In het West-Vlaamse Beveren-Leie is het altijd zomer. Toch in de plantenfabriekjes van Urban Crop Solutions. Acht verdiepingen hoog, overvloedig door ledlampen verlicht, groeien sla, spinazie, basilicum, radijzen en medicinale planten.
...

In het West-Vlaamse Beveren-Leie is het altijd zomer. Toch in de plantenfabriekjes van Urban Crop Solutions. Acht verdiepingen hoog, overvloedig door ledlampen verlicht, groeien sla, spinazie, basilicum, radijzen en medicinale planten. De bvba Urban Crop Solutions is gevestigd nabij de West-Vlaamse groentecluster, waar West-Europese toppers als Ardo en Greenyard diepvriesgroenten produceren. Ze doen daarvoor een beroep op een netwerk van landbouwers in de omgeving. Zal Urban Crop Solutions dat zakenmodel omgooien? "Nee, we zijn een aanvulling van de traditionele teelt", stelt oprichter Frederic Bulcaen. "Wij telen geen groenten. Wij verkopen machines en oplossingen voor het telen van gewassen. Onze technologie maakt teelt mogelijk in regio's waar dat anders niet zou lukken, vooral door het klimaat." Urban Crop Solutions teelt gewassen op een volledig 'artificiële' manier, alles gebeurt computergestuurd. Algoritmes sturen de ledverlichting, die als zonlicht fungeert. De gewassen worden geteeld in water, niet in aarde, zonder pesticiden of herbiciden. De voedingsstoffen, het waterverbruik, het CO2-gehalte, de luchtstroom (wat onder meer schimmel in slablaadjes vermijdt), het gebeurt allemaal in een gesloten omgeving. De textuur, het uitzicht, de smaak en de kleur worden via algoritmes bepaald. "We controleren voortdurend de voedingswaarde van onze gewassen. De meeste gewassen zijn rijker aan voedingselementen dan die uit de gewone teelt", zegt Frederic Bulcaen. "Ze worden verbouwd in een omgeving zonder wisselvallige klimaatelementen." De idee rijpte in 2012 bij Maarten Vandecruys. De intussen 29-jarige CEO van Urban Crop Solutions volgde een managementopleiding aan Vlerick Business School, met als mentor de 42-jarige Frederic Bulcaen. "Initieel wilden we stadsboerderijtjes bouwen", meldt Maarten Vandecruys. "Op platte daken zouden bewoners hun eigen groenten kunnen telen. Dat bespaart distributiekosten en dure landbouwgrond." Maar na een nauwkeuriger analyse belandden de plannen in de vuilbak. "We hadden berekend dat Londen een dakoppervlakte zo groot als 1,6 keer Wales nodig zou hebben om zelf zijn groenten te telen." Het idee bleef overeind, maar de groenteteelt zou duidelijk op industriele schaal moeten gebeuren, in plantenfabrieken dus. Eind november 2014 werd Urban Crop Solutions opgericht, met een maatschappelijk kapitaal van 18.600 euro. De vennootschap, die eind oktober haar eerste (verlengde) boekjaar afsloot, is nog verlieslatend. In februari volgde een kapitaalverhoging van een half miljoen euro door de twee oprichters. "We hebben nu twee systemen", meldt Maarten Vandecruys. "Het eerste is een kweekcontainer, waarin planten worden geproduceerd in een volledig gecontroleerde omgeving. De wanden bestaan uit roestvast staal. Ten tweede kunnen we plantenfabrieken maken op maat van de klant." Een aantal containers is al geleverd. Een landbouwer uit Kanegem, bij Tielt, waagt zich aan het nieuwe toestel, net als een restaurant in Berlijn. Het bedrijfsrestaurant van VTM aan de Medialaan in Vilvoorde gebruikte een prototype van de eerste plantencontainer. "Specifiek voor een bepaald soort van basilicum. De chef-kok kon die moeilijk krijgen. Via onze container heeft hij een constante bevoorrading, met eenzelfde kwaliteit." Voor de grote plantenfabrieken wordt gepraat met onder meer supermarktketens, hun toeleveraars, de Verenigde Naties. Ook farmaceutische bedrijven zijn geïnteresseerd in de just-in-time-levering van geneeskrachtige planten. "Een contract voor een grote commerciële installatie hebben we nog niet", zegt Frederic Bulcaen. "Maar als we er één project door krijgen, spreken we al gauw over een order van enkele miljoenen euro's." Urban Crop Solutions is er dus nog lang niet. Maar de onderneming met twaalf werknemers heeft wel het nodige geld voor de groei. Vorig jaar in november opende ze een verkoopkantoor in de Verenigde Staten (Miami). In april opent een verkoopkantoor in Japan. "Dat zijn voor ons cruciale markten", zegt Maarten Vandecruys. "Verse voeding is daar veel duurder dan in België, vooral door logistieke problemen. België heeft een uitstekend klimaat, een zeer hoge opbrengst en een heel competitief veilingsysteem. Die elementen vind je veel minder in Japan en de Verenigde Staten. De VS zijn bovendien heel nieuwsgierig naar nieuwe technologische toepassingen." De plantenfabrieken van Urban Crop Solutions produceren het jaar rond en leveren een stabiele kwaliteit. Bovendien duurt de teeltcyclus gemiddeld slechts een derde van die in gewone grond. Landbouwers zien de technologie van Urban Crop Solutions niet noodzakelijk als een bedreiging. In de adviesraad van de onderneming zit onder anderen Piet Vanthemsche, de voormalige voorzitter van de Boerenbond. "Hij heeft een grote kennis van de landbouwsector. Maar hij heeft vooral ook een imposant netwerk", duidt Frederic Bulcaen. "Dat is belangrijk voor onze plantenfabrieken." Een tweede opvallende adviseur is Paul Thiers, de voormalige topman van de internationale vloerbekledingsgroep Unilin en vandaag actief als investeerder, onder meer met de investeringsholding Pentahold. Wolfgang Riepl, fotografie Emy Elleboog"Onze technologie maakt teelt mogelijk in regio's waar dat anders moeilijk zou lukken"