WAT TE DENKEN van de Amerikaanse president Donald Trump, die de G7-top in Canada eerst 10 op 10 geeft, en die enkele uren later volledig torpedeert en de Canadese premier de huid vol scheldt, allemaal via Twitter? Los van zijn boertige machostijl geeft Trump de zes andere G7-landen een realitycheck. Door zijn late verschijning en zijn vervroegde vertrek maakte hij duidelijk dat hij de groep van westerse democratische industrielanden onbelangrijk vindt. Hij wil het antiwesterse, autocratische Rusland erbij. Hij heeft er geen boodschap aan geopolitiek de violen gelijk te stemmen met gelijkgezinde landen, want hij wil Amerika Eerst.
...

WAT TE DENKEN van de Amerikaanse president Donald Trump, die de G7-top in Canada eerst 10 op 10 geeft, en die enkele uren later volledig torpedeert en de Canadese premier de huid vol scheldt, allemaal via Twitter? Los van zijn boertige machostijl geeft Trump de zes andere G7-landen een realitycheck. Door zijn late verschijning en zijn vervroegde vertrek maakte hij duidelijk dat hij de groep van westerse democratische industrielanden onbelangrijk vindt. Hij wil het antiwesterse, autocratische Rusland erbij. Hij heeft er geen boodschap aan geopolitiek de violen gelijk te stemmen met gelijkgezinde landen, want hij wil Amerika Eerst. We zijn een derde ver in de ambtstermijn van Trump. Eén zaak is duidelijk: hij doet wat hij beloofd heeft. Nationaal heeft hij de grootste belastingverlaging sinds de jaren tachtig doorgevoerd en loopt zijn agenda van economische deregulering. Internationaal vinkt hij alle vakjes van zijn verkiezingsbeloftes af: hij is uit het klimaatakkoord van Parijs gestapt, heeft het nucleaire akkoord met Iran opgeblazen, een handelsoorlog gestart, een ambassade in Jeruzalem geopend, en internationale organisaties de wacht aangezegd: de Wereldhandelsorganisatie, de Verenigde Naties, de NAVO, en nu ook de G7. TIJDENS DE VERKIEZINGSCAMPAGNE geloofden velen - ook ik - dat je de problemen die Trump aankaartte wel ernstig moest nemen, maar niet de maatregelen die hij beloofde. Dat is dus een vergissing gebleken. Trump zegt eenzijdig de wereldorde op die alle voorgaande Amerikaanse presidenten sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog hebben opgebouwd. Verbijsterend is de vaststelling dat die omslag de persoon van Trump ver overstijgt. Trump is als vrijbuiter in het Witte Huis terechtgekomen, als een luidkeelse opposant van de beleidsorthodoxie van de Republikeinse Partij. Sindsdien is die partij collectief door de bocht richting Trump gevlogen. Trump is de Republikeinse Partij geworden. Hij heeft er geen oppositie. Zijn populariteit onder de Republikeinse kiezers is historisch hoog: alleen George W. Bush in de nadagen van 9/11 was populairder. DE DEMOCRATISCHE PARTIJ lust Trump niet met zijn binnenlandse beleid, maar over zijn buitenlandse beleid blijft ze opvallend stil. De globalisering is ook aan de Amerikaanse linkerzijde verdacht. Wie denkt dat we na Trump terugkeren naar de Verenigde Staten van Clinton en Obama, vergist zich. De realitycheck is dat de wereld wordt gedomineerd door opportunistische regimes die elk op hun manier macht en rijkdom voor zichzelf willen: China, Rusland, en nu ook de Verenigde Staten. We kunnen hopen dat de G7 min de Verenigde Staten, samen met de Europese Unie, koers houden. Maar hebben Europa, Canada en Japan de kracht om tussenbeide te komen in internationale conflicten, om het Midden-Oosten en Israël te forceren, om een vuist te maken tegen Rusland, om de handelspraktijken van China te corrigeren, om de proliferatie van nucleaire wapens tegen te gaan? Het zijn retorische vragen. Europa krijgt de straat niet schoon als het niet eens voor zijn eigen dorpel kan vegen: de relatie met Turkije, de brexit, de vluchtelingenstroom en de eurocrisis blijven maar etteren. LATEN WE OOK BESEFFEN dat het niet over Donald Trump gaat, maar over zijn kiezers. De golf van populistische weerzin en opstand waarop Trump naar Washington DC is gerold, rolt ook over Europa: in Groot-Brittannië met de brexit, en in Italië, Oostenrijk, Hongarije, Polen en Slovenië. Overal staan de verworven principes van de democratische rechtsstaat en de vrije handel onder druk. Overal regeren nationalistische en protectionistische instincten. De aversie voor Trump is begrijpelijk, maar gemakkelijk. Ze leidt de aandacht van ons eigen falen af. Ze illustreert hoe afhankelijk wij zijn van het land dat Trump leidt. Ook voor ons tellen de daden. Als we de daad bij het woord zouden voegen, riskeren we de escalatie die we ons niet kunnen permitteren. Zolang we dat risico niet willen nemen, zal Trump van zijn destructieve precedent het nieuwe normaal blijven maken.