70 jaar koningin Elizabeth. We kregen een extra vakantiedag en een nieuwe ondergrondse lijn. Dat de opening van de Elisabethlijn samenvalt met het jubileum van koningin Elizabeth is eerder toeval, want de opening was oorspronkelijk gepland voor 2019. Terwijl het Britse koningshuis uitblinkt in vasthouden aan traditie, staat een gloednieuwe lijn symbool voor de toekomst en de mogelijkheden. Want wie kan het zich voorstellen dat er in en onder centraal London plaats is voor nieuwe stations en tunnels? Dat die lange witte muur in Liverpool Street Station waar ik al acht jaar langs wandel plots weg is en een volledig nieuw station onthult?
...

70 jaar koningin Elizabeth. We kregen een extra vakantiedag en een nieuwe ondergrondse lijn. Dat de opening van de Elisabethlijn samenvalt met het jubileum van koningin Elizabeth is eerder toeval, want de opening was oorspronkelijk gepland voor 2019. Terwijl het Britse koningshuis uitblinkt in vasthouden aan traditie, staat een gloednieuwe lijn symbool voor de toekomst en de mogelijkheden. Want wie kan het zich voorstellen dat er in en onder centraal London plaats is voor nieuwe stations en tunnels? Dat die lange witte muur in Liverpool Street Station waar ik al acht jaar langs wandel plots weg is en een volledig nieuw station onthult? In 2009 zijn de werken begonnen. Er zijn 42 kilometer tunnels uitgegraven en tien nieuwe stations bijgebouwd. De tunnels moesten dieper gaan dan de tunnels van bijvoorbeeld 1870 omdat wolkenkrabbers diepe wortels hebben. Regelmatig moesten de werken stilgelegd worden voor archeologische vondsten. Onder Liverpool Station werden 4.000 skeletten gevonden van een psychiatrische instelling en een massagraf van tijdens de grote Plaag van Londen in 1665. Het station van Bond Street is niet op tijd klaar. Problemen met de tunnels en covid-19 zorgden voor een vertraging en een stijging van de kostprijs van 111 miljoen naar 660 miljoen pond. Sommige families en bedrijven moesten hun huizen en gebouwen verplicht verkopen voor afbraak. Maar voor tienduizenden vogels was er dan weer goed nieuws, want drie en een half ton van het puin uit de tunnels werd gebruikt om een nieuw natuurreservaat te aan te leggen. Er bestaat nog wat onenigheid over de nomenclatuur. Het is een lijn, maar geen metrolijn. In Londen wordt het woord 'metro' niet gebruikt. We noemen het de ' underground' en de ' overground'. De Elizabethlijn is het één noch het ander. Haar treinen zijn groter dan die van de underground. Het is een soort sneltrein die onder de grond duikt. De lijn wordt vergeleken met de RER in Parijs en Crossrail was de werktitel. Het is afwachten wat het publiek ervan maakt. Zolang het ding, in tegenstelling tot de underground met zijn temperaturen tot 40 graden in de zomer, airconditioning heeft, interesseert het me niet zoveel. Wat me wel interesseert, is de architectuur van de nieuwe stations. Stations en perrons van ondergrondse lijnen in wereldsteden zijn bijna per definitie oud en charmant, maar daardoor niet per se comfortabel en afgesteld op de toenemende wereldbevolking. Negen architecten hebben dit concept nu kunnen herdenken. Hopelijk met voldoende aandacht voor toegankelijkheid met de rolstoel en de buggy. De foto's die ik al zag, beloven veel goeds en moois. Het is nog even wachten tot ik de lijn kan testen. Net als veel Londenaars benutten wij de extra vakantiedag ten volle door op reis te gaan. Ver weg van het koninklijke feestgedruis. Ver weg van het dilemma tussen mijn grote liefde voor straatfeesten en mijn wrange gevoel rond het koningshuis. Van mij mag er veel meer geld naar openbaar vervoer gaan en veel minder naar een symbolisch conservatief instituut.