"Diamonds are forever", luidt de slogan van De Beers al sinds 1939. Het Zuid-Afrikaanse kartel controleert de helft van de wereldproductie van diamant. Maar sinds kort bedreigen Russische mijnen goed voor een jaarproductie van 13,6 miljoen karaat of 25 % van de markt het kartel. Voor 1,8 miljard dollar Russische diamant overspoelde de wereldmarkt, die vroeger voor 80 % door De Beers werd gecontroleerd. Vandaag is dat aandeel nog slechts 63 %. In de sector klinkt meer en meer het motto van de andere Bond-film : From Russia, with love.
...

"Diamonds are forever", luidt de slogan van De Beers al sinds 1939. Het Zuid-Afrikaanse kartel controleert de helft van de wereldproductie van diamant. Maar sinds kort bedreigen Russische mijnen goed voor een jaarproductie van 13,6 miljoen karaat of 25 % van de markt het kartel. Voor 1,8 miljard dollar Russische diamant overspoelde de wereldmarkt, die vroeger voor 80 % door De Beers werd gecontroleerd. Vandaag is dat aandeel nog slechts 63 %. In de sector klinkt meer en meer het motto van de andere Bond-film : From Russia, with love. Enkele weken geleden sloten Nicky Oppenheimer (De Beers) en Vladimir Panskov (de Russische minister van Financiën) echter een "memorandum van algemene principes" waarbij de Zuid-Afrikanen in de toekomst minstens de helft van de Russische steentjes zullen afnemen. Rusland belooft slechts 5 % van de productie uit te voeren. Antwerpenaar Mendy Kaszirer (Kaszirer Diamonds) is met acht slijperijen aanwezig in Rusland. Hij omzeilde het monopolie van De Beers, omdat zijn steentjes via deze fabrieken werden verspreid op de wereldmarkt. Vandaag haalt zijn groep naar eigen zeggen een omzet van 150 miljoen dollar. Vier jaar geleden, toen Kaszirer met de Russische productie startte, werd hij geschrapt als afnemer ("zichthouder") van de Beers. "Het liberaliseringsproces is onomkeerbaar," zegt hij. "De Beers kan één individuele handelaar stoppen en heeft dit in mijn geval ook met alle middelen geprobeerd. Ik zou net hetzelfde hebben gedaan. Maar mijn voorbeeld kreeg navolging. Tientallen Belgen slijpen ter plaatse diamanten en hun goederen vinden hun weg op de wereldmarkt. De Beers kàn ze niet stoppen. En Rusland wil dat niet. Zonder Rusland wordt De Beers een diamantonderneming naast vele andere." TRENDS. Hoe schat u het akkoord tussen De Beers en Rusland in ? MENDY KASZIRER. Met scepsis. Het is slechts een "memorandum". En neem gerust van mij aan ik werk toch al 28 jaar in de Russische diamantsector dat voor de Russen een memorandum geen contract is. Het is een tactische zet van De Beers om de aandeelhouders te kalmeren. Veel rook zonder vuur. Ze weten trouwens ook dat het aan de vooravond van de verkiezingen nutteloos is om akkoorden te sluiten met Russische politici. Bedreigt het memorandum uw Russische productie ?Neen. De lokale markt in Rusland staat er los van. De mijnen moèten leveren aan onze acht slijperijen, erkend door een decreet van de president. Vergeet niet dat wij alleen al 600 arbeidsplaatsen scheppen in Moskou.Kan de Beers zijn quasi-monopolie behouden ?De Beers heeft genoeg reserves om diamanten op te kopen. Maar het is de vraag of hen dit op termijn niet meer geld kost dan het monopolie opbrengt. De diamantindustrie moet zich aanpassen aan de markt. Tot nog toe waren nieuwe mijnen geen echte bedreiging, maar voor Rusland ligt dat anders. Ze delven topkwaliteit. Die wij voor hen verwerken en verspreiden.Het doorbreken van een monopolie leidt volgens het economische handboek tot een prijsverlaging. Ook voor diamant ?Neen. Op één knik na, in 1980, steeg de prijs van de diamant constant. Door de stijgende vraag naar het product zie ik geen tegenbeweging ontstaan. Tenzij iemand de diamant op de markt wil dumpen om zijn positie te verstevigen.Hebt u dit ooit gedaan ?Neen. Ik ben geen dumper. Dat hou je slechts vol tot het faillissement. Niemand heeft op een groeimarkt een reden om de prijs te laten zakken.Is enkel De Beers in staat het imago hoog te houden en is hun monopolie om die reden verantwoord ? In hoeverre geeft de slechte reputatie van Rusland een knauw aan dat imago ?Een imago is een kwestie van marketing. De Beers zou er 180 miljoen dollar aan spenderen. PR-ondernemingen zullen in de rij staan om dit ook voor Russische diamanten te doen. Het imago van Rusland zal verbeteren.Het kàn trouwens alleen maar verbeteren. Russen zijn eigenlijk heel kinderachtig en hebben het ontzettend moeilijk met de overgang naar een systeem waar ze sinds Vadertje Staat wegviel als steunpilaar zélf de handen uit de mouwen moeten steken. De zakenlui zijn trouwens niet heel eerlijk. Een contract is geen contract. Banken gaan failliet. De bureaucratie is groter dan in de Sovjet-Unie.In hoeverre wordt uw handel een aantrekkingspool voor criminelen bedreigd door de stijgende misdaad ?Persoonlijk heb ik geen lijfwachten. Zij provoceren eerder criminaliteit dan haar op te lossen. Bovendien zijn wij niet actief in de lokale distributie, waar de misdaad aanwezig is. Het is de taak van mijn vennoten die voor 50 % participeren in de slijperijen om de veiligheid te garanderen. Zij zijn goed georganiseerd en hebben veel contacten.Spreekt u van de KGB of de maffia ?Oudgedienden van de KGB en het ministerie van Binnenlandse Zaken. Is de politieke instabiliteit een gevaar voor uw lokale producenten ?De Russen hebben geld nodig. En diamant was steeds de sterkste pijler van hun economie. Ik garandeer u dat het de laatste sector is die ze laten vallen. Het is hun joker. Diamant kan je altijd kwijt, hoe slecht de economie ook draait. Rusland mag organisatorisch een ramp zijn, maar het collectief begrijpt het belang van de diamantsector. Gezien mijn jarenlange contacten met het Russische establishment denk ik trouwens dat mijn positie in de lokale diamantproductie vrij stevig is. Maar je weet natuurlijk nooit. Vormen de Russische slijperijen een bedreiging voor Antwerpse jobs ?Neen. Niemand kan op tegen de Antwerpse slijperijen. In hun niche wordt niet geconcurreerd met prijzen, maar met kwaliteit en ervaring. Van een delocalisatie is geen sprake meer. Ook onze Russische slijpers kunnen niet op tegen Antwerpen.Ons gesprek liep een beetje uit. U moet uw vliegtuig naar Moskou nog halen.Geen probleem. Een telefoontje met Aeroflot en het vliegtuig blijft aan de grond. Dat is al eerder gebeurd. HANS BROCKMANSMENDY KASZIRER (KASZIRER DIAMONDS) Zonder medewerking van de Russen wordt De Beers een diamantonderneming als zovele andere. En die medewerking is onzeker.