Mijn twee kinderen groeiden voor een groot stuk op in New York. Toch kozen ze ervoor voort te studeren in Brussel en Londen, en niet in de Verenigde Staten. Die beslissing heeft behalve met culturele verankering en identiteit bovenal te maken met de prijs-kwaliteitsverhouding. Ook in België en de omliggende landen kosten studentenjaren veel en voor een degelijke studentenkamer betaal je flink. Maar dat verbleekt bij wat je voor de beste universiteiten in Amerika neertelt. Ik schat dat ik per kind zo'n kwart miljoen euro 'bespaar' dankzij hun keuze. Wil je een vergelijkbare kwaliteit van Belgisch hog...

Mijn twee kinderen groeiden voor een groot stuk op in New York. Toch kozen ze ervoor voort te studeren in Brussel en Londen, en niet in de Verenigde Staten. Die beslissing heeft behalve met culturele verankering en identiteit bovenal te maken met de prijs-kwaliteitsverhouding. Ook in België en de omliggende landen kosten studentenjaren veel en voor een degelijke studentenkamer betaal je flink. Maar dat verbleekt bij wat je voor de beste universiteiten in Amerika neertelt. Ik schat dat ik per kind zo'n kwart miljoen euro 'bespaar' dankzij hun keuze. Wil je een vergelijkbare kwaliteit van Belgisch hoger onderwijs genieten in de Verenigde Staten, dan moet je in de absolute top binnenraken - de zogenoemde Ivy League-universiteiten zoals Harvard, MIT, Princeton of Columbia - en dat is weinigen gegeven. Via advertenties allerhande wordt erin gehamerd dat je met een universiteitsdiploma tekent voor een toekomst met oneindig veel kansen. De overheid leent geld om de rekeningen te betalen. Het resultaat: een schuldenberg die de voorbije vijftien jaar is verdrievoudigd. 45 miljoen Amerikanen betalen maandelijks leergeld af. De standaardtermijn voor een studentenlening bedraagt tien jaar, maar in de praktijk gaan ook mensen van middelbare leeftijd nog gebukt onder schulden. Studentenleningen zijn een vaak wederkerend onderwerp bij jonge mensen met wie ik samenwerk. Ze vertellen dat ze moeten wachten om een huis te kopen of een gezin te stichten tot ze die lening hebben afgelost en zoeken een werkgever die bereid is extra studies te sponsoren. Ook voor politici is dat een heet hangijzer: een op de zes stemgerechtigden heeft de overheid als schuldeiser. De concurrentiestrijd met China en andere mogendheden om de koploper te zijn in wetenschappelijk en ander onderzoek vergt bovendien een toegankelijker en sterker onderwijs. In de aanloop naar de hooggespannen tussentijdse verkiezingen van volgende week kondigde president Joe Biden een plan aan om tot 20.000 dollar aan schulden kwijt te schelden voor wie onder een bepaalde inkomstenschijf blijft. Het Witte Huis meldt dat intussen meer dan 20 miljoen leners een aanvraag indienden. Amerika zou Amerika niet zijn, mocht daar geen juridisch getouwtrek mee gepaard gaan, want die schulden verdwijnen uiteraard niet. De terugbetaling moet elders worden gevonden. Er wordt met spanning afgewacht. Het hoeft niet te verbazen dat andere landgenoten die hier wonen en wiens kinderen worden klaargestoomd op hogere studies België overwegen. Des te meer omdat veel van onze universiteiten hoog aangeschreven staan en stijgen in gereputeerde ranglijsten. Wat wel opvalt, is dat sommige Amerikanen over de oceaan kijken voor onderwijs, nu bepaalde faculteiten opleidingen in het Engels aanbieden. Return on investment zit ingebakken in het Amerikaanse denken en het hogere loon voor een afgestuurde is al lang uitgehold door de stijgende studiekosten.