Bodrum (Turkije)
...

Bodrum (Turkije) Het is kalm in Bodrum. Te kalm. Op de terrasjes is er plaats zat, in de anders zo drukke winkelstraatjes tellen we meer overijverige verkopers dan toeristen. De toeristische sector in Turkije moet de vogelgriep nog uitzweten. Maar de Bodrumezen klagen niet, ze praten liever over de vastgoedkoorts. Onze taxichauffeur spreekt nauwelijks vijf woorden Engels. Wanneer we hem echter duidelijk maken dat we hier zijn voor de property market, doet hij extra zijn best. We begrijpen dat hij een interessant pand in de aanbieding heeft. " Very good price," probeert hij ons te overtuigen. "Iedereen wil hier een graantje meepikken van de vastgoed- boom," weet de Belgische Marina Claes. "Het aantal vastgoedkantoren bijvoorbeeld is spectaculair gestegen: van ongeveer tachtig in 2004 tot meer dan 220 in 2005. En dan heb je ook nog de informele verkopers: de receptionist in het hotel, de autoverhuurder, de barman... Al wie een mondje Engels praat, doet hier in vastgoed." Claes woont al vijf jaar in Bodrum. In 2004 maakte ze zelf de transfer van de toeristische naar de vastgoedsector. Ze werkt nu voor het makelaarskantoor Sunsethomes. "In twee jaar tijd is Bodrum enorm veranderd," vertelt ze. "Er is veel gebouwd. En er is op korte termijn ook een heuse afgeleide business ontstaan: interieurwinkels, tuininrichting, winkels met huishoudtoestellen..."Niet alleen in Bodrum heerst er vastgoedkoorts. Ook in de metropool Istanboel en andere badplaatsen zoals Kusadasi en Antalya draaien de betonmolens op volle toeren. Turkije staat dan ook internationaal aangeschreven als een van de grote vastgoedbeloften. Het eerbiedwaardige Urban Land Institute neemt de Turkse markt van residentieel vastgoed op in zijn lijstje met Best Bets. En het internationale vastgoedadviesbureau Knight Frank vermeldt Turkije als Europese hotspot location, naast Bulgarije, Kroatië en Cyprus. " L'histoire se répète," zegt Chris Willems, een Belgische zakenman die met zijn bedrijf Tulip Connnection actief is op de vastgoedmarkt van Antalya. "Turkije staat aan de vooravond van een vastgoedboom zoals Spanje die heeft gekend in de jaren tachtig en negentig. De babyboomgeneratie uit het noorden van Europa is op zoek naar vastgoedinvesteringen in het warme zuiden. In Spanje zijn de prijzen in al die jaren enorm gestegen. Men gaat op zoek naar alternatieven." Turkije wil maar wat graag dat alternatief zijn. Sinds 2003 is het voor buitenlanders vrij eenvoudig om vastgoed te kopen in Turkije. En begin dit jaar zorgde de Turkse wetgever voor nog meer openheid (zie kader: Zo koopt u vastgoed in Turkije ). Turkije heeft ook Spaanse troeven in handen: kilometers kust, een rijke geschiedenis en vooral een aangenaam klimaat met lange zomers en milde winters. Sinds enige tijd is ook het investeringsklimaat aanzienlijk verbeterd. Na een economische crisis eind jaren negentig kent Turkije weer een robuuste economische groei. De periode van hyperinflatie ligt achter de rug: vandaag bedraagt de inflatie ongeveer 10 %. En anders dan bijvoorbeeld Kroatië, dat andere alternatief voor Spanje, is de Turkse markt voor tweede verblijven geen exclusief buitenlandse aangelegenheid. Rijke Turken zijn evengoed belangrijke klanten voor de vastgoedboeren in de badplaatsen. En wellicht nog voor de zomer zal het Turkse parlement een wet goedkeuren die hypotheekleningen mogelijk maakt in Turkije. Dat zou ook de binnenlandse vraag naar vakantiewoningen een impuls kunnen geven. De toenemende interesse voor Turks vastgoed is al zichtbaar in de prijzen. "Spotgoedkoop is het hier niet meer," beklemtoont Chris Willems. "In twee, drie jaar tijd zijn de prijzen fors gestegen. Maar je krijgt hier nog wel altijd waar voor je geld. Voor een appartement met drie slaapkamers - piekfijn afgewerkt - betaal je ongeveer 160.000 euro. Maar drie jaar geleden was dat nog 85.000 euro."In Bodrum zijn het vooral Engelse en Ierse kopers die de prijzen de hoogte in jagen. En in hun zog hebben ook tal van bekende Britse specialisten in vakantievastgoed hun tenten opgeslagen. Bodrum is de favoriete vakantieplek van de Turkse jetset en wordt daarom wel eens het Saint-Tropez van Turkije genoemd. Maar sommigen Britse media zien in Bodrum veeleer een Turks Marbella: een paradijs voor projectontwikkelaars, een oord waar men het niet zo nauw neemt met bouw- en andere reglementeringen. Die vergelijking gaat echter niet helemaal op. In heel Bodrum is er geen hoogbouw te bespeuren. En eigenlijk is de bouwactiviteit in het stadje zelf relatief beperkt. Toegegeven: heel veel ruimte voor nieuwe ontwikkelingen is er niet meer. Een heel ander beeld biedt het schiereiland van Bodrum. Kleine, grote en nog grotere bouwwerven verdringen zich op de heuvelflanken langs de kustlijn. Maar ook hier geen hoogbouw. "De bouwreglementen zijn hier strikt en worden ook behoorlijk goed nageleefd," zegt Joan Dunne, de plaatselijke directeur van de Ierse projectontwikkelaar en investeerder Kinley Group. "Zo mag je maximaal twee verdiepingen bouwen, moet de afwerking in wit pleisterwerk of natuursteen zijn en moeten de daken plat zijn."Kinley Group heeft momenteel vier projecten in portefeuille, allemaal in Bodrum stad. Dunne: "In Bodrum zelf is er geen risico van een overaanbod, want de ruimte is beperkt. Bodrum heeft ook veel meer te bieden dan alleen een strand en een dijk. Je hebt hier cinema's, een theater, een shoppingcenter, een levendig winkelcentrum... Kortom, het is een plek die leeft. Dat is een belangrijke meerwaarde voor ons cliënteel, meestal mensen die al een tweede of derde woning bezitten. Die willen niet gebonden zijn aan hun Turkse eigendom. Maar als ze een jaar niet kunnen komen, willen ze hun huis wel kunnen verhuren. En dan zit je het best op een plek waar iets te beleven valt."De vergelijking met Marbella loopt nog op andere punten mank. De Zuid-Spaanse badstad straalt ondanks de ongebreidelde projectontwikkeling nog steeds een zekere glamour uit. Dat kan je van Bodrum bezwaarlijk zeggen. Naar Europese normen is de infrastructuur er ondermaats. Op de meeste wegen is het hobbelen en schudden. En is in Marbella zowat elk stukje groen een golfterrein, dan moet Bodrum het voorlopig nog stellen zonder golfclub. In Tuzla, op een twintigtal minuten van Bodrum, wordt er wel een terrein aangelegd. "De privéontwikkelingen gaan hier zo snel," zegt Joan Dunne, "dat de overheid het niet kan volgen. Toch hebben ze al een hele weg afgelegd."Overigens: wie niet zo van het gladde Marbella houdt, stelt het nonchalante Bodrum misschien juist op prijs. Laurenz Verledens