Het aantal klachten over phishing en spoofing is de voorbije jaren fors toegenomen. Steeds meer mensen worden de dupe van oplichters die hen online geld ontfutselen. Bij phishing worden mensen naar een valse website gelokt, waar ze hun persoonsgegevens en persoonlijke codes achterlaten. Bij spoofing lijkt het alsof een klant telefonisch of via mail gecontacteerd wordt door zijn eigen bank.

Gedupeerde slachtoffers vangen vaak bot als ze bij hun bank aankloppen voor een schadeloosstelling. In principe zijn de banken wettelijk verplicht het gestolen geld terug te betalen. Daar proberen ze onderuit te komen door de verantwoordelijkheid volledig bij de klanten te leggen. Ze verwijten hen daarbij 'grove nalatigheid'. De banken vinden dat ze hun klanten voldoende informeren over de fraudemechanismen en de mogelijkheden om zich ertegen te wapenen. Adviezen van Ombudsfin, de ombudsdienst van de financiële sector, om de klanten te compenseren voor het geleden verlies worden heel vaak niet gevolgd.

Lees verder onder de video (reportage KZ)

KBC werd al veroordeeld

In juni werd KBC in twee zaken nochtans veroordeeld tot het terugbetalen van meer dan 32.000 euro aan klanten die het slachtoffer werden van online-oplichters. KBC vond dat zijn klanten het bedrog hadden moeten opmerken, maar de rechter volgde die redenering niet. De bank ging tegen de vonnissen in beroep.

Voor het eerst dienen phishingslachtoffers donderdag gezamenlijk een vordering in tegen hun bank, met name Argenta. Het gaat strikt juridisch niet om een groepsvordering (class action suit) maar om het gezamenlijk indienen van zo'n dertig individuele dossiers. Een deurwaarder betekende deze middag de dagvaarding. Op hetzelfde moment hield een aantal gedupeerden een actie aan het hoofdkantoor van de bank in Antwerpen.

Kluitje in het riet

De gedupeerden voeren aan dat zij alle stappen in de klachtenprocedure gevolgd hebben maar dat Argenta hen telkens met een kluitje in het riet stuurt. De groep nam het advocatenkantoor AContrario.Law in de arm om haar belangen te verdedigen. Omdat de bank elk gesprek over een minnelijke schikking weigerde, komt het nu tot een rechtszaak.

De groep gedupeerden voelt zich gesterkt door een rapport van Ombudsfin, dat tekorten en mankementen bij Argenta signaleerde. Zo zou de bank in het verleden te traag gereageerd hebben op meldingen van phishing en was ze op bepaalde momenten (bijvoorbeeld in het weekend) slecht of helemaal niet bereikbaar. Daar heeft Argenta intussen iets aan gedaan: volgens de website is de klantendienst van de bank 24 uur per dag en zeven dagen op zeven bereikbaar, ook voor meldingen van phishing en fraude.

De Bleeker wil actieplan

Staatssecretaris voor Consumentenbescherming Eva De Bleeker (Open Vld) riep de banksector vorige week nog op een actieplan op te stellen dat consumenten toelaat sneller en vlotter hun rekeningen te blokkeren wanneer zij het slachtoffer worden van phishing. Zij signaleerde twee steeds terugkerende problemen: de onbereikbaarheid van sommige financiële instellingen tijdens avonden en weekends, en de onduidelijkheid over de te volgen procedure. De Bleeker wil dat gedupeerden ook buiten de kantooruren bij hun bank terecht kunnen.

Nog vorige week lanceerde het Centrum voor Cybersecurity België (CCB) een gratis app, Safeonweb, die berichten rond phishing verzamelt en gebruikers snel kan waarschuwen. Volgens het centrum is dat nodig omdat de online-oplichters steeds slimmer te werk gaan en hun technieken gesofisticeerder worden. Voor de nieuwe app werkt het CCB samen met de bankenkoepel Febelfin. Uit een enquête van Febelfin blijkt dat 30 procent van de jongeren tussen 16 en 30 jaar nog nooit gehoord heeft van phishing.

Het aantal klachten over phishing en spoofing is de voorbije jaren fors toegenomen. Steeds meer mensen worden de dupe van oplichters die hen online geld ontfutselen. Bij phishing worden mensen naar een valse website gelokt, waar ze hun persoonsgegevens en persoonlijke codes achterlaten. Bij spoofing lijkt het alsof een klant telefonisch of via mail gecontacteerd wordt door zijn eigen bank.Gedupeerde slachtoffers vangen vaak bot als ze bij hun bank aankloppen voor een schadeloosstelling. In principe zijn de banken wettelijk verplicht het gestolen geld terug te betalen. Daar proberen ze onderuit te komen door de verantwoordelijkheid volledig bij de klanten te leggen. Ze verwijten hen daarbij 'grove nalatigheid'. De banken vinden dat ze hun klanten voldoende informeren over de fraudemechanismen en de mogelijkheden om zich ertegen te wapenen. Adviezen van Ombudsfin, de ombudsdienst van de financiële sector, om de klanten te compenseren voor het geleden verlies worden heel vaak niet gevolgd.Lees verder onder de video (reportage KZ)In juni werd KBC in twee zaken nochtans veroordeeld tot het terugbetalen van meer dan 32.000 euro aan klanten die het slachtoffer werden van online-oplichters. KBC vond dat zijn klanten het bedrog hadden moeten opmerken, maar de rechter volgde die redenering niet. De bank ging tegen de vonnissen in beroep.Voor het eerst dienen phishingslachtoffers donderdag gezamenlijk een vordering in tegen hun bank, met name Argenta. Het gaat strikt juridisch niet om een groepsvordering (class action suit) maar om het gezamenlijk indienen van zo'n dertig individuele dossiers. Een deurwaarder betekende deze middag de dagvaarding. Op hetzelfde moment hield een aantal gedupeerden een actie aan het hoofdkantoor van de bank in Antwerpen.De gedupeerden voeren aan dat zij alle stappen in de klachtenprocedure gevolgd hebben maar dat Argenta hen telkens met een kluitje in het riet stuurt. De groep nam het advocatenkantoor AContrario.Law in de arm om haar belangen te verdedigen. Omdat de bank elk gesprek over een minnelijke schikking weigerde, komt het nu tot een rechtszaak.De groep gedupeerden voelt zich gesterkt door een rapport van Ombudsfin, dat tekorten en mankementen bij Argenta signaleerde. Zo zou de bank in het verleden te traag gereageerd hebben op meldingen van phishing en was ze op bepaalde momenten (bijvoorbeeld in het weekend) slecht of helemaal niet bereikbaar. Daar heeft Argenta intussen iets aan gedaan: volgens de website is de klantendienst van de bank 24 uur per dag en zeven dagen op zeven bereikbaar, ook voor meldingen van phishing en fraude.Staatssecretaris voor Consumentenbescherming Eva De Bleeker (Open Vld) riep de banksector vorige week nog op een actieplan op te stellen dat consumenten toelaat sneller en vlotter hun rekeningen te blokkeren wanneer zij het slachtoffer worden van phishing. Zij signaleerde twee steeds terugkerende problemen: de onbereikbaarheid van sommige financiële instellingen tijdens avonden en weekends, en de onduidelijkheid over de te volgen procedure. De Bleeker wil dat gedupeerden ook buiten de kantooruren bij hun bank terecht kunnen.Nog vorige week lanceerde het Centrum voor Cybersecurity België (CCB) een gratis app, Safeonweb, die berichten rond phishing verzamelt en gebruikers snel kan waarschuwen. Volgens het centrum is dat nodig omdat de online-oplichters steeds slimmer te werk gaan en hun technieken gesofisticeerder worden. Voor de nieuwe app werkt het CCB samen met de bankenkoepel Febelfin. Uit een enquête van Febelfin blijkt dat 30 procent van de jongeren tussen 16 en 30 jaar nog nooit gehoord heeft van phishing.