De vliegende tapijten zijn vervangen door knalrode Ferrari's. Met hun laaghangend koetswerk geraken ze echter niet over de recent aangelegde verkeersdrempels, zodat de oliesjeiks - in hun sierlijke gewaden - hun sportwagens op de vrachtwagen moeten laden om ze naar de stad te brengen, en er met grote sier rondjes te maken. Sheherazade verbergt haar aangezicht geheimzinnig achter een bedoeïenenmasker, wanneer ze langs de boetieks van de Parijse couturiers flaneert. De Emiraten hebben in één ruk de stap naar het derde millennium gezet. De recent verworven rijkdom - na de ontdekking van olie in de jaren '60 - heeft een buitenissige drang naar westerse luxe en exuberante weelde laten opborrelen. Er zijn zo'n 300 à 400.000 autochtone Arabieren in de VAE, die leven in rijkdom en zich vermaken op de paarden- en kamelenraces. Daarnaast zijn er zo'n 2 miljoen vreemdelingen: Arabieren uit andere landen, Indiërs die de hele handel controleren, Pakistaanse, Europese, Amerikaanse en Australische 'goudzoekers'. De vreemdelingen worden goed betaald voor hun arbeid, maar kunnen onder geen enkel beding - ook al worden ze in het land geboren - de VAE-nationaliteit krijgen. Hebben ze geen werk meer, dan worden ze onverbiddelijk het land uitgezet. Het is een mooie en fascinerende, maar ook een harde wereld.
...

De vliegende tapijten zijn vervangen door knalrode Ferrari's. Met hun laaghangend koetswerk geraken ze echter niet over de recent aangelegde verkeersdrempels, zodat de oliesjeiks - in hun sierlijke gewaden - hun sportwagens op de vrachtwagen moeten laden om ze naar de stad te brengen, en er met grote sier rondjes te maken. Sheherazade verbergt haar aangezicht geheimzinnig achter een bedoeïenenmasker, wanneer ze langs de boetieks van de Parijse couturiers flaneert. De Emiraten hebben in één ruk de stap naar het derde millennium gezet. De recent verworven rijkdom - na de ontdekking van olie in de jaren '60 - heeft een buitenissige drang naar westerse luxe en exuberante weelde laten opborrelen. Er zijn zo'n 300 à 400.000 autochtone Arabieren in de VAE, die leven in rijkdom en zich vermaken op de paarden- en kamelenraces. Daarnaast zijn er zo'n 2 miljoen vreemdelingen: Arabieren uit andere landen, Indiërs die de hele handel controleren, Pakistaanse, Europese, Amerikaanse en Australische 'goudzoekers'. De vreemdelingen worden goed betaald voor hun arbeid, maar kunnen onder geen enkel beding - ook al worden ze in het land geboren - de VAE-nationaliteit krijgen. Hebben ze geen werk meer, dan worden ze onverbiddelijk het land uitgezet. Het is een mooie en fascinerende, maar ook een harde wereld. Zeven sjeikssloegen in 1971 de handen in elkaar en besloten hun emiraten samen te bundelen tot één land: al-Imarat al-Arabijjah al-Muttahida, oftewel de Verenigde Arabische Emiraten. Het hadden er eigenlijk negen moeten zijn, maar Bahrain en Qatar haakten in laatste instantie af om onafhankelijke staten te vormen. De Britse inmenging was voorbij in wat voordien de Verdragskust of Verdragsstaten heette (The Trucial Coast of Trucial States). De macht (en de rijkdom) van de sjeiks was aanzienlijk toegenomen in de jaren '60, met de vondst van aardolie, eerst in Abu Dhabi, later in Dubai. Sjeik Zayed bin Sultan Al Nahyan van Abu Dhabi wierp zich in '71 op als eerste president van de nieuwe federatie... en is dat nog steeds. Zayed heeft 54 paleizen en 19 zonen. Over zijn dochters wordt met geen woord gerept. Niemand van de jongere sjeiks voelt zich geroepen om de immer populaire tachtiger Zayed op te volgen, ook al wil hij zelf plaatsmaken voor een jonger gezag. In de Emiraten draait alles rond twee steden: Abu Dhabi, hoofdstad en administratief centrum, het Manhattan van de Golf; en Dubai, handels- en uitgaanscentrum, het Parijs van de Golf. Al is er tijdens de periode van de ramadan, die dit jaar in januari viel, weinig of niets van dit laatste te merken. Laten we onze rondreis daarom beginnen in Abu Dhabi. In de jaren '50 was deze plaats een vissersdorp dat leefde van de parelvangst. Vandaag de dag is Abu Dhabi een futuristische stad met een klein miljoen inwoners en een skyline die vele Amerikaanse steden jaloers zou maken. De wolkenkrabbers in glas en aluminium (de productie van aluminium is de belangrijkste industriële activiteit naast aardolie) getuigen van een strakke geometrische soberheid, die wordt verrijkt met discreet aangebrachte Arabische patronen in een koepel of een gevelornament. Het is zelden kitsch. De overvloed van versiering, waar Arabieren zo dol op zijn, wordt achterwege gelaten in het steeds veranderend stadsbeeld. Omdat het klimaat ongenadig inwerkt op de bouwmaterialen, moeten vele reusachtige gebouwen na 15 jaar met de grond gelijk gemaakt worden. In een mum van tijd worden weer nieuwe gebouwen opgetrokken, meestal nog hoger en mooier dan de voorgaande. Zo wordt de stad voortdurend geüpdatet. Enkele van de meest opvallende gebouwen zijn de nieuwe trade building; de Beynunahtower, voorlopig het hoogste gebouw in Abu Dhabi; en de Telekom Building, ontworpen door de Canadees Arthur Erickson, met bovenop de toren een soort (wereld)bol. Abu Dhabi is een aangename stad met een schitterende promenade langs de zeedijk. En tal van weelderige tuinen en parken, die haar de bijnaam Garden City hebben geschonken. In volle woestijn is groen haast synoniem voor decadente rijkdom. Het aanplanten van bomen wordt gestimuleerd door sjeik Zayed. Wie een stuk grond verwerft, krijgt gratis van staatswege zaden, struiken en bomen, meststoffen én advies. Alleen voor het water moet men zelf zorgen. In Abu Dhabi regent het amper 8 dagen per jaar. Het belangrijkste museum is - hoe kan het ook anders - Petroleum Exhibition. Hier kan men leren dat de eerste tanker met aardolie in 1962 is uitgevaren. Op dat ogenblik leefden de Emiraten nog 'in arren moede'. De parelindustrie was ingestort door de opkomst van de goedkopere Japanse cultuurparels. Abu Dhabi heeft in 35 jaar tijd een sprong gemaakt naar het jaar 2000. De enige gebouwen van weleer die overeind zijn gebleven, zijn de (heilige) moskeeën. Hun minaretten beheersen echter niet langer de skyline, maar worden versmacht door de gigantische monumenten van deze tijd. Terwijl de Abu Dhabi National Petroleum Company (Adnoc) waakt over de miljardenbelangen, gaan de heren naar de Falcon Club en de dames naar de Lady's Beach, waar ze zich - buiten het bereik van het mannelijk oog - gekleed in zee kunnen wagen. Een vrouw ten huwelijk vragen, is nog steeds een dure aangelegenheid. De bruidsschat bedraagt enkele kilogram goud, een aantal dure kamelen, een feest van een week lang, plus minimum 20.000 dirham (200.000 Belgische frank), waar nog eens 30.000 dirham bijkomt bij een eventuele scheiding... Ondanks de razendsnelle evolutie zijn de tradities in stand gebleven. De breuklijn tussen verleden en heden is tastbaar in Abu Dhabi. Aan de rand van de hypermoderne stad bouwen handwerklieden nog op de traditionele manier hun dhows, de houten boten. Er komt zelfs geen meetlat aan te pas; alles gebeurt op het zicht. Abu Dhabi heeft één van de rijkste oliereserves van de wereld en kan nog 100 jaar op beide oren slapen. In Dubai daarentegen is het liedje uit tegen het jaar 2010. Men is dan ook volop bezig de stad een ander imago aan te meten: hét commerciële centrum van de Golf.Vele stedenin de wereld proberen de commerciële erfenis van Hongkong binnen te rijven. Rio de Janeiro is een van die steden die aan de weg timmert. Maar de stad die het op het eerste gezicht - en zonder nieuwe Golfoorlog - zal halen, is Dubai. Kleiner in oppervlakte dan Abu Dhabi, maar de gebouwen zijn nog indrukwekkender. De buildings die hier vandaag worden rechtgetrokken, zullen later deze eeuwwende symboliseren. De toren van The Jumeirah die volgend jaar klaar moet zijn, wordt niet alleen het eerste 7-sterrenhotel ter wereld, maar is tevens een baken (in zee), een teken van deze tijd. Zoals de Eiffeltoren dat is voor het eind van de vorige eeuw. Op gebied van architectuur bindt Dubai de strijd aan met Shanghai, een andere stad die voorbestemd is om een rol van wereldbetekenis te spelen in de 21ste eeuw. Dubai doet zijn naam als handelsstad alle eer aan. In de Jebel Ali Free Zone kunnen buitenlandse ondernemingen voor 100% investeren. De taxfree-shop van de internationale luchthaven staat bekend als de goedkoopste ter wereld. In de vele shopping-malls in de stad zijn alle grote modehuizen vertegenwoordigd. In andere wijken koopt u voor een prikje real fake, overigens van onberispelijke kwaliteit. Kaviaar en échte saffraan zijn alleen in Iran goedkoper. En dan is er de Gold Souk, waar 18- en 21-karaats goud aan zéér interessante prijzen verhandeld wordt. De Arabieren die voorheen naar Parijs en Londen reisden om hun inkopen te doen, komen nu massaal naar Dubai. Maar dat is niet de enige reden, vertelt ons een Egyptische Hilton-manager. "Wat het nachtleven betreft, is in Dubai meer te koop dan in Parijs en Londen samen." Alleen hebben we daar tijdens de ramadan niets van gemerkt. De ramadan wordt nog zeer strikt toegepast in de Emiraten. Dat betekent dat de moslims tussen zonsopgang en zonsondergang helemaal niets mogen eten of drinken. In de winter valt het nog mee, omdat de dagen korter zijn en het niet zo warm is. Wanneer de ramadan in volle zomer valt, is het moordend. Het werk ligt in deze periode zo goed als stil. Het leven begint na zonsondergang wanneer overal in speciaal daarvoor bestemde tenten Arabische koffie en thee geschonken wordt, naast de onvermijdelijke sisha of waterpijp. De Arabische families blijven tot laat in de nacht gezellig bij elkaar zitten. Tijdens de ramadan worden andersgelovenden geacht discreet met voedsel en drank om te springen. In de grote hotels is 's middags wel een afgesloten ruimte voorzien waar men een maaltijd kan nuttigen. Zonder een glaasje wijn evenwel, want alcoholische dranken zijn overdag uit den boze. 's Avonds vindt men in de meeste grote hotels wel een discrete bar, waar alcohol kan genuttigd worden. Maar de wetgeving is verschillend van emiraat tot emiraat. In het meer orthodoxe Sharjah bijvoorbeeld geldt een absoluut alcoholverbod. De bezoeker doet er beter aan zich daaraan te houden. Toch is de situatie helemaal anders in de VAE dan in Irak, Iran of Saudi-Arabië bijvoorbeeld. De bevolking is sowieso kosmopoliet. Westerse reizigers die het nodige respect voor andermans overtuiging kunnen opbrengen, worden in de Emiraten met open armen ontvangen. Er worden trouwens ook andere godsdiensten beleden. Er zijn zelfs kerken, al dragen ze geen toren. De reiziger dient wel een paar regels in acht te nemen. Als u mensen fotografeert, is het niet meer dan beleefd dat u hiervoor een toelating vraagt. Vrouwen laten zich meestal niet fotograferen en dat dient u te respecteren. De meeste vrouwen zijn gesluierd en verbergen hun gezicht achter prachtige goud- of indigokleurige maskers. Maar in de steden doen jeans en minirok schoorvoetend hun intrede. Van buitenlandse vrouwen wordt dus zeker niet verwacht dat zij gesluierd rondlopen. Wel dat ze zich keurig kleden. Wat vele toeristen (m+v) trouwens ook in onze Europese steden maar al te vaak vergeten. Het land is in ieder geval zeer goed bereisbaar! En bovendien: zeer veilig en proper. Gooi geen papiertje op straat weg, want het kan u een boete van 5000 frank opleveren.De skylineis het meest indrukwekkende beeld van Dubai. Vlakbij de oude haven (buiten de stad werd een nieuwe haven gebouwd, die de grootste kunstmatige haven ter wereld moet worden) waar de houten boten volgestouwd worden en dag en nacht een bedrijvigheid van jewelste te noteren valt, rijzen de meest fantastische bouwwerken uit het niets op. De building van de National Bank of Dubai is zo'n opvallend gebouw: langs de waterkant heeft het een uitstulpende gevel van glas, die bij valavond de ondergaande zon en de voorbijdobberende boten reflecteert. Daarrond liggen de Telekom Building, een equivalent van het gebouw in Abu Dhabi, het prachtige Sheraton-hotel dat als een boot langs de kade aangemeerd ligt, de Dubai Creek Tower en het driehoekige gebouw van de Handelskamer. Maar dat alles is slechts klein bier, vergeleken met het Jumeirah Beach Hotel dat enkele kilometer buiten de stad wordt opgericht. De eerste fase is klaar: een luxehotel met 600 kamers (w.o. 49 suites), 18 restaurants, een schitterend Marina-paviljoen dat in zee werd gebouwd, én een pracht van een conference center. Het hotel heeft de vorm van een reusachtig zeilschip dat langs het strand aangemeerd ligt. Het wordt doormidden gesneden door een cilindervormige koker die als een mast de zeilen gespannen houdt. En daarnaast verrijst een gebouw dat zo mogelijk nog verbluffender wordt en een mijlpaal zal betekenen in het hotelwezen: The Jumeirah Tower, 321 meter hoog en meteen het hoogste hotelgebouw in de wereld. De toren, die over een jaar zal afgewerkt zijn, zal uitsluitend suites bevatten, 250 in aantal. Het wordt een hotel waarvoor een nieuwe categorie moet worden uitgevonden: de 7-star service. Het gebouw dat in de steigers staat, doet denken aan een enorme orka die uit de zee opspringt. Of beter nog: aan een lanceerplatform voor ruimteraketten. De kostprijs kan tot op 1 miljard na niet geschat worden en wordt vooralsnog geheim gehouden. In dit land, waar de duurste kamelen miljoenen dollars waard zijn, gelden andere normen dan diegene waarmee wij rekenen. Na zoveel futuristische oogverblinding, is het een verademing om de grootsteden te verlaten en door de Emiraten te zwerven. Overal zal u echter geconfronteerd worden met de tekenen van rijkdom: zowel in de kustplaatsen Ajman en Sharjah die hun charme van weleer hebben bewaard; als in de groene oase Al-Ain waar de hotelkamers met massief gouden kranen zijn uitgerust; ja zelfs in de woestijn, die niet alleen geëxploiteerd wordt door oliemaatschappijen, maar ook door het min of meer avontuurlijke 4x4-toerisme. Het kan er behoorlijk druk zijn in de woestijn en het autoverkeer vormt een heuse bedreiging voor de schaarse plantengroei. Wie in een geïrrigeerde oase een bloem of een grasspriet durft plukken, riskeert een fikse boete. Maar wanneer het gaat om de natuurlijke en uiterst kwetsbare plantengroei in de woestijn, kijkt men blijkbaar minder nauw. Het gras van elders is altijd groener. De woestijn is geen sant in eigen land. Informatie over reizen naar de Verenigde Arabische Emiraten vindt u in de brochure 1001 Nachten van Bosphorus. Verkrijgbaar bij de reisagent. Lufthansa vliegt via Frankfurt naar Dubai. Tel: (02) 212.09.62. Reservaties: (02) 212.09.32. HENK VAN NIEUWENHOVE