Is een munteenheid wel de juiste methode om Duitsland te verankeren in Europa ? Hoe dan ook is dat de doelstelling die door iedereen aanvaard is. Ze is er veeleer op een toevallige manier gekomen en in haar naam wordt er zwaar gesnoeid in de tewerkstelling en de levensstandaard van zowel de Duitsers als de Fransen. Of daaruit veel goeds kan te voorschijn komen, valt nog te bezien. De logica van een eenheidsmunt en één centrale bank voor verschillende grote economieën met uiteenlopende economische structuren en cycli en erg verschillende tradities inzake sociaal beleid, moet nog tastbaar worden aangetoond. Zowel president Chirac als Bondskanselier Kohl gokken nu op verkiezingen om daarna een tweede gok aan te gaan : dat de euro een succes wordt. De kansen dat ze twee keer het onderspit delven zijn reëel.
...

Is een munteenheid wel de juiste methode om Duitsland te verankeren in Europa ? Hoe dan ook is dat de doelstelling die door iedereen aanvaard is. Ze is er veeleer op een toevallige manier gekomen en in haar naam wordt er zwaar gesnoeid in de tewerkstelling en de levensstandaard van zowel de Duitsers als de Fransen. Of daaruit veel goeds kan te voorschijn komen, valt nog te bezien. De logica van een eenheidsmunt en één centrale bank voor verschillende grote economieën met uiteenlopende economische structuren en cycli en erg verschillende tradities inzake sociaal beleid, moet nog tastbaar worden aangetoond. Zowel president Chirac als Bondskanselier Kohl gokken nu op verkiezingen om daarna een tweede gok aan te gaan : dat de euro een succes wordt. De kansen dat ze twee keer het onderspit delven zijn reëel. (Commentator William Pfaff in The International Herald Tribune van 23 april)Op het macro-economische vlak lijkt Labour een gezonde visie te hebben ; in elk geval niet minder ongezond dan de Tories. Het zou echter verkeerd kunnen lopen door hun micro-economische benadering : minimumlonen die arbeidsplaatsvernietigend zijn ; een gauw meegenomen en willekeurige belasting op geprivatiseerde nutsvoorzieningen ; ondertekening van het sociaal handvest van de EU met strengere verplichtingen van de werkgevers ten aanzien van de vakbonden. Daartegenover staat dat Labour uitstekende opvattingen heeft om langdurig werklozen opnieuw aan het werk te zetten, hoewel het de kostprijs daarvan wellicht onderschat. En ze houden er betere inzichten dan de Tories op na aangaande het concurrentiebeleid (meer gericht op competitie). Dat neemt de twijfel nog niet helemaal weg over Labours verknochtheid aan de rol van de overheid. (Commentaar van The Economist, 26 april)De Duitsers hadden het gevoel dat ze nogal eens werden opgelicht. Er is ook een hoop bedonderd. Maar wij hadden goede documentatie en de Duitsers wisten daardoor dat ze ons konden vertrouwen. We kregen te horen dat in België veel hoger werd getaxeerd. Dat klopte ook wel, maar onze taxaties waren realistisch. Er is veel geld verdiend aan de Wiedergutmachung, maar zet dat niet te groot in de krant. (A.J. van der Leeuw, die voor de Nederlandse Rijksdienst voor Oorlogsdocumentatie met de Duitse regering de schadeloosstellingen aan slachtoffers van de bezetting onderhandelde, in het Parool van 19 april)Het verlies van Nederlands marktaandeel op het vlak van Europese distributie toont aan dat de boodschap Holland Gateway to Europe steeds minder weerklank vindt. Nederland Distributieland heeft blijkbaar last van de wet van de remmende voorsprong. Andere landen België voorop hebben de oude succesformule gekopieerd en bieden deze goedkoper aan. Daar komt bij dat Nederland steeds excentrischer komt te liggen doordat het economische zwaartepunt binnen Europa verschuift. (Commentaar van Nieuwsblad Transport van 24 april)In Duitsland is elke goede jaarbalans beter als hij eruitziet ; en elke slechte balans beter als in werkelijkheid. (Bruno Adelt, financieel directeur van Volkswagen, geciteerd in WirtschaftsWoche van 24 april)Japan heeft vooral gefaald op het politieke vlak. Andere Oost-Aziatische landen vertonen eveneens een gevaarlijke discrepantie tussen hun onderontwikkelde politieke instellingen en sociaal-economische problemen waarvan de druk en de complexiteit toenemen. China, Indonesië, Zuid-Korea, Thailand, Vietnam, in elk van die landen groeit de samenleving uit boven de politieke instituties. Het manifeste onvermogen van hun regeringen om meer legitimiteit te verwerven, wordt een bedreiging voor de economische vooruitgang. Dit soort problemen heeft tijd nodig en oplossingen zullen hun prijs eisen. De komende 20 jaar zullen in Azië waarschijnlijk minder "miraculeus" zijn dan de voorbije 20 jaar. De toekomst op het politieke vlak ziet er voor Azië onrustiger uit dan vele waarnemers vandaag willen zien. (Walter Russell Mead van het World Policy Institute, New York, in The Wall Street Journal van 24 april)Voor de fiscus is Internet een van de weerbarstigste problemen van de toekomst. Afstanden zijn elektronisch in alle opzichten te overbruggen, terwijl ons heffingstelsel nog gebonden is aan een agrarische samenleving waar het territorium zeer bepalend is. Door het Internet verlies je een van de belangrijkste ankerpunten van ons heffingstelsel. Niet alleen bij de omzetbelasting is dit problematisch, maar in de toekomst krijg je ook de vraag waar de winstbelasting moet worden geheven. Nu heb je al banken en verzekeringsmaatschappijen die actief zijn op Internet. Met de verwachte massaliteit van verkeer in de toekomst, dreig je als belastingdienst het zicht op de transacties te verliezen. (Professor L.G.M. Stevens, fiscaal hoogleraar aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, in Het Financieele Dagblad van 25 april)In een periode van toenemende vervreemding tussen de Franse maatschappij en haar politieke leiders, bestaat er een reëel gevaar dat verkiezingen die beschouwd worden als een politiek manoeuvre die kloof verdiepen en de verwarring rond Europa doen toenemen. Franse kiezers reageren mogelijk met te zeggen dat ze geen verkiezingen maar jobs nodig hebben. Ze kunnen de verkiezingen interpreteren als een toegeving van de regering dat de maatregelen nodig om toe te treden tot de Monetaire Unie haar minder populair zal maken. ( Dominique Moïsi, directeur van het Parijse Institut Français des Relations Internationales, in The Financial Times, 25 april) Maar om met een iets minder serieuze noot te eindigen, men zou ook kunnen argumenteren dat de omvorming van de Nederlandse economie van een disease- tot miracle-economie, het rechtstreekse gevolg is geweest van het succesvolle beleid dat midden de jaren tachtig werd geïnitieerd om de in het buitenland wonende Nederlandse economen terug naar Nederlandse universiteiten te lokken. Misschien een idee voor Jean-Luc Dehaene : alle naar Nederland uitgeweken Belgische economen terug naar het vaderland, een win-win operatie van de zuiverste soort : een stijging van het kennisniveau in beide landen. Allez Danny Jacobs, Philippe Naert, Chris de Neubourg, Jean Paelinck, Franz Palm, Jules Theeuwes, Jean-Marie Viaene, wat peinst ge d'ervan.(Luc Soete, hoogleraar Universiteit Maastricht in ESB van 16 april)Uit Le Monde, 25 april 1997.