mensen met de fiets naar de stad. Ik ben optimistisch: als we een aantrekkelijk aanbod bieden en de consument ziet het voordeel dat hij zijn pakje de klok rond kan afhalen, dan is thuislevering niet langer de beste oplossing voor iedereen. Want je moet uiteindelijk wel thuis zijn voor een thuislevering." Bovendien verandert ook aan de investeringskant het denken. Almaar meer grote investeerders stappen pas in een bedrijf als het goed scoort op duurzaamheid. "Ik denk dat bpost kan voorlopen", zegt Tirez. "Als we nieuwe institutionele beleggers en pensioenfondsen willen aantrekken, zullen we aan hun duurzaamheidscriteria moeten beantwoorden."