Vorige week liet de Europese Centrale Bank (ECB) haar beleidsrente nog onveranderd. Voorzitter Jean-Claude Trichet liet evenwel de woorden "we zijn erg waakzaam" vallen en dat is codetaal voor "buiten onvoorziene omstandigheden verhogen we in oktober de rente met 25 basispunten tot 3,25 %." Tegen eind 2006 zou de rente zelfs 3,5 % bedragen, zo wordt verwacht.
...

Vorige week liet de Europese Centrale Bank (ECB) haar beleidsrente nog onveranderd. Voorzitter Jean-Claude Trichet liet evenwel de woorden "we zijn erg waakzaam" vallen en dat is codetaal voor "buiten onvoorziene omstandigheden verhogen we in oktober de rente met 25 basispunten tot 3,25 %." Tegen eind 2006 zou de rente zelfs 3,5 % bedragen, zo wordt verwacht. De ECB is bezig om op een rustige manier haar geldbeleid terug te schakelen van expansief de voorbije jaren naar neutraal nu, en mogelijk zelfs naar restrictief in de toekomst. Bij de huidige beleidsrente van 3 % en een nominale groei (reële groei plus inflatie) van dik 4 % in de eurozone is het beleid stilaan neutraal te noemen - een verschil van 1 % tussen rente en nominale groei is het gemiddelde van de jongste jaren (zie grafiek). Als de ECB de rente verder optrekt en de groei vertraagt, dan smelt dat verschil mogelijk helemaal weg en zal het beleid restrictief zijn. De ECB heeft een alibi en een motief om op de renterem te duwen. De conjunctuur in de eurozone piekt en de indicatoren suggereren dat het vormpeil zeker tot eind 2006 behoorlijk blijft, al dient zich daarna een groeivertraging aan. Het tijdsvenster om de rente zonder te veel gemor verder op te trekken, staat dus nog enkele maanden open. Dat is het alibi van de ECB. De ECB heeft ook een motief. De inflatie in de eurozone lijkt met 2,4 % onder controle, maar de ECB hanteert een inflatiedoelstelling van 2 %. De ECB haalt straks voor het achtste jaar op rij haar eigen inflatiedoelstelling niet. Voor de geloofwaardigheid van de ECB is dat geen goede zaak - en geloofwaardigheid is het hoogste goed van een centrale bank. Daarnaast is de geldgroei nog altijd rijkelijk en maken enkele oververhitte vastgoedmarkten (met de Spaanse op kop) de Europese centrale bankiers zenuwachtig. "Het is extreem belangrijk om abnormaal gedrag op de vastgoedmarkten af te koelen," zei Trichet, die er ook voor beducht is dat de hoge olieprijzen zich zouden vertalen in hogere inflatieverwachtingen en hogere looneisen. Tot 2007 duwt de ECB daarom op de monetaire rem, zoveel is duidelijk. Daarna wordt het moeilijker, als ook Trichet in de moeilijke situatie komt waarin zijn Amerikaanse collega Ben Bernanke al is verzeild. Bernanke moet afrekenen met vertragende groei en nog dreigende inflatie. Hij laste daarom een rentepauze in om af te wachten wat het grootste risico is. Ook de ECB zal begin 2007 aan bezinning toe zijn. D.K.