PROTON.
...

PROTON.Een jaar geleden werd de Proton-kaart met chip, de zogenaamde elektronische geldbeugel, geïntroduceerd in Leuven en Waver. Die twee steden waren gekozen als testgebied. Vooraf werden winkels voorzien van stickers met de aankondiging dat er binnenkort met Proton betaald kon worden, en de regionale televisie zond reklameboodschappen van die strekking uit. "De vraag is voorlopig of de konsument er wel aan wil," schreef Trends op 30 januari 1995 "maar daar is men bij Banksys redelijk gerust in." Er was immers onderzoek gedaan en de mensen hadden het koncept snel begrepen, zo zei men toen. TEVREDEN.Hoe staat het nu, één jaar later ? De resultaten zijn goed, beweert Youri Tolmatchov, communications manager van Banksys (de uitbater van Proton). Een onderzoek wees uit dat 80 % van de handelaars met een Proton-terminal tevreden waren. Datzelfde cijfer zou gelden voor de tevredenheidsindex bij de konsumenten. Bovendien is de kaart bekend bij 4 op 5 mensen in de teststeden. In de rest van het land bedraagt de "geholpen" bekendheid 25 % ; ze ligt iets hoger bij de mannen (29 %) dan bij de vrouwen (19 %). De subjektieve ervaring leert echter dat niet veel konsumenten de Proton-kaart uit hun zak halen om een brood, een paar plakken ham of een pint bier te betalen. Bovendien staat niet in alle winkels een terminal ; sommige winkeliers met terminal hebben dat ding alweer uit het gezichtsveld van de konsument gehaald. Tolmatchov zegt dat de penetratie van de kaart nu niet veel hoger lijgt dan zowat zes maanden geleden. Er is in die periode dan ook weinig gedaan ter promotie van de kaart.NATIONAAL.In het onderzoek vooraf bleek de helft van de ondervraagden wel iets te zien in zo'n chipkaart, als die nationaal gebruikt zou kunnen worden. "Het probleem in de pilootfaze is dat het om een beperkte test gaat. Je kunt de kaart ook niet verkopen aan iedereen : pendelaars (naar Leuven) kunnen er in hun eigen stad niet mee kopen. De kaart moet zo snel mogelijk nationaal gebracht worden," aldus Tolmatchov. "Anderzijds is een beperkte test juist een voordeel, omdat de zaken dan beter onder kontrole te houden zijn."Achteraf bekeken is het vooral een technische test geweest, en veel minder een feasibility-test. Dat Proton nationaal zou gaan, stond immers een jaar geleden al zo goed als vast. In de loop van het afgelopen jaar zijn de kaarten trouwens ook aan de man gebracht in de buurgemeenten van Leuven en Waver, en werd de test uitgebreid tot Louvain-la-Neuve en Ottignies met het oog op de studentenbevolking. KOMBINATIE.Youri Tolmatchov : "De mensen beseffen dat de voordelen pas echt naar voren komen als de kaart nationaal bruikbaar is. Als iedereen Proton op zak heeft, wordt die kaart een echt alternatief voor baar geld. Praktisch gezien wordt het systeem in mei uitgebreid naar Mechelen, Gent, Namen en Bergen. Vanaf september komt het ook in Brussel, Antwerpen en Luik. In 1997 volgen Charleroi, Brugge, Hasselt en andere grote centra."Bovendien wordt er gewerkt aan de kombinatie op één kaart van de Proton-chip en de funkties van Bancontact en Mister Cash. Dat moet in de loop van volgend jaar gebeuren. Eind 1997 zou er dan sprake moeten zijn van een nationale dekking. Het is niet de taak van Banksys de kaarten aan de konsumenten te verkopen ; dat is het werk van de banken. Banksys doet vooral de verkoop van het systeem aan de handelaars. De banken moeten hun kliënten warm maken voor de chipkaart. In de loop van dit jaar zullen de grote banken ook een Proton-kaart kunnen aanbieden met een eigen design, in plaats van de bestaande blauwe kaart.INTERESSE.Opvallend is wel dat het nieuwe betaalmiddel in de smaak is gevallen bij bedrijfs- en schoolrestaurants en bij ondernemingen die veel automaten hebben staan. Er loopt nu een experiment bij de Leuvense vestiging van Interbrew, en Banksys zelf werkt ook met de Protonkaart voor het eigen restaurant. "Een bedrijfsrestaurant is een dienst, geen profit center," aldus Tolmatchov. "De rol van die bedrijven is niet het beheren van baar geld, en dus zijn ze geïnteresseerd in een globaal beheerssysteem. We hebben interesse gemerkt buiten de testgebieden. We zijn nu in onderhandeling met bedrijven in heel België om een oplaadmachine voor de kaart te plaatsen en intern met Proton te werken."DE PROTON-KAART Zo snel mogelijk nationaal, en voor iedere grote bank een eigen design.