In een wereld die steeds meer opgedeeld geraakt in geïsoleerde invloedssferen, heeft het Europese model nog appeal.
Vorige week schaarde een meerderheid van de EU-lidstaten zich achter een historisch vrijhandelsakkoord met de Latijns-Amerikaanse Mercosur-landen. Als alles goed gaat, zet voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen zaterdag haar handtekening onder het akkoord met Brazilië, Argentinië, Uruguay en Paraguay.
Het vrijhandelsakkoord is het grootste dat de EU ooit afgesloten heeft, maar had heel wat voeten in de aarde. De onderhandelingen hebben liefst 25 jaar gekost, en even leek het belang van de Europese veeboeren nog een onoverkomelijke struikelsteen. Maar het langetermijndenken heeft het deze keer gehaald. De nieuwe kansen op economische groei en welvaart van 700 miljoen mensen mochten primeren.
Dat is goed nieuws voor de geloofwaardigheid van Europa. Op geopolitiek vlak kan het oude continent toch nog iets gedaan krijgen, zo blijkt. In een wereld die steeds meer opgedeeld geraakt in geïsoleerde invloedssferen, heeft het Europese model van openheid, vrijhandel en internationale rechtszekerheid nog appeal. De Argentijnse president, Javier Milei, mag dan wel een vriend zijn van Donald Trump, zijn verzet tegen het vrijhandelsakkoord met de EU heeft hij laten varen.
Reden tot feesten is er niet. Slechts een kleine meerderheid van de EU-lidstaten stond achter het akkoord, en de goedkeuring door het Europees Parlement kan nog maanden aanslepen. Bovendien maken vrijhandelsakkoorden van Europa nog geen grootmacht. De EU heeft wereldwijd al tientallen vrijhandelsakkoorden afgesloten, onder meer met zwaargewichten als Japan, Zuid-Korea en Canada. Maar Donald Trump kan zonder verpinken Groenland innemen. De internationale rechtsorde verkruimelt, en dan telt alleen rauwe kracht. Europa heeft weinig meer dan mooie idealen. De echte test komt nu.