De autoleasebedrijven draaien op volle toeren. Volgens cijfers van Renta, de federatie van de voertuigenverhuurders, stevenen de Belgische leasingbedrijven af op een recordjaar. De sector verwacht 139.000 nieuwe voertuigen te bestellen, 4 procent meer dan in 2017. Daarmee telt de lease- en huurvloot voor het eerst meer dan 400.000 voertuigen, dat is 7 procent van het Belgische wagenpark dat 5,75 miljoen personenwagens telt. Ook voor 2019 is Renta-voorzitter Miel Horsten optimistisch. "We gaan opnieuw uit van een groei van 4 procent." Het blijft afwachten hoe de leasemarkt zal reageren op de vertragende economie, maar zeker is dat veranderingen op til zijn in de sector. Drie belangrijke trends tekenen zich af.

Minder diesel

Een van de significante verschuivingen in de leasingwereld is de daling van het aantal dieselwagens in de vloot. Dieselgate en andere milieuschandalen hebben hun effect op de car policies van de bedrijven niet gemist. Het aandeel van de benzinewagens bij de nieuw-ingeschreven lease- en huurwagens is de jongste drie jaar bijna verdubbeld, van 17 procent in 2016 naar 32 procent dit jaar. Benzinemodellen zijn nu goed voor 58 procent van de Belgische automarkt.

Bij de diesels zien we in de leasingmarkt een daling van 80 procent in 2016 naar 64 procent dit jaar. Voor de Belgische wagenmarkt zijn de diesels weggezakt naar 36 procent. "Die verschuiving is traag op gang gekomen, maar gaat nu wel snel. Ze zal ook volgend jaar aanhouden", verwacht Miel Horsten.

De doorbraak van de elektrische wagen in de leasingvloot lijkt nog niet voor morgen, al is de roep naar zero-emissie luid. De hybride aandrijvingen halen een bescheiden marktaandeel van 3,2 procent, terwijl de volledig elektrische voertuigen amper een half procent van de markt vertegenwoordigen.

Minder in de auto

De leasingmaatschappijen beginnen te beseffen dat de leasewagen geen passe-partoutoplossing is voor alle mobiliteitsbehoeften van de hedendaagse pendelaar. "We spreken niet meer over leasing, maar over mobiliteit", zegt Horsten. De structurele files eisen hun tol en ook leasewagenrijders kijken uit naar alternatieve vervoersvormen. De leasebedrijven duiken in het gat en profileren zich meer almaar meer als aanbieders van mobiliteitsdiensten.

"Van het leasen van één product, de wagen, evolueren we naar multimodaliteit", vat Miel Horsten het samen. De vertrouwde auto, met zijn jaarcontracten, voorspelbare restwaarde, bandenslijtage en onderhoudskosten, wordt aangevuld met abonnementen voor openbaar vervoer, een (elektrische) bedrijfsfiets, een deelscooter, noem maar op.

Al die mobiliteitsdiensten managen, is voor leasebedrijven veel complexer dan wagenparken beheren en het gaat om kleinere bedragen. Alleen de automatisering van de backoffice zal hier soelaas brengen. Het Gentse softwarebedrijf Sofico, gespecialiseerd in technologie voor leasing en vlootbeheer, speelt al in op die trend met een nieuw softwareplatform om zulke microdiensten te beheren.

Het is overigens nog altijd wachten op de wettelijke goedkeuring van het mobiliteitsbudget (niet te verwarren met de mobiliteitsvergoeding, de zogenoemde cash-for-car), dat in werking zou treden vanaf 2019. Na het advies van de Raad van State is het aan de regering om zo snel mogelijk de teksten naar het parlement te brengen. "Bedrijven wachten niet langer. Er is een maatschappelijk draagvlak om op een andere manier met mobiliteit om te gaan. Mensen willen meer flexibele oplossingen door vervoersvormen te combineren", duidt Horsten.

Mobiliteitsapps nemen het over

Die verschuiving naar een combinatie van verschillende verplaatsingswijzen zou weleens de doorbraak kunnen betekenen voor aanbieders van mobiliteitsapps zoals Olympus Mobility (in handen van Cambio, Taxistop en VAB). Met die apps kunnen gebruikers digitaal tickets aankopen voor trein, tram, bus, metro, deelfiets, parking of deelauto. Met één app al je mobiliteit kunnen plannen, boeken en betalen is de belofte van die aanbieders van Mobility as a Service (MaaS).

Om het mobiliteitsbudget vlot in de bedrijfswereld te integreren, is een gebruiksvriendelijke app noodzakelijk. De tijd van het rommelen met papieren kaartjes en bonnetjes is voorbij. De meeste leasingbedrijven werken al samen met het Olympus-platform om de groeiende vraag naar multimodale mobiliteit vlot te kunnen lenigen. Eind oktober zette Olympus, dat vooral actief is in de zakelijke markt, een grote stap naar de consumentenmarkt door in zee te gaan met de bankapplicatie van KBC. De meer dan een miljoen actieve gebruikers van KBC Mobile kunnen voortaan via het Olympus-platform treintickets kopen van de NMBS. De M-tickets van De Lijn zaten al op de KBC-app. Met die deal scoort Olympus Mobility punten op de concurrerende mobiliteitsapps die als paddenstoelen uit de grond schieten. De Whim-app van het Finse MaaS Global, een pionier in de sector, is sinds oktober actief in Antwerpen. De Belgische app Joyn Joyn van de Brusselse ondernemer Sébastien Curnel is gelanceerd in Brussel en in Namen. Pikaway, de mobiliteitsapp van Lab Box, de incubator van de autogroep D'Ieteren, wordt uitgetest in Antwerpen en wordt begin volgend jaar breed gelanceerd.

Voor de leasingsector lijkt de shift naar MaaS een feit. "Ik zie dat niet als concurrentie, die apps zijn eerder een bron van toekomstige inkomstenstromen", reageert Miel Horsten. Maar de impact van de technologiegiganten is andere koek. Voor de Renta-voorzitter is dé vraag wie de baas wordt in de auto. "Bedrijven als Google zullen geen auto's bouwen, ze zullen misschien wel het dashboard overnemen. Daar draait het om. Wie het pleit ook wint, wij passen ons aan."