Begin maart verscheen een verzamelbundel met de opinies van Frits Bolkestein (°1933). De voormalige Europees Commissaris laat weten dat het zijn laatste boek wordt. Ruim vijf jaar geleden publiceerde Bolkestein al zijn memoires, Cassandra tegen wil en dank. Alles leek daarmee gezegd. Toch is ook zijn nieuwste geschrift interessant. De lezer wordt er andermaal aan herinnerd dat de schrijver een van de beste politieke beschouwers en essayisten van...

Begin maart verscheen een verzamelbundel met de opinies van Frits Bolkestein (°1933). De voormalige Europees Commissaris laat weten dat het zijn laatste boek wordt. Ruim vijf jaar geleden publiceerde Bolkestein al zijn memoires, Cassandra tegen wil en dank. Alles leek daarmee gezegd. Toch is ook zijn nieuwste geschrift interessant. De lezer wordt er andermaal aan herinnerd dat de schrijver een van de beste politieke beschouwers en essayisten van Nederland blijft. Frits Bolkestein reageert al jaar en dag gepikeerd wanneer wordt getypeerd als een intellectueel. De liberaal ziet zichzelf als de nuchtere Nederlandse koopman die destijds voor Shell de halve wereld rondreisde. Politiek moet gaan over praktische oplossingen. Ook in Bij het scheiden van de markt krijgen zweverige, linkse intellectuelen er van langs: "Ik begrijp Jürgen Habermas nooit. Dit is waarschijnlijk mijn fout, behalve als het over de Europese Unie gaat, want wat Habermas over dat onderwerp zegt is volslagen nonsens." Bolkestein blijft een rechtse en conservatieve liberaal die een broertje dood heeft aan sociaal-liberaal progressivisme, genre D66 in Nederland en delen van Open Vld in Vlaanderen. "Het uiteindelijke standpunt van de positieve vrijheid is het communisme", stelt hij fel. De islam? Volgens hem "niet verenigbaar met westers liberalisme". Ook geopolitiek durft Bolkestein een knuppel in het hoenderhok te gooien: "Destijds, voor de Russische agressie, had duidelijk moeten worden gemaakt dat Oekraïne geen lid van de NAVO noch van de EU zou worden." De laatste uitbreidingsgolf van de Europese Unie kan evenmin op Bolkesteins goedkeuring rekenen. De ferme positie die Bolkestein inneemt over de klimaatverandering valt op. In het huidige debat zou de VVD'er in Vlaanderen worden weggezet als een klimaatnegationist. "Deze discussie lijkt op een godsdiensttwist, met klimaatalarmisten als gelovigen en sceptici als ketters." De blijvende populariteit van Bolkestein hangt samen met zijn onbevangen wijze van analyseren. Zijn opinies zijn steevast taboedoorbrekend, soms polariserend doch altijd onderbouwd. In dat opzicht heeft Thierry Baudet wat gelijkenissen met Bolkestein. Al blijft Bolkestein verkondigen dat hij die vergelijking niet vindt opgaan.