Tja, makkelijk is het niet. Aan de ene kant is het rundsvervelend als een theatervoorstelling of concert wordt onderbroken door een snerpende GSM. Aan de andere kant is een algeheel verbod in toneel- of concertzalen even onzinnig: wat doe je met een dokter met wachtdienst? En wat met de toestellen die waarschuwen via een discrete trilfunctie, of berichten opvangen via de maildienst?
...

Tja, makkelijk is het niet. Aan de ene kant is het rundsvervelend als een theatervoorstelling of concert wordt onderbroken door een snerpende GSM. Aan de andere kant is een algeheel verbod in toneel- of concertzalen even onzinnig: wat doe je met een dokter met wachtdienst? En wat met de toestellen die waarschuwen via een discrete trilfunctie, of berichten opvangen via de maildienst?LOCALISEREN.Dat zaktelefoons de gevoelige navigatie-apparatuur van een vliegtuig kunnen ontredderen, is al langer bekend. Tot hiertoe werden de passagiers gewoon verzocht hun toestellen zelf uit te schakelen. De luchtvaartmaatschappijen rekenden gewoon op hun medewerking. Dat gaat veranderen. Sinds begin maart is het in Duitsland uitdrukkelijk verboden zaktelefoons te gebruiken aan boord van vliegtuigen. Inbreuken worden bestraft met boetes of zelfs gevangenisstraffen tot twee jaar. Van luchtvaartmaatschappijen als Lufthansa, Alitalia, en Austrian Airlines is al langer bekend dat ze experimenteren met detectoren, die aangeschakelde GSM's kunnen opsporen. Opdat een zaktelefoon zou kunnen worden gelokaliseerd, moet hij zenden. Dit betekent niet dat er een gesprek moet worden gevoerd: ook een telefoon die stand-by is, houdt elke halve seconde contact met het basisstation. Toch is de kans nog groot dat een zaktelefoon ongemerkt voorbij een controle komt: de zendpauzes duren te lang. Eigenlijk moet dus de volledige ruimte, die je GSM-vrij wil houden, permanent bewaakt blijven. En de onwillige GSM-gebruikers zijn zelden alleen in de bewaakte ruimte en vallen evenmin zomaar te lokaliseren. Het toezichtpersoneel uitrusten met detectoren, die liefst zo zichtbaar mogelijk op hun kleding worden gedragen, vormt de enige werkbare oplossing.STOREN.Veel verder kan men niet gaan. Het Israëlische Netline Technologies ontwikkelde als spin-off van zijn militaire activiteiten de C-Guard, een soort zender die een zwak signaal opwekt. Hierdoor wordt de verbinding tussen zaktelefoon en basisstation gestoord. Op het scherm van de ingeschakelde zaktelefoons verschijnt no service. Wie een telefoon in het afgeschermde gebied opbelt, krijgt hetzelfde resultaat als was de telefoon uitgeschakeld. De C-Guard kan moduleerbare oppervlaktes bewaken, van enkele vierkante meters tot complete concerthallen. Maar er is een probleempje: dit soort zenders is niet toegelaten. Ze zenden immers uit in hetzelfde frequentiegebied als de GSM's zelf. De operatoren, die miljarden betaalden voor het recht in die frequentieband te mogen zenden, zien daar de humor niet van in. "De GSM-frequenties zijn door het Koninklijk Besluit van 21 mei 1991 toegewezen aan de pan-Europese mobilofoniedienst. Ook wie een klein basisstation plaatst dat gebruik maakt van GSM-frequenties heeft een licentie nodig," zegt ingenieur-adviseur Rudi Smet van het Belgisch Instituut voor Postdiensten en Telecommunicatie ( BIPT). In principe zouden dus de mobilofoonuitbaters zelf systemen mogen installeren die GSM-activiteit op bepaalde plaatsen verhinderen. Maar daartoe zijn ze niet geneigd. "Onze abonnees betalen ons om een dienst te leveren, niet om hem onmogelijk te maken," antwoordt woordvoerder Chris Van Roey van Mobistar laconiek. En dan is er nog het delicate aspect dat al in de inleiding is aangehaald. Stel dat je een dokter of brandweerman met wachtdienst bent. Je zit in de theater- of concertzaal met je zaktelefoon met trilfunctie, waarvan niemand last kan hebben. Met welk recht zal men jou de ontvangst ontzeggen? Chris Van Roey van Mobistar heeft overigens geen weet van installaties van dergelijke apparatuur in België. Waarom zou ze ook nodig zijn, vraagt hij. "Wij voorzien diensten als voice mail en het doorschakelen en filteren van oproepen," zegt Van Roey - zodat men zelf kan bepalen hoe men wil opgeroepen worden. Ook het gedrag van de zaktelefoons zelf kan meer en meer worden programmeerd in functie van de omgeving, bijvoorbeeld met een " in vergadering"-routine. En voor wie niet over een gesofisticeerde GSM beschikt, zijn er nog altijd gadgets als de Sensor Pen, die importeur Blue Planet Promotions tegen een groothandelsprijs van 235 frank verkoopt als relatiegeschenk voor vergadertijgers. De balpen laat een verklikkerlichtje branden als er in een straal tot één of anderhalve meter een GSM-oproep binnenloopt. TVDB/BNL