"Het moet allemaal veel groter en sneller. Dit is een historische kans om het verschil te maken in biotech. Wij moeten samen met Gilead een toppositie in de wereld kunnen pakken." Dat zei Onno van de Stolpe een jaar geleden als nieuwe Trends Manager van het Jaar 2019. Die bekroning had hij ruimschoots verdiend nadat hij in 2019 de twintigste verjaardag van Galapagos had gevierd met een miljardendeal met het Amerikaanse farmaconcern Gilead. Galapagos stond toen ook aan de vooravond van de marktintroductie van een eerste geneesmiddel, het reumamedicijn filgotinib dat sindsdien de merknaam Jyseleca heeft gekregen.
...

"Het moet allemaal veel groter en sneller. Dit is een historische kans om het verschil te maken in biotech. Wij moeten samen met Gilead een toppositie in de wereld kunnen pakken." Dat zei Onno van de Stolpe een jaar geleden als nieuwe Trends Manager van het Jaar 2019. Die bekroning had hij ruimschoots verdiend nadat hij in 2019 de twintigste verjaardag van Galapagos had gevierd met een miljardendeal met het Amerikaanse farmaconcern Gilead. Galapagos stond toen ook aan de vooravond van de marktintroductie van een eerste geneesmiddel, het reumamedicijn filgotinib dat sindsdien de merknaam Jyseleca heeft gekregen. Intussen is filgotinib inderdaad goedgekeurd voor de Europese en Japanse markt. Maar de lancering voor reuma in de VS, veruit de meest lucratieve markt, komt er niet. Het Amerikaanse geneesmiddelenagentschap FDA gaf geen goedkeuring voor filgotinib in zijn hoogste dosering. Het medicijn met een lagere dosering in de VS introduceren, zag commerciële partner Gilead dan weer niet zitten. Die twee mokerslagen hakten er diep in, en niet alleen op de aandelenkoers van Galapagos, die tot 70 procent inboette. Ook van de Stolpe, wiens devies 'think big' is, kreeg de volle laag.ONNO VAN DE STOLPE. "Het gaat wel goed met mij. Het negatieve sentiment rond Galapagos en de CEO is natuurlijk niet zo prettig. Maar dat hoort erbij. Hoge bomen vangen veel wind en die wind is wel gekomen. Er is ook een heleboel onzin geschreven en dat laat me niet onberoerd. Als je integriteit ter discussie wordt gesteld, doet dat pijn. Ik heb natuurlijk altijd een vrij grote mond gehad over waar Galapagos heenging en wat we aan het doen waren. Dat ik daar op aangesproken word als we dan zo'n tegenslag krijgen, vind ik wel terecht. We hebben een grote broek aangetrokken, en die blijkt nu te groot te zijn. Dan moet je ook accepteren dat je niet met zijden handschoenen aangepakt wordt."VAN DE STOLPE. "Helemaal niet. Het was ook geen grootspraak. Het was een grote mond omdat Galapagos met hele mooie programma's bezig is en een prachtig bedrijf opgebouwd heeft en verder zal uitbouwen. Die FDA-issue is enorm balen, maar doet niets af aan het feit dat wij een prachtig product ontwikkeld hebben. Het is goedgekeurd voor reuma in Japan en Europa, regulatoren die precies dezelfde informatie hebben als de FDA. Het is niet dat wij een rare weg richting markt hebben genomen en het aandeel hebben opgeklopt."VAN DE STOLPE. "De FDA. Dat Gilead die Amerikaanse markt niet opgaat met de lagere dosering, kan ik wel begrijpen. Reuma is de grootste competitieve markt. Dat betekent dat je daar enorm in moet investeren om een plekje tussen de groten te verkrijgen. Dan praat je over honderden miljoenen introductiekosten. Maar als je niet verwacht dat het medicijn een substantieel marktaandeel kan verwerven met die lagere dosering, kan ik me voorstellen dat het bedrijf niet de kosten en het risico wil lopen. Voor ons is dat vervelend, omdat wij royalty's zouden krijgen. Wij verliezen zowat 70 procent van onze verwachte inkomsten."VAN DE STOLPE. "Als je als kleine belegger aandelen hebt gekocht tegen 200 euro in de veronderstelling dat de bomen almaar blijven groeien, is het pijnlijk, dat begrijp ik. Ik vind het ook pijnlijk als ik naar mijn aandelenportfolio kijk. Maar wij gaan het vertrouwen van die aandeelhouders herstellen. Er komen nieuwe data aan, en als die goed beoordeeld worden door analisten, zal het reumadebacle met filgotinib in de VS wel snel naar de achtergrond verdwijnen. Of ook niet, als de commerciële lancering van filgotinib in Europa goed gaat. Dan wordt dat toch een money maker en daar zullen de mensen blij mee zijn."VAN DE STOLPE. "Vanuit een beleggersperspectief zeker. Op de beurs minder waard zijn dan de cash, was het allerzwartste scenario dat we konden bedenken. Maar we hebben filgotinib goedgekeurd gekregen en hebben na 21 jaar ons eigen medicijn op de markt. Dan kun je moeilijk van een annus horribilis spreken."VAN DE STOLPE. "Als iets mislukt in biotech zie je regelmatig een koersval van 60 tot 70 procent, en meestal is dat terecht. De meeste biotechbedrijven hebben één echt leadprogramma en voor de rest heel weinig in hun pijplijn. Maar nu is Galapagos in precies datzelfde traject terechtgekomen. Ook wij zijn 70 procent kwijtgeraakt. Maar de beleggers moeten vooruitkijken. Het wegvallen van de inkomsten uit Amerika voor reuma is een klap, maar heeft geen impact op onze pijplijn. En daaruit komt nog heel veel moois. Onze studie voor een medicijn tegen de longziekte IPF, en Toledo, een volledig nieuw werkingsmechanisme voor medicijnen tegen ontstekingsziektes, zijn twee programma's die game changers zijn waarmee we echt on top kunnen komen. Daar twijfel ik niet aan. Ik word natuurlijk neergesabeld voor mijn verhaal dat we groter worden dan Philips. Ik heb er altijd bij vermeld dat dan zowel filgotinib, IPF als Toledo positief moesten zijn. Je hebt drie moleculen nodig om 60 miljard waard te worden. Nu hebben we er nog twee. Het wordt dus spannend om groter te worden dan Philips, maar het is niet uitgesloten."We hebben voor IPF wel flink tegenslag gehad door covid. Je kunt je voorstellen dat patiënten met zwaar aangetaste longen in covid-tijden niet de ideale doelgroep zijn voor een studie. Patiënten waren bang om naar het ziekenhuis te gaan. Het traject heeft daardoor stevige vertraging opgelopen. Intussen is wel ons vertrouwen in Toledo, dat altijd groot was, nog gegroeid. Tot nu zien we het programma altijd doen wat wij verwachten dat het doet. Het heeft een goed veiligheidsprofiel, maar moet zich voor het eerst in patiënten bewijzen. Ik zeg er ook altijd bij dat het elk moment einde oefening kan zijn."VAN DE STOLPE. "Niemand is gebaat bij bescheidenheid aanleren, en ik geloof ook niet dat dit een les in bescheidenheid is. We hebben 5 miljard op de bank, een fantastische organisatie en een prachtige pijplijn. Setbacks horen bij onze sector."VAN DE STOLPE. "Het is good housekeeping dat als je zo'n tegenslag krijgt, even een pas op de plaats maakt met je uitgavepatroon. We gaan de komende jaren veel sterker verlieslatend zijn dan gepland, omdat we de inkomsten van filgotinib in Amerika missen. Maar we gaan de onderzoeksprojecten niet kortwieken. Het grote plan is zeker niet gewijzigd, en het is nog altijd think big. Alleen hebben we eventjes een reset gekregen, en zal de 'big' wat langzamer komen."VAN DE STOLPE. "Neen, en nu zeker niet. We hebben die miljarden op de bank, en iedereen moet zich realiseren dat Galapagos niet overgenomen kan worden. We lopen niet het risico dat de koers zo laag staat dat iemand binnenstapt, de boel reorganiseert en er met de cash vandoor gaat. Dat kan niet dankzij de deal met Gilead waarmee we tien jaar onafhankelijkheid verzekerd hebben. De beurskoers is op dit moment ook niet belangrijk is voor de onderneming zelf, omdat we geen geld hoeven op te halen."VAN DE STOLPE. "Het zal wel meespelen dat ik dus die grote mond had en heb, en dat ze daarom nu zeggen dat ik op mijn nummer word gezet. Daar zal wel enig leedvermaak bijzitten en dat vind ik ook niet raar. Het wordt lastiger als mijn integriteit aangetast wordt. Er wordt her en der gesuggereerd dat ik tien jaar lang bezig ben geweest met filgotinib te hypen, dat ik daar persoonlijk gewin van heb gehad en dat het uiteindelijk een luchtbel blijkt te zijn. Maar ik kan met de hand op het hart zeggen dat dat nooit het geval is geweest. Natuurlijk ben ik enthousiast. Je moet als CEO enthousiast zijn over wat je bedrijf ontwikkelt en wat je doet. Als je als CEO geen enthousiasme uitstraalt, zal je nooit beleggers vinden die meegaan in het avontuur en het verhaal."Kijk, meer dan 90 procent van mijn vermogen zit in Galapagos. Ik heb zowat 550.000 aandelen pus een paar honderdduizend warrants. Ik oefen per kwartaal 15.000 opties uit. Dat is publieke informatie en dat zijn transacties die lang op voorhand zijn vastgelegd. Maar ik heb nooit echt gecasht. Wel heb ik al eens wat verkocht, om de vermogensbelasting in Nederland te betalen. Ik kan die niet uit mijn salaris betalen, want de aanslag is hoger. Dus verkoop ik wat om die rekeningen te betalen. De suggestie dat ik heb willen cashen op de hype rond filgotinib, is heel pijnlijk."Maar laat me hier geen zielig verhaal neerzetten. Ik ben twee derde van mijn vermogen kwijt. Jammer, maar ik heb genoeg dus ik klaag er niet over. Het is erger voor het natuurbeschermingsproject African Parks, waar mijn geld een beetje naartoe gaat. Die hadden anders meer gekregen. Voor mij draait de wereld er niet anders door."VAN DE STOLPE. "Neen. We hadden met Dan echt een supporter voor filgotinib. Maar ik denk dat zijn team de kans door de vingers zag glippen toen de 200 mg (de hoogste en meest efficiënte dosering voor filgotinib, nvdr) van tafel verdween en de tijdslijn richting registratie in de VS werd uitgerekt. Uiteindelijk heeft hij moeten luisteren naar zijn team dat geen commerciële kans meer zag in de 100 mg. Hij heeft ook goed gecommuniceerd met mij over hun volledige commitment voor de grote deal die we vorig jaar hebben gemaakt en over hun enthousiasme over de pijplijn met Toledo en IPF."VAN DE STOLPE. "Zeker, daar is niks aan veranderd. Veel aandeelhouders vragen zich af of Gilead die aandelen zal verkopen zodra de lock-upperiode eindigt. Dat verwacht ik helemaal niet. Filgotinib stond buiten onze deal van vorig jaar. Die ging over de nieuwe moleculen."VAN DE STOLPE. "Die zijn under review. De pauze van de groei betekent dat we minder labo's en kantoren nodig hebben. Daar komt covid bovenop. Dus is het de vraag hoeveel kantoorruimte we nodig zullen hebben. Gaat dat 50 procent of 70 procent zijn van vroeger? Het zal in ieder geval geen 100 procent zijn. We moeten een herijking doen, en dus zal het project in ieder geval vertraging oplopen."VAN DE STOLPE. "Die overweging nemen we mee. Kijk, het is nog niet besloten of het wel of niet doorgaat, maar hoe dan ook is het de vraag of je nog zo'n groot gebouw moet neerzetten. We bouwen trouwens in Nederland op dit moment. Toevallig hadden we de ceremonie om de eerste paal in de grond te heien op de dag dat we de brief met de bezwaren van de FDA kregen. De projectontwikkelaar had bedacht om onder zo'n heipaal symbolisch een pilletje filgotinib te leggen. Maar door die brief van de FDA kreeg dat een extra dimensie. Het leek erop alsof filgotinib definitief begraven werd." (lacht)VAN DE STOLPE. "Er zijn momenten geweest dat ik dacht dat ik beter vorig jaar, na het tekenen van de deal met Gilead, mijn afscheid had aangekondigd. Het is niet leuk om de beurskoers omlaag te zien gaan en een paar enorme mislukkingen te moeten aankondigen. Maar ik heb genoeg fighter spirit om te zeggen dat ik nu ook niet wegga en zal zorgen dat we er bovenop komen. De studie in IPF wordt in 2022 uitgelezen. Als die goed is, staat Galapagos weer volledig op de weg, zeker als Toledo volgend jaar wat mooie resultaten laat zien. Als die IPF-studie faalt, valt het tweede deel van het groter-dan-Philips-verhaal weg. Dan moeten we als organisatie wel wat veranderen in ons ambitieniveau en de kosten omlaag brengen. Maar in beide gevallen lijkt me dat een goed moment om het stokje over te dragen. En dan weet ik niet of ik überhaupt nog in de board wil. Het lijkt me lastig om, als je de tent opgericht hebt, ook nog eens over je graf heen te gaan regeren."VAN DE STOLPE. "Dat is aan de raad van bestuur. Ik heb wel een grote voorkeur voor iemand binnen het bedrijf omdat die onze cultuur, waar wij zo trots op zijn, het best beheerst. Als je een buitenstaander binnenhaalt, gaat er meer veranderen en ik vind niet dat er zoveel te veranderen is."VAN DE STOLPE. "Door mijn jaren met mediaoptredens was ik er wat op voorbereid. Dat is het voordeel van het leiden van een publiek bedrijf sinds 2005. Maar ik word er wat sikkeneurig van, ook omdat we als bedrijf niet samen kunnen zijn omdat covid dat verhindert. Dan is dat allemaal lastiger te verwerken en om te draaien in positieve energie. Maar ik heb vorig jaar een oude kasteelboerderij in Wallonië gekocht, in de buurt van Dinant. Daar zijn mijn partner en ik tijdens de lockdown naartoe verkast. Ik heb me op het restauratieproject gesmeten. Dat betekent ook met de sloophamer betonnen vloeren uit de stallen breken of wat met de tractor rondrijden. Supergoed om de gedachten te verzetten."VAN DE STOLPE. "Het is een heel bijzondere eer, en ik ben er heel trots op. Ik vond ook dat vorig jaar het jaar was dat ik de titel verdiende. Nou, dan hebben jullie me op het juiste moment verkozen. Timing is everything."(lacht) Hier vindt u een overzicht van de koersprestaties van alle biotechnologiebedrijven op de Brusselse beurs.