Als u bent getrouwd, kunt u uw partner beschermen door een keuzebedingop te nemen in uw huwelijkscontract. Als een van beiden overlijdt, kan de ander dan uit de huwelijksgemeenschap kiezen wat hij wil. U kunt het keuzebeding opnemen in het contract voordat u trouwt, maar u kunt het ook later laten invoegen. U moet daarvoor wel een notaris in de arm nemen; dat kost ongeveer 600 euro.
...

Als u bent getrouwd, kunt u uw partner beschermen door een keuzebedingop te nemen in uw huwelijkscontract. Als een van beiden overlijdt, kan de ander dan uit de huwelijksgemeenschap kiezen wat hij wil. U kunt het keuzebeding opnemen in het contract voordat u trouwt, maar u kunt het ook later laten invoegen. U moet daarvoor wel een notaris in de arm nemen; dat kost ongeveer 600 euro. U kunt alleen een keuzebeding laten opnemen in uw huwelijkscontract als er een huwelijksgemeenschap is. Dat is het geval als u bent getrouwd onder het wettelijke stelsel, maar niet als u bent getrouwd met een scheiding van goederen. U kunt wel een gemeenschappelijk vermogen creëren door de scheiding van goederen te behouden en een zogenoemde beperkte gemeenschap toe te voegen, waarin u bijvoorbeeld de gezinswoning of een beleggingsportefeuille inbrengt. Omschakelen van een scheiding van goederen naar een scheiding van goederen met een beperkte gemeenschap kan eenvoudig via een notariële akte, zonder dat u een inventaris hoeft op te maken. Het honorarium van de notaris bedraagt dan ongeveer 1000 euro. Een keuzebedinggeeft de langstlevende partner het comfort om, afhankelijk van de omstandigheden, de keuze te maken uit de huwelijksgemeenschap die het beste aansluit bij zijn behoeften. Vaak kiest de langstlevende ervoor de gezinswoning in volle eigendom te verkrijgen, zodat hij die kan verkopen zonder toestemming van de kinderen. Of hij vraagt het vruchtgebruik van het appartement aan zee om het te verhuren, of de volle eigendom van de spaarrekening om de erfbelasting te betalen. Doorgaans bepaalt het huwelijkscontract dat de langstlevende zijn keuze moet bekendmaken binnen de vier maanden na het overlijden van zijn partner. Elke keuze heeft fiscale gevolgen. We nemen als voorbeeld een koppel van 71 jaar met één kind. Ze hebben een villa van 750.000 euro en een spaarrekening van 250.000 euro. Als een van de echtgenoten overlijdt en ze hebben geen keuzebeding in hun huwelijkscontract laten opnemen, dan bedraagt de erfbelasting in Vlaanderen 34.467 euro (48.398 in Wallonië en 47.370 in Brussel). Is er wel een keuzebeding en kiest de langstlevende partner de volledige gezinswoning in volle eigendom, dan zakt de erfbelasting in Vlaanderen naar 5632 euro en in Brussel naar 4841 euro. In Wallonië geeft die keuze geen besparing, omdat de gezinswoning daar slechts gedeeltelijk is vrijgesteld voor de langstlevende partner (50.201 euro). De belangrijkste vereiste voor een goed keuzebeding is dat het veel keuze laat: de langstlevende partner moet à la carte kunnen kiezen wat hij wil uit de huwelijksgemeenschap. Hoe meer keuze er is, hoe beter. JOHAN ADRIAENS