De Senegalese Salma Sylla Ndaye (37) studeert in het kader van haar doctoraat in astronomie een jaar in Antwerpen. Dat kan dankzij de steun van het Fonds Louis Bruyns, een kleinschalige stichting met als missie het hoger onderwijs in ontwikkelingslanden te stimuleren. Het verleent beurzen aan doctoraatsstudenten uit het Zuiden.
...

De Senegalese Salma Sylla Ndaye (37) studeert in het kader van haar doctoraat in astronomie een jaar in Antwerpen. Dat kan dankzij de steun van het Fonds Louis Bruyns, een kleinschalige stichting met als missie het hoger onderwijs in ontwikkelingslanden te stimuleren. Het verleent beurzen aan doctoraatsstudenten uit het Zuiden. De stichting is genoemd naar pater Louis Bruyns, die in de jaren zestig als missionaris in Congo werkte en na zijn terugkeer naar België een tijd rector van de Universitaire Faculteiten Sint-Ignatius (UFSIA) was. Het startpunt ligt in 2003. Toen kreeg professor Walter Nonnenman de vraag van de pauselijke nuntius met een deel van de nalatenschap van pater Louis Bruyns zo'n stichting op te zetten. Een belangrijke voorwaarde was dat ook privékapitaal zou worden toegevoegd aan de nalatenschap. Roularta stapte als private partner mee aan boord en de stichting begon met 500.000 euro startkapitaal. Vorige maand gaf Nonneman de fakkel als voorzitter van de raad van bestuur door aan professor Tom De Herdt, die aan het hoofd staat van het Institute of Development Policy van de Universiteit Antwerpen. "Elke beurs die we geven, is gefinancierd door de opbrengsten van het fonds", zegt hij. "Sinds de financiële crisis in 2008 hebben we daardoor een aantal moeilijke jaren gekend. Jaarlijks hebben we een werkingsbudget van ruim 15.000 euro. We kunnen elk jaar maximaal voor tien tot twaalf maanden een beursbedrag uitkeren." Sinds de start kregen al zeventien begunstigden een beurs. "Sommige beurzen besloegen een heel academiejaar, maar we hebben ook al beurzen van een semester toegekend", zegt secretaris Geert Vanhaverbeke. Omdat de middelen beperkt zijn, richt het fonds zich enkel op studenten die al een PhD volgen in hun thuisland. "Het doel is het academische weefsel in het Zuiden te versterken", zegt De Herdt. Een beurs van het Fonds Louis Bruyns blijkt een hefboom te zijn. Salma Sylla Ndaye gaf een betaalde baan op, maar voor de vier jaar dat haar doctoraat duurt, was er in Senegal geen lokale financiering. De ondersteuning van het Fonds Louis Bruyns maakte haar aanvraag voor een beurs bij de organisatie voor vrouwen in de wetenschap in ontwikkelingslanden (OWSD) sterker. Van een braindrain in het Zuiden is geen sprake. Zegt Geert Vanhaverbeke. "Geen van de zeventien studenten is in Antwerpen gebleven. Sommige studenten hebben een belangrijke bijdrage geleverd in de ontwikkeling van het academische weefsel van hun thuisland. Tadele Ferede uit Ethiopië is een mooi voorbeeld. Hij is decaan van de faculteit Economie in Adis Abeba." De ambitie van de stichting is niet meteen de wereld te veranderen, maar wel kleine veranderingen in gang te zetten die daaraan een bijdrage kunnen leveren. Zegt De Herdt: "Wat we doen, is een druppel in de oceaan, maar het geeft grote voldoening. Want voor elke beursstudent maken we een verschil." Extra kapitaal is een optie, maar dan zou het management ook meer tijd vergen. "Nu is onze organisatie compact en kunnen we ze runnen met vrijwilligers", zegt De Herdt. Groeien betekent meer administratie en meer kosten. Is het sop de kolen nog wel waard als je geld begint uit te geven aan professionals?"