De distilleerderij van BenRiach ligt in Speyside, een gebied in het noordoosten van Schotland. De streek heeft iets ruws en magisch, Spey is het jongere broertje van de Highlands.

Alles smaakt anders in Speyside

Voedsel en vloeistoffen, alles wat je in Speyside prepareert smaakt anders dan in de rest van de Highlands. We tellen niet minder dan vijftig distilleerderijen in deze relatief kleine streek. Men zegt vaak dat de Highland whisky's sterk van smaak, gerookt en geturfd zijn, en de Speyside whisky's zacht, zoet en niet geturfd. Dat klopt niet. Twee van de vier standaard expressies van BenRiach zijn trouwens gerookt met een lokale turf. Maar die turf smaakt inderdaad licht zoetig is. Alsof er een dun laagje poedersuiker over gestrooid is.

De vier seizoenen, maar dan als whisky

Master Distiller Rachel Barrie bekijkt de dingen meestal vanuit een ongewone invalshoek. De kern van haar concept waren de vier seizoenen. Hoe kon ze die laten samensmelten met een typische smaak van BenRiach? Ze hield een beeld van een seizoen voor ogen. Langzaam werkte ze de smaak naar dat beeld toe door laag na laag aan het smaakprofiel toevoegen. 'It's like painting with flavours.'

Het graan gelooft dat het lente is en begint te ontkiemen, BenRiach
Het graan gelooft dat het lente is en begint te ontkiemen © BenRiach

Hoe ze het graan foppen

Het begint al bij het mouten van het graan. Eén maand per jaar passen ze bij BenRiach floor malting toe. Heel artisanaal, er komt een pak handenarbeid bij te pas. Ze spreiden het graan uit over de vloer van een speciaal daarvoor aangepaste ruimte. Daar bevochtigen ze het graan regelmatig met water van een bepaalde temperatuur. Om het te luchten wordt het graan elke acht uur met de hand (en een speciale schop) omgekeerd. 'Eigenlijk,' vertelt Rachel Barrie, 'foppen we graan. We doen het geloven dat het lente is. En het trapt in de val, het begint te ontkiemen.'

Vier keer het bad in

Ook het mashing process is uniek bij BenRiach. Bij het mashen (het mengen van geschroot mout met heet water, red.) wordt het zetmeel omgezet in fermenteerbare suikers. Normaal gebeurt dit in drie fases van telkens een waterbad met een hogere temperatuur. Het eerste ligt ongeveer rond 62,5° en het laatste rond 85°. BenRiach verdeelt het proces in vier fasen waardoor ze op een lagere temperatuur kunnen mashen. Daardoor creëren ze een maximale hoeveelheid suiker. Door de specifieke mineraliteit van het water uit de Burnside Bronnen in combinatie met de suiker krijg je orchard fruit (boomgaardfruit).

Voedsel en vloeistoffen, alles wat je in Speyside prepareert smaakt anders, BenRiach
Voedsel en vloeistoffen, alles wat je in Speyside prepareert smaakt anders © BenRiach

Drie vaten om te rijpen

De volgende typische handtekening van BenRiach is de triple cask maturation. Elke klassieker wordt gerijpt in drie verschillende vaten, waarvan de gemeenschappelijke deler Bourbon casks zijn (Amerikaanse whisky). Daarnaast zijn er onder andere: Virgin Oak, Marsala, Porto, Jamaicaanse rum, Olorosso en Pedro Ximenez. Combineer deze vaten met orchard fruit en je krijgt rijke, zwoele whisky's. Om in de jungle van veertigduizend vaten gemakkelijk de juiste whisky terug te vinden, schilderen ze bij BenRiach het deksel van het vat. Groen voor 1st fill barrels, blauw voor 2nd fill en rood voor 3rd fill barrels.

Smoky or not-smoky?

Een laatste unieke aspect aan de nieuwe classic range van BenRiach zijn de Speyside smoky's. De nieuwe range bestaat uit vier verschillende whisky's van twee verschillende leeftijden, 10 en 12 jaar. Van elk jaartal is er een smoky en een non-smoky expressie. Dat wil niet zeggen dat de 10 year old smoky de geturfde versie van de 10 year old non-smoky is. Het blijven twee verschillende whisky's, maar met hetzelfde hart. Denk aan de vier seizoenen. Lente hoort bij zomer en herfst bij winter.

., BenRiach
. © BenRiach

De nieuwe reeks van BenRiach, Speyside Single Malt

BenRiach The Original 10

Gebaseerd op de BenRiach 10 van 1994. Gerijpt op Bourbon, Olorosso Sherry en Virgin American Oak. Gebotteld op 43%, dat houdt het scherp. De lente in een fles, wanneer je ze opendraait krijg je een fontein van boomgaardfruit in je neus. De smaak volgt de geur: rijp fruit, waaronder appels, peren, perzik, pruimen,... Alles perfect in balans. Smooth met een romigheid in de textuur en een beetje spice in de afdronk. Er zit zelfs een kleine hint van rook in.

BenRiach The Smoky 10

De geturfde 10 jaar oud, maar gerijpt op een andere vatencombinatie: Jamaican Rum Barrel, Bourbon en Virgin Oak. De Smoky 10 ruikt en smaakt naar vers gebakken koekjes en dennenappels gerookt in een houtvuur. Het doet denken aan barbecue, gestoofde peren met kruiden en stroperige, wilde honing. Gebotteld op 46%.

BenRiach The 12

The 12 is respectievelijk gerijpt op Bourbon, Pedro Ximenez Sherry en Porto-vaten. Stel het u zo voor: doop een stukje gekaramelliseerde appel in porto en neem een hap. Daar komt sherry en whisky bij, twaalf jaar gerijpt en gebotteld op een stevige 46%. Ongelofelijk veel fruitlagen achter elkaar, donker fruit, rood fruit, steenfruit, vanille, cacao, mokka, kruiden,... En dit alles met een zwoele, zijdezachte textuur.

BenRiach The Smoky 12

Geturfd en twaalf jaar gerijpt op Bourbon, Sherry en Marsala-vaten. Het resultaat, op 46%, is zoet, zwoel en rijk met een diepe rokerigheid en de textuur is 'creamy beyond belief'. Een ideale whisky voor de koude kerstdagen.

De distilleerderij van BenRiach ligt in Speyside, een gebied in het noordoosten van Schotland. De streek heeft iets ruws en magisch, Spey is het jongere broertje van de Highlands. Voedsel en vloeistoffen, alles wat je in Speyside prepareert smaakt anders dan in de rest van de Highlands. We tellen niet minder dan vijftig distilleerderijen in deze relatief kleine streek. Men zegt vaak dat de Highland whisky's sterk van smaak, gerookt en geturfd zijn, en de Speyside whisky's zacht, zoet en niet geturfd. Dat klopt niet. Twee van de vier standaard expressies van BenRiach zijn trouwens gerookt met een lokale turf. Maar die turf smaakt inderdaad licht zoetig is. Alsof er een dun laagje poedersuiker over gestrooid is.Master Distiller Rachel Barrie bekijkt de dingen meestal vanuit een ongewone invalshoek. De kern van haar concept waren de vier seizoenen. Hoe kon ze die laten samensmelten met een typische smaak van BenRiach? Ze hield een beeld van een seizoen voor ogen. Langzaam werkte ze de smaak naar dat beeld toe door laag na laag aan het smaakprofiel toevoegen. 'It's like painting with flavours.'Het begint al bij het mouten van het graan. Eén maand per jaar passen ze bij BenRiach floor malting toe. Heel artisanaal, er komt een pak handenarbeid bij te pas. Ze spreiden het graan uit over de vloer van een speciaal daarvoor aangepaste ruimte. Daar bevochtigen ze het graan regelmatig met water van een bepaalde temperatuur. Om het te luchten wordt het graan elke acht uur met de hand (en een speciale schop) omgekeerd. 'Eigenlijk,' vertelt Rachel Barrie, 'foppen we graan. We doen het geloven dat het lente is. En het trapt in de val, het begint te ontkiemen.' Ook het mashing process is uniek bij BenRiach. Bij het mashen (het mengen van geschroot mout met heet water, red.) wordt het zetmeel omgezet in fermenteerbare suikers. Normaal gebeurt dit in drie fases van telkens een waterbad met een hogere temperatuur. Het eerste ligt ongeveer rond 62,5° en het laatste rond 85°. BenRiach verdeelt het proces in vier fasen waardoor ze op een lagere temperatuur kunnen mashen. Daardoor creëren ze een maximale hoeveelheid suiker. Door de specifieke mineraliteit van het water uit de Burnside Bronnen in combinatie met de suiker krijg je orchard fruit (boomgaardfruit). De volgende typische handtekening van BenRiach is de triple cask maturation. Elke klassieker wordt gerijpt in drie verschillende vaten, waarvan de gemeenschappelijke deler Bourbon casks zijn (Amerikaanse whisky). Daarnaast zijn er onder andere: Virgin Oak, Marsala, Porto, Jamaicaanse rum, Olorosso en Pedro Ximenez. Combineer deze vaten met orchard fruit en je krijgt rijke, zwoele whisky's. Om in de jungle van veertigduizend vaten gemakkelijk de juiste whisky terug te vinden, schilderen ze bij BenRiach het deksel van het vat. Groen voor 1st fill barrels, blauw voor 2nd fill en rood voor 3rd fill barrels.Een laatste unieke aspect aan de nieuwe classic range van BenRiach zijn de Speyside smoky's. De nieuwe range bestaat uit vier verschillende whisky's van twee verschillende leeftijden, 10 en 12 jaar. Van elk jaartal is er een smoky en een non-smoky expressie. Dat wil niet zeggen dat de 10 year old smoky de geturfde versie van de 10 year old non-smoky is. Het blijven twee verschillende whisky's, maar met hetzelfde hart. Denk aan de vier seizoenen. Lente hoort bij zomer en herfst bij winter.