Dit is Belgisch. De chefs van China kennen twee landgenoten: de Vlamingen Chris Morel, ex- Bell, en de vorig jaar overleden dr. Paul Janssen van Janssen Pharmaceutica.
...

Dit is Belgisch. De chefs van China kennen twee landgenoten: de Vlamingen Chris Morel, ex- Bell, en de vorig jaar overleden dr. Paul Janssen van Janssen Pharmaceutica. Op 20 november landt prins Filip met een grote zakelijke zending in China. De man die met dr. Janssen de sterke Belgische invasie in China al een kwarteeuw symboliseert, is erbij maar moet op vijftig meter van de koningszoon blijven. Chris Morel (in 1945 geboren in Poperinge) is rolstoelgebruiker; zijn dochter duwt tijdens de trip het wagentje en verzorgt haar vader. Marie-Rose Morel is parlementair van het Vlaams Blok. Chris Morel koestert vier fotoboeken, getiteld 300 Months of Cooperation. Daarin passeren China's hoogste machtsbekleders uit de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw. In hun kielzog volgden 767 delegaties of sinds 1977 zo'n 12.000 Chinezen. Chris Morel heeft er 170 China-reizen op zitten: "Over de eerste acht maanden van 2004 is 90 miljard dollar buitenlands geld geïnvesteerd in China. De Chinese reus ontvangt niet alleen, hij geeft ook. Tijdens de jongste twaalf maanden kochten de Chinezen 7000 bedrijven in het buitenland." Het verbaast Chris Morel geen zier: "De Chinezen koketteren met hun enorme macht en markt, hebben de investeringsbureaucratie herleid tot één contactpunt en - allerbelangrijkst - gebruiken hun toetreding tot de wereldhandelsorganisatie WTO als een wapen om de onrendabele staatsondernemingen te sluiten of te privatiseren. De staat heeft de voorbije jaren 30 miljoen arbeiders op straat gezet. De Chinese leiding moet door niemand verkozen worden. Het schermen met de WTO kan je vergelijken met de druk die de Europese politici op hun verstarde structuren hebben gezet om de normen van Maastricht te halen." Vanuit België in China investeren noemt Chris Morel een blijk van gezond verstand en noodzakelijk: "Ik roep geen ach en wee over die fameuze oververhitting van de Chinese economie waarover de economen schrijven. Zolang de duizend toplui die ertoe doen pragmatisch blijven, is het groeitempo oké. De jongere generatie is roekelozer en arroganter. China blijft een goudkust voor investeerders en heeft door zijn autoritaire regime een goed wettelijk en institutioneel kader. Het binnenland ligt braak en elke dollar die daar arriveert, vermindert de druk op de nationale ketel. De investeringen in het hartland zorgen voor een interne delokalisering die heel China zal optillen." De Vlerick-boys blijven ondanks hun financiële perikelen en de oplawaai voor ex-voorzitter Jan Coene een sterk merk onder de Belgische alumniverenigingen. Chris Morel is lid van een ander, zwakker maar voor het Vlaamse zakenleven even belangrijk netwerk, de oud-studenten van de Universitaire Faculteiten Sint-Ignatius (nu ingeschoven in de faculteit Economie van de Universiteit Antwerpen). Chris Morel was een vernieuwende studentenleider onder praeses Laurent Van de Kerckhove. Zij hadden een 'businessplan' om de Wikings te moderniseren na de bier-en-fratsen-tijd van Lode Campo (ex- C&A) en Freddy Van Gaever (ex- VLM) (met als stunt van die generatie, de roof van Manneke Pis). Chris Morel is een Ignatius-boy in hart en nieren; zijn vrouw, Myriam Van Loon, maakt al jaren mee het alumniblad. Na de jaren aan de Prinsstraat volgde een carrière bij Bell die midden 2003 eindigde. Tussen 1978 en 1983 onderhandelde Chris Morel over een Bell-fabriek in Sjanghai: "Dat akkoord opende de deur voor de import van hightechfabrieken in China en de Chinezen zijn daarvoor ook twintig jaar later nog steeds zeer dankbaar. Denk eraan dat China toen de vijand was door de strijd tussen oost en west. Het IJzeren Gordijn moest nog vallen, het trauma van de oorlog in Vietnam was niet verteerd in de VS," memoreert Chris Morel. De gangmaker van Shanghai Bell voelde in 1977 de opendeurpolitiek van partijleider Deng Xiao Ping aan komen. In de daaropvolgende vijf jaar overwon hij het wantrouwen van zijn Chinese gesprekspartners voor kapitalistische spitsvondigheden en voor Chinese valkuilen op het thuisfront. Marathonbesprekingen werden onder escorte onderbroken met wandelingen op de Grote Muur, telkens als de tegenpartij zijn voorstellen in Peking tegen het licht wilde houden. Medewerkers uit die pionierstijd typeren Morel als een doorzetter. Shanghai Bell zou nadien alle internationale spelers inspireren. Morel vloerde Zweedse en Franse concurrenten en trok meermaals naar Washington, waar het Pentagon de overdracht van spitstechnologie naar het communistische China afremde. Hijzelf relativeert zijn rol en wijst op "formidabele steun" van de regering- Tindemans, van Roger De Norme en Jan Hollants van Loocke, de toenmalige ambassadeurs in Peking: "Belgen en Chinezen hadden een langetermijnvisie die complementair was." Joos Horsten onderhandelde in diezelfde periode een joint venture voor Janssen Pharmaceutica, die later ook model zou staan voor de eerste buitenlandse investeringen in China. "De meeste westerse bedrijven keken eenzijdig naar hun eigen belang. Chris en ik opteerden voor tweerichtingsverkeer," aldus Horsten over hoe de twee in Peking ervaringen uitwisselden. De verovering van China door de Belgen beschadigde de loopbaan van Chris Morel bij Bell: "Parijs beschouwt zich als het middelpunt van de wereld en moeder Alcatel was jaloers op ons succes. Daar kwam de rivaliteit bij van de concurrerende soorten centrales die de Belgen van Alcatel Bell en de Fransen van Alcatel op de markt brachten. Over de verdeling van de winst van Shanghai Bell waren er ook strubbelingen. Ik hield me aan de noodzaak om die terug te ploegen in de vestiging; de bazen van Alcatel verweten me dat ik te veel een Chinees was," lacht Chris Morel. Zijn telefoon staat vandaag niet stil: hij verstrekt con gusto advies voor wie Azië wil ontdekken. Hij legde trouwens de basis van het China Europe Management Center, dat jaarlijks driehonderd Chinezen opleidt. Het centrum is gegroeid uit het China-Europa Instituut, opgericht in 1988 door de KU Leuven, Bell en Janssen Pharmaceutica. Na de opstand op het Plein van de Hemelse Vrede (1989) was er een stilstand en in 1991 werd het CEI een Vlaams interuniversitair centrum met een nieuwe naam. Frans CrolsChris Morel, de man die de Belgische invasie in China al een kwarteeuw symboliseert, moet tijdens de handels-missie op vijftig meter van prins Filip blijven.