De opleving van de overnamemarkt heeft een bitter trekje, blijkt uit een jaarlijkse enquête van de Vlerick Business School. Er komen veel Belgische kmo's in buitenlandse handen - wat op zich niet ongezond hoeft te zijn - maar de tegengestelde beweging is veel bescheidener. Te weinig Belgische ondernemers doen aankopen in het buitenland. Zowat 60 procent van de ondervraagde overnamespecialisten zag vorig jaar een toename van de buitenlandse overnames in België. Slechts 40 procent zag ook een toename van het aantal Belgische overnames in het buitenland. En 2017 brengt geen verbetering. Ruim de helft van de overnamespecialisten ziet de groei van de Belgische overnames in het buitenland zelfs stilvallen.
...

De opleving van de overnamemarkt heeft een bitter trekje, blijkt uit een jaarlijkse enquête van de Vlerick Business School. Er komen veel Belgische kmo's in buitenlandse handen - wat op zich niet ongezond hoeft te zijn - maar de tegengestelde beweging is veel bescheidener. Te weinig Belgische ondernemers doen aankopen in het buitenland. Zowat 60 procent van de ondervraagde overnamespecialisten zag vorig jaar een toename van de buitenlandse overnames in België. Slechts 40 procent zag ook een toename van het aantal Belgische overnames in het buitenland. En 2017 brengt geen verbetering. Ruim de helft van de overnamespecialisten ziet de groei van de Belgische overnames in het buitenland zelfs stilvallen. "We verliezen beslissingscentra", concludeert professor Mathieu Luypaert van het Vlerick Centre for Mergers, Acquisitions & Buyouts, dat de enquête uitvoerde. Een grote verrassing is dat niet. "Geografisch is België een interessante toegangspoort tot Europa, zeker voor Aziatische bedrijven", zegt Luy- paert. "Denk maar aan de interesse van het Chinese staatsbedrijf State Grid voor onze netbeheerder Eandis. In de omgekeerde richting speelt dan weer politieke onzekerheid een rol. Belgische ondernemers doen vooral overnames in onze buurlanden en in de Verenigde Staten. In die landen zijn er net verkiezingen gehouden, of staan ze voor de deur. Bovendien doen de brexit en Donald Trump grote vragen rijzen omtrent onze toekomstige handelsrelaties met het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten." Maar dat is niet de volledige uitleg, blijkt uit de reacties van de 120 ondervraagde overnamespecialisten, allemaal actief in België. "Ze vinden dat Belgische groeibedrijven te vaak en te vroeg verkocht worden aan multinationals", zegt Luypaert. "Dat heeft deels te maken met een gebrek aan moed en ondernemerscultuur. Een verkoop biedt financiële zekerheid voor de ondernemer. Anderzijds heeft de komst van een buitenlandse eigenaar ook positieve kanten. Het kan de groei en de internationalisering van het bedrijf bevorderen. Maar we mogen niet blind blijven voor de keerzijde. De lokale tewerkstelling wordt een stuk onzekerder bij een buitenlandse overname, en het is niet goed voor ons ondernemersimago." Reden tot paniek is er niet, volgens Veerle Catry, partner bij het advieskantoor BDO Belgium. "Het is niet zo dat een buitenlandse overnemer per definitie jobs schrapt en technologie wegrooft, ook al geven de media vaak die indruk. Als het Duitse BASF zijn Gentse vestiging CropDesign opdoekt en honderden banen verloren gaan, klinkt het: 'Zie je wel.' Maar er zijn evenveel voorbeelden van het omgekeerde, waarbij Belgische bedrijven baat hebben bij een buitenlandse overnemer, omdat die het bedrijf de mogelijkheid geeft om zijn technologie verder te ontwikkelen bijvoorbeeld." De Belgische bedrijven zijn aantrekkelijk geprijsd, en ook dat verklaart de grote buitenlandse interesse. De waardering van het gemiddelde bedrijf haalt 6,4 keer de operationele cashflow, de zogenoemde multiple. "In vergelijking met onze buurlanden is dat een redelijk niveau", zegt Luypaert. "Al is de waardering aan een opmars bezig. In 2013 bedroeg de gemiddelde multiple 5. Wie dus zijn bedrijf verkoopt, krijgt vandaag een meeropbrengst van 1,4 keer de operationele cashflow. Dat is niet niks." De prijsstijging betekent dat de vraag groter is dan het aanbod. "De Belgische overnamemarkt kent vooral kleine en middelgrote deals, en net die transacties zijn wereldwijd in trek", zegt Luypaert. "En geld is geen probleem. De banken geven gemakkelijker een lening voor een overname" (zie kader Gewillige banken). Maar het aanbod op de overnamemarkt houdt het hoofd koel. "De verkoper hapt niet meteen toe", zegt Catry. "Hij kan een berg geld krijgen, maar hoeveel brengt dat tegenwoordig nog op? Hij wacht beter. Intussen doet het economische herstel de winsten toenemen. Combineer dat met de stijgende multiples en je krijgt een aardige hefboom onder de overnameprijs." De prijsstijging zal de pret niet bederven, aldus de ondervraagden in de enquête. "57 procent verwacht dat het aantal overnames in 2017 nog zal groeien", zegt Luypaert. "En zeggen dat 2015 en 2016 al recordjaren waren op de Belgische overnamemarkt. Het wordt nog dringen."