Bij de bepaling van het lot van Philippe Bodson spreken niet enkel de jaarbalansen. Ook een psychoanalyticus is op zijn plaats bij de beraadslagingen. Een eenvoudige commentaar is, om de lichtbundel te schijnen op de jaarbalansen van Tractebel, Electrabel en Suez Lyonnaise, dochters en moeder. Dan blijft een flink deel van de werkelijkheid in het duister. Het zakenleven is evenmin als elk leven een plaats van de redelijkheid. Ook in zaken spelen liefde en haat hoofdrollen, naast woede, jaloezie, minderwaardigheid en meerderwaardigheid. Timeo Danaos et dona ferentis (Ik ben achterdochtig ten aanzien van de Grieken, zelfs van hen die geschenken aanslepen) schrijft Vergilius in zijn nationale, Romeinse heldendicht, de Aeneis. Voor de Belgen zijn veel Fransen sluw en onbetrouwbaar. Voor de Fransen zijn veel Belgen morsig en onderbeschaafd. De menselijke, culturele relatie tussen Fransman en Belg is gelijk ...

Bij de bepaling van het lot van Philippe Bodson spreken niet enkel de jaarbalansen. Ook een psychoanalyticus is op zijn plaats bij de beraadslagingen. Een eenvoudige commentaar is, om de lichtbundel te schijnen op de jaarbalansen van Tractebel, Electrabel en Suez Lyonnaise, dochters en moeder. Dan blijft een flink deel van de werkelijkheid in het duister. Het zakenleven is evenmin als elk leven een plaats van de redelijkheid. Ook in zaken spelen liefde en haat hoofdrollen, naast woede, jaloezie, minderwaardigheid en meerderwaardigheid. Timeo Danaos et dona ferentis (Ik ben achterdochtig ten aanzien van de Grieken, zelfs van hen die geschenken aanslepen) schrijft Vergilius in zijn nationale, Romeinse heldendicht, de Aeneis. Voor de Belgen zijn veel Fransen sluw en onbetrouwbaar. Voor de Fransen zijn veel Belgen morsig en onderbeschaafd. De menselijke, culturele relatie tussen Fransman en Belg is gelijk aan deze tussen Fransman en Engelsman en tussen Engelsman en Amerikaan. In die drie is complexiteit de deugd aan de ene zijde en eenvoud de ondeugd aan de andere zijde: aan de ene zijde wordt spitsvondigheid geprezen en geeft directheid aanstoot. Ondanks de pan-Europese lyriek is samenwerking over de grenzen iets voor olympiërs, niet voor stervelingen. Philippe Bodson verkoopt gelukkig voor hem en zijn generaals geen yoghurt, maar energie en dat is tot vandaag - waarschijnlijk wordt het overmorgen anders - een branche waarin de politici en de publieke opinie geïnteresseerd blijven. Ondanks de opdoemende liberalisering van de elektriciteit en het gas wordt een aanslag op de nationale energieproducent alsnog ervaren als een wandaad. Indien Suez Lyonnaise de dwarsligger Bodson dumpt, verliest het sneller sleutels, sympathie en centen in België. Een land waar het, zeker in het noorden met zijn ononderbroken expansie, groeiende energievraag plus economische macht, handenvol tegenstanders en weinig vrienden telt. Een negatieve zaak voor Parijs en de aandeelhouders van Suez Lyonnaise, want België is voor Tractebel-Electrabel nog immer de belangrijkste omzet- en winstbron. Tractebel en Electrabel zijn ondergeschikt aan een concern dat rijk is aan woorden, maar zijn financiële schittering haalt door de inspanning van de Belgische dochters. De return on investment van Suez Lyonnaise is klein en zelfs als de courante winst verdubbelt tegen 2002, blijft het halen van een behoorlijke opbrengst voor de aandeelhouders problematisch. De pluimen die Gérard Mestrallet opsteekt, en waarvoor hij van Le Nouvel Economiste de bekroning Manager de l'Année 1998 in ontvangst mocht nemen, dragen de Belgische kleuren. De twee logische mogelijkheden voor Suez Lyonnaise in België zijn: een opslorping voor 100% van Tractebel, dus een uitkoop van de minderheidsaandeelhouders, of opnieuw een actionnaire professionel worden, een vondst uit de Brusselse tijd van Gérard Mestrallet. Is hij echter onder de betovering van de Parijse salons geraakt die hem zeer Frans dwingen op de weg van de overheersing ten nadele van een partnerschap? Iedereen is vervangbaar. Philippe Bodson heeft echter voor de heropleving en de zending van Tractebel, en van de weeromstuit Electrabel (zijn fusiepartner), een dusdanige rol gespeeld dat hij een grote symboolwaarde heeft en zijn afdanking een diepe breuk kan veroorzaken. Breuk die menselijk en materieel in het voordeel zal spelen van de Europese concurrenten van Tractebel-Electrabel. Waarom? Omdat Suez Lyonnaise met heel veel uitdagingen en afwegingen geconfronteerd wordt, waarin het ploeterend zijn weg zoekt. Suez Lyonnaise bepleit de strategie van de multi-diensten (de bundeling en de gezamenlijke aanbieding van elektriciteit, gas, water, afval) en deze is in conflict met de nieuwe eisen van de geliberaliseerde markt. De plaatselijke overheden zijn niet verguld met de concentratie van de energie, het water, de afval in de handen van één nutsbedrijf.In de Franse sleutelactiviteiten van Suez Lyonnaise duiken er forse veranderingen op. In Frankrijk verstrengde de wetgever de concessievoorwaarden (het wordt moeilijker om een vernieuwing te bekomen en de branche zal minder rendabel zijn). Oud-ingenieurs vanSuez Lyonnaise zijn nu vaak raadgevers van de lokale besturen, waardoor de onderhandelingen harder worden. Door het feit dat er geen Controlecomité voor Gas en Elektriciteit is zoals in België is het moeilijker om een goed compromis te vinden tussen producenten, distributeurs en consumenten. In het water zijn er traditioneel lage prijzen. Maar om nieuwe partijen aan te trekken - die tegelijkertijd ook willen investeren in de noodzakelijke vernieuwing van de leidingen, de pompen, de tellers - zijn hogere rendementen noodzakelijk (vandaar, afdankingen en tariefverhogingen). De opbrengsten volgen slechts aan het einde van de cyclus. Wat is trouwens de rentabiliteit van Suez Lyonnaise in de Derde Wereld? De waterdistributie is daar zeer moeilijk, hoe verzamel je bijvoorbeeld de abonnementsgelden in de bidonvilles? Gérard Mestrallet kan beter andere katten geselen dan de topkat Bodson en zijn Belgische compagnons de route. FRANS CROLS