De zwakke schakel in het verkeer is de chauffeur. Die rijdt te snel, maakt fouten, kruipt dronken achter het stuur, is verstrooid, zit te appen tijdens het rijden, noem maar op. In afwachting van de doorbraak van de betaalbare en betrouwbare robottaxi moeten we rekenen op betere wagens en dito bestuurders. Door de klassieke wagens maximaal uit te rusten met technologische rijhulpsystemen zoals parkeersensoren, dodehoeksignalisatie, rijstrookondersteuning, automatische noodstop, snelheidsregelaar, komen we al een heel eind. Maar ook het gedrag van de bestuurder kan beter.
...

De zwakke schakel in het verkeer is de chauffeur. Die rijdt te snel, maakt fouten, kruipt dronken achter het stuur, is verstrooid, zit te appen tijdens het rijden, noem maar op. In afwachting van de doorbraak van de betaalbare en betrouwbare robottaxi moeten we rekenen op betere wagens en dito bestuurders. Door de klassieke wagens maximaal uit te rusten met technologische rijhulpsystemen zoals parkeersensoren, dodehoeksignalisatie, rijstrookondersteuning, automatische noodstop, snelheidsregelaar, komen we al een heel eind. Maar ook het gedrag van de bestuurder kan beter. "Je kunt chauffeurs intensief coachen, met opleidingen achter het stuur en slipcursussen bijvoorbeeld. De eerste maanden levert dat goede resultaten op, maar na een tijd hervallen de meeste bestuurders in hun oude gewoontes", zegt Jan De Strooper. Samen met zijn vennoot Rein Casters runt hij DrivOlution, dat gespecialiseerd is in de analyse en bijsturing van rijgedrag. De verzekeraar Baloise Insurance is de hoofdaandeelhouder van DrivOlution. Het Leuvense bedrijf coacht jaarlijks zo'n vijfduizend chauffeurs. "De helft van onze activiteiten is gericht op chauffeurs van transportbedrijven en de andere helft zijn bedrijven met een vloot bedrijfswagens. We analyseerden al meer dan een miljard gereden kilometers", zegt De Strooper. DrivOlution merkt dat meer en meer fleetbeheerders aandacht hebben voor defensief en energiezuinig rijden. Het lanceert daarom een nieuw concept, met technologische ondersteuning en onlinecoaching via Skype. "Wij willen bedrijven helpen het rijgedrag van hun chauffeurs te verbeteren, opdat ze zuiniger en veiliger zouden rijden. De persoonlijke coaching is gebaseerd op meetbare data. Die worden gecapteerd met een dongle die wordt ingeplugd in de wagen van de deelnemers", vertelt Jan De Strooper. Het apparaatje registreert een pak data zoals het aantal ritten, de gereden kilometers, de gemiddelde snelheid, de toerentallen, de snelheidsovertredingen, het aantal keren dat er te hard opgetrokken, te bruusk geremd en te snel door een bocht gereden wordt. "Meten is weten, we halen al die data bijeen om beter te kunnen coachen", duidt De Strooper. Bedrijven kunnen de kosten voor de coaching terugverdienen door een daling van het brandstofverbruik, minder schade en minder ongevallen. "Bij transportbedrijven gaat het om grote bedragen, daar werken we zelfs met ' no cure no pay'-formules", legt Jan De Strooper uit. Voor bedrijfswagens is de terugverdientijd afhankelijk van het aantal kilometers dat de wagens rijden. "Je mag rekenen op een terugverdientijd van achttien maanden tot twee jaar", stelt De Strooper. Sinds begin dit jaar steeg de dieselprijs met meer dan 17 procent. "Wij merken dat we bij bedrijven met een serieus wagenpark het gemiddelde verbruik van de bedrijfswagens met 7 tot 8,5 procent omlaag krijgen. Individueel kun je minstens 4 tot 8 procent minder brandstof verbruiken met de coaching. Dat is een besparing van ongeveer 130 euro per jaar per tankkaart", rekent Jan De Strooper voor. Om de impact van de DrivOlution-aanpak te kunnen inschatten, stap ik zelf in een traject. Mijn rijbewijs dateert van dertig jaar geleden, ik rijd ongeveer 25.000 kilometer per jaar en volgens de boordcomputer van mijn bedrijfswagen bedraagt het gemiddelde verbruik 6,2 liter diesel per honderd kilometer. Ik installeer de dongle in de OBD-poort van mijn wagen en big brother is mijn reisgezel voor de komende weken. Na twee weken rijden met een enkelband krijg ik een tussentijds rapport in mijn mailbox. DrivOlution heeft 90 ritten geanalyseerd, goed voor 1200 kilometer tegen een gemiddelde snelheid van 41 kilometer per uur. De filegevoelige as Antwerpen-Brussel is mijn biotoop, de cijfers liegen niet. In het rapport krijg ik goede punten voor de beperkte tijd dat de motor stationair draait. Het consequent gebruik van het start-stopsysteem lijkt te renderen. Ook voor mijn remgedrag (twee keer te hard in veertien dagen) krijg ik een compliment: "Mooi resultaat, doe zo verder!" Optrekken kan dan weer beter. Tijdens de eerste twee testweken stelt de dongle vast dat ik gemiddeld per dag vijftien keer te snel optrek. "Dit kan nog beter, doseren is de boodschap", lees ik in het rapport. Toerentallen zijn een werkpunt. Ik moet sneller opschakelen. De schakelindicator op het dashboard geeft minutieus aan wanneer ik moet schakelen, misschien moet ik die wat slaafser volgen. Ook het beter respecteren van de snelheidslimieten (zeker in de zone 50) en de bochten trager nemen zijn werkpunten. Na een maand rijden onder permanente trajectcontrole heb ik een Skype-gesprek met coach Koen Verbraecken van DrivOlution. Hij overloopt de meest recente resultaten en geeft onder meer de raad de snelheidsbegrenzer ook te gebruiken in de zone 50. "Hou iets meer afstand in het verkeer, zodat je meer ruimte hebt om te anticiperen. Je moet niet rijden als de bomma, maar meer afstand geeft overzicht", zegt Verbraecken. Na het gesprek van een half uur stuurt de coach mij een e-mail met een samenvatting van de belangrijkste aandachtspunten. "Rustig vertrekken, de schakelindicator volgen en afstand houden helpt je om de verkeersstroom beter in te schatten en dit om te zetten naar een vloeiende rijstijl", is zijn conclusie. Nog eens twee weken later krijg ik het eindverslag op basis van 218 ritten, goed voor bijna 3000 kilometer. Ik zie op de boordcomputer dat mijn gemiddelde verbruik gedaald is naar 6,1 liter per 100 km. Bescheiden, maar de trend is goed. Volgens het eindrapport zorgt het intensiever gebruik van het start-stopsysteem voor een daling van het percentage stationair draaien van 7 procent naar 6 procent. "Een mooi resultaat." Ook in de toerentallen ziet DrivOlution een positieve evolutie: "enerzijds door het minder snel rijden, anderzijds door het volgen van de schakelindicator." Ook voor snelheid signaleert het rapport een positieve evolutie, al blijft de zone 50 een lastige. Remmen blijft een sterk punt en dat betekent volgens de coach dat ik alles zie wat ik moet zien in het verkeer. De snelheid in de bochten is nog een werkpunt. In het eindrapport geeft DrivOlution me de raad om de tips uit het Skype-gesprek verder op te volgen. Allemaal goed en wel, maar is zo'n dongle geen bedreiging voor de privacy? "Alles begint met een goede communicatie. De gegevens worden geregistreerd en verwerkt in functie van een individuele coaching. Nadien worden alle persoonlijke gegevens gewist", zegt Jan De Strooper. Voor hem is het verzamelen van data cruciaal. "Als ik iets zinnigs wil zeggen over uw rijstijl, heb ik heel veel data nodig om uw rijpatroon gedetailleerd in beeld te brengen." De Strooper ziet veel potentieel bij bedrijven voor dit laagdrempelige concept. "Met deze technologie kunnen we op afstand coachen en sensibiliseren. We hebben het uitgetest bij verschillende bedrijven. Het traject kan ingezet worden om brokkenmakers, grootverbruikers of snelheidsduivels in bedrijven te coachen. Het ene bedrijf verplicht het voor alle nieuwkomers, bij een ander kon men vrijwillig instappen. Dat is de keuze van de bedrijven."