Voetbalclub Anderlecht heeft eind juli een nieuwe speler een profcontract gegeven. Dit keer geen dribbelwonder die de club in staat moet stellen het zonder blozen op te nemen tegen de teams in de Champions League, wel een uitzonderlijke speler die paars-wit zal doen schitteren in de digitale competities. Voor het eerst in de geschiedenis van Anderlecht doet het bestuur aan sportieve diversificatie door een contract te tekenen met een professionele gamer. Hij zal de Brusselse club vertegenwoordigen in de matchen van het videospel FIFA. Anderlecht was overigens niet de eerste Belgische club met een e-sporter. Eind mei nam Standard Luik de 27-jarige gamer Julian Albier Fernandez (alias Twikii) in dienst.

FIFA, ontwikkeld door Electronic Arts, is een commerciële oorlogsmachine. In 2016 zijn er meer dan 4 miljoen exemplaren van verkocht. Het spel valt niet alleen erg in de smaak bij de fans van videogames, maar ook bij voetbalclubs met oog voor de digitale toekomst. Grote teams zoals Manchester City, Paris Saint-Germain en Ajax hebben al een tijdje een professionele of e-voetballer.

"Anderlecht heeft in Europa een zeker aura", zegt David Steegen, directeur communicatie van de Brusselse club. "Wij hebben meer dan een miljoen fans op Facebook, van wie 40 procent in het buitenland woont. Maar we kunnen onze internationale reputatie nog verstevigen. E-sport is zonder twijfel de beste manier om jongeren te bereiken en om dus zowel in België als in het buitenland nieuwe supporters te werven. E-sport is enorm populair. En Anderlecht wil innoveren. Een ambassadeur hebben in internationale competities van het FIFA-spel is een prima kans om onze club nog meer bekend te maken."

LoL op het scherm

Bijna 3500 kandidaten reageerden op de vacature van Sporting Anderlecht. Slechts 256 onder hen werden uitgenodigd voor een kwalificatietoernooi. Vooraf had de club selectiecriteria opgelegd zoals Anderlecht-supporter zijn, tweetalig zijn en representatief zijn voor het offensieve spel van de Brusselse club. De club liet de eerste schifting over aan 4Entertainment, een Belgisch bedrijf dat actief is in de gamingsector.

Zo'n half jaar geleden al zette de voetbalclub Charleroi al in op een e-sportploeg, maar in tegenstelling tot hun tegenstanders uit Anderlecht en Luik wagen de zebra's zich nog niet op het digitale FIFA-gras, maar wel in het strijdperk van League of Legends (LoL). Dat is het meest gespeelde spel ter wereld en vooral de drukst bekeken e-sportcompetitie op het internet. Vorig jaar volgden bijna 44 miljoen toeschouwers de wereldkampioenschappen LoL op hun scherm. Op 29 oktober 2016 zakten 18.000 enthousiastelingen af naar het Staples Center in Los Angeles om de finale live bij te wonen. Ook voor e-sportwedstrijden lopen de stadions vol.

In een wereld waarin de grote merken het almaar moeilijker hebben de jongeren te bereiken, kan e-sport als springplank dienen voor doelgerichte acties of voor partnerships op lange termijn.

Waarom verdedigt Charleroi zijn virtuele kleuren in een fantasyvechtspel in plaats van in een toernooi zoals FIFA, dat toch beter rijmt met zijn kernactiviteit? "Voor een merk als Sporting Charleroi is het vooral belangrijk dat zo veel mogelijk mensen het kennen. Het komt er dus op aan de grenzen van het voetbal te overstijgen", klinkt het bij Walter Chardon, commercieel directeur van Charleroi. "Uiteraard is het niet ondenkbaar dat onze club op een dag haar eigen professionele e-speler heeft op FIFA, maar op dit moment steunen wij liever een team van gamers dat het truitje van Charleroi draagt en schittert in toernooien die nóg populairder zijn, zoals League of Legends."

Federatie

De 27-jarige karolinger Philippe Bouillon is een van de Belgische specialisten van de nieuwe sportdiscipline. Zijn passie voor videogames is als vanzelf zijn beroep geworden. "Ik ben een van de weinigen in België die kunnen leven van e-sport", zegt Bouillon. "Dat is mogelijk omdat ik eigenlijk twee petjes heb. Ik ben verantwoordelijk voor de afdeling e-sport bij Sporting Charleroi, maar ik ben vooral directeur van LouvardGame, een bedrijf dat gespecialiseerd is in de organisatie van e-sportevenementen en -toernooien in ons land."

Bouillon richtte samen met twee gelijkgestemde zielen de vzw The Royal Belgian Electronic Sport Association. Zo'n federatie moet structuur brengen in een discipline die almaar vaker de aandacht trekt van merken en mediagroepen. "Op die manier zouden we de investeerders en de adverteerders kunnen geruststellen", haakt Philippe Bouillon in. "Net zoals de Belgische Voetbalbond alle informatie centraliseert en kampioenschappen organiseert, zou een Belgische e-sportfederatie de rol van bruggenbouwer kunnen spelen. Daardoor zou e-sport bij ons aan geloofwaardigheid winnen, met als gevolg dat we bijvoorbeeld sterker staan om te onderhandelen over televisie- of andere uitzendrechten en ernstiger zouden kunnen discussiëren met de sponsors."

Komt er op een dag een elektronische versie van de wedstrijden van de Jupiler Pro League? De Nederlandse Ere-divisie heeft de stap al gedaan. Dit jaar hebben de achttien clubs van het Nederlandse voetbalkampioenschap het via hun gamer tegen elkaar opgenomen op FIFA 17. De competitie werd niet alleen uitgezonden op YouTube en op Fox Sports Netherlands, maar ook op Twitch. Die streamingdienst voor videogames werd in 2014 voor bijna 1 miljard dollar overgenomen door Amazon en telt 100 miljoen maandelijkse gebruikers.

Ook in Frankrijk hebben de grootste voetbalclubs zich dit jaar voor het eerst aan het digitale avontuur gewaagd. Ze organiseerden de Orange e-Ligue 1, genoemd naar de telecomoperator die hoofdsponsor is van het event. De competitie werd uitgezonden op de betaalzender beIN Sports. Het lijkt een kwestie van tijd voor de Jupiler Pro League dat voorbeeld volgt. De Belgische zenders beginnen belangstelling op te vatten voor e-sport.

Millennials

E-sport stelt voetbalclubs in staat fraaie marketingkansen te creëren voor hun adverteerders. In een wereld waarin de grote merken het almaar moeilijker hebben de jongeren te bereiken, kan e-sport als springplank dienen voor doelgerichte acties of voor partnerships op lange termijn. "E-sport is een interessante hefboom om de millennials te bereiken", zegt Valéry Halloy, woordvoerder van BNP Paribas Fortis. "Aangezien wij via ons sponsorbeleid banden hebben met Sporting Club Anderlecht, kunnen wij binnenkort rekenen op extra exposure dankzij de deelname van een paars-witte speler aan de virtuele competities. Het logo van onze bank prijkt op de truitjes van de spelers in het FIFA-spel. We bekijken de mogelijkheden die de e-sportwereld voor ons kan creëren. Dat kan gaan over marketing, maar ook over human resources."

Net zoals schaken vergt e-sport een heleboel vaardigheden: strategisch inzicht, concentratie, besluitvaardigheid, stressbestendigheid en een fikse dosis behendigheid.

In Frankrijk zijn ook andere ondernemingen op de e-sporttrein gesprongen. Zo lanceerde Voyages-sncf.com in de lente een team van gamers om het merk onder de aandacht te brengen tijdens de toernooien van League of Legends en Overwatch. Vorige maand mocht Lucien Barrière zich in de kijker werken. De hotelgroep zette eigen events op rond gaming. Met Barrière eSport Tour hoopt de hotelgroep een nieuw en jonger cliënteel naar haar toeristische infrastructuur - waaronder een dertigtal casino's - te lokken. Op het programma staan demonstraties en ontmoetingen met en signeersessies door youtubers die veel invloed hebben in de e-sportwereld en soms miljoenen volgers hebben. Een originele manier om jongeren te bereiken die wantrouwig staan tegenover klassieke reclame en almaar meer gebruikmaken van adblockers om reclame op het internet te weren.

Hoewel veel volwassenen e-sport niet ernstig nemen, blijft het fenomeen aan kracht winnen. Net zoals schaken vergt e-sport een heleboel vaardigheden: strategisch inzicht, concentratie, besluitvaardigheid, stressbestendigheid en een fikse dosis behendigheid. De grootste e-sportkampioenen trainen een tiental uur per dag. Op 17 april maakte het Olympisch Comité van Azië officieel zijn wens kenbaar om e-sport op te nemen in het programma van de Aziatische Spelen van 2022 in het Chinese Hangzhou. Of die erkenning het zetje wordt dat deze nieuwe sporttak nodig heeft om te worden toegevoegd aan de Olympische Spelen die in 2024 plaatsvinden in Parijs of Los Angeles? De Belgische kandidaat-gamers dromen in elk geval al stiekem van een niet-virtuele medaille.

Een business in volle groei

Volgens het onderzoeksbureau Newzoo was de e-sportmarkt in 2016 goed voor ruim 440 miljoen euro omzet, op te splitsen in uitzendrechten, reclame, sponsoring, entreekaartjes voor de evenementen en merchandising.

Voor 2017 voorspelt het bureau een stijging met ruim 40 procent. Tegen 2020 kan dat cijfer zelfs oplopen tot 1,3 miljard euro. Ook het aantal toeschouwers stijgt pijlsnel: van 235 miljoen in 2015 tot 323 miljoen in 2016 (+36%).

Dit jaar gaat het wellicht zelfs om 385 miljoen kijkers (+20%). Nog altijd volgens Newzoo kan dat tegen 2020 zelfs 600 miljoen zijn.

Daar zijn de reuzen

Almaar meer internetgiganten hebben hun oog laten vallen op e-sport. De baanbrekers in deze sector zijn Google, via zijn platform YouTube, en Amazon, via zijn streamingdienst Twitch. De twee Amerikaanse techbedrijven hebben een stevige voet aan de grond in de streaming van videogames.

Onlangs kregen ze het gezelschap van Microsoft, dat met Mixer een eigen platform voorstelde. Mixer is een erfstuk van de website Beam, die Microsoft vorig jaar overnam. Daarmee opent Microsoft frontaal de aanval, want ook in dit geval gaat het om live-uitzendingen van wedstrijden tussen soms professionele gamers die door een almaar talrijker publiek worden bekeken.

Ook Facebook laat zich niet onbetuigd. Het bedrijf tekende onlangs een partnership met Electronic Sports League, dat overal ter wereld e-sportcompetities organiseert. Die deal houdt in dat op het sociaal netwerk ruim 5500 uur liveprogramma's worden uitgezonden, waaronder 1500 uur exclusief materiaal. De bedoeling is uiteraard dat de reclame snel volgt.