Joker van de fiscus

Wanneer een aanslag door de rechtbank nietig wordt verklaard omdat hij niet werd gevestigd overeenkomstig een wettelijke regel, met uitzondering van de regels met betrekking tot de verjaring, kan de fiscus op grond van dezelfde belastingelementen of op een gedeelte ervan een nieuwe aanslag vestigen, zelfs wanneer de normale aanslagtermijn reeds zou zijn verlopen. Deze regel is een manifeste schending van de regel van gelijkheid van "wapens" waarover beide partijen beschikken (zgn. " equality of arms"). Als de fiscus deze joker inzet, kan ze gewoonweg herbeginnen! Gelukkig is er rechtspraak die deze bevoegdheid aan banden legt. Aangezien bij het vestigen van een vervangende aanslag noodzakelijk moet worden vertrokken van " dezelfde belastingele...

Wanneer een aanslag door de rechtbank nietig wordt verklaard omdat hij niet werd gevestigd overeenkomstig een wettelijke regel, met uitzondering van de regels met betrekking tot de verjaring, kan de fiscus op grond van dezelfde belastingelementen of op een gedeelte ervan een nieuwe aanslag vestigen, zelfs wanneer de normale aanslagtermijn reeds zou zijn verlopen. Deze regel is een manifeste schending van de regel van gelijkheid van "wapens" waarover beide partijen beschikken (zgn. " equality of arms"). Als de fiscus deze joker inzet, kan ze gewoonweg herbeginnen! Gelukkig is er rechtspraak die deze bevoegdheid aan banden legt. Aangezien bij het vestigen van een vervangende aanslag noodzakelijk moet worden vertrokken van " dezelfde belastingelementen of een gedeelte ervan" besliste het Hof van Cassatie reeds dat wanneer deze belastingelementen willekeurig werden bepaald omdat ze op "onjuiste gegevens steunen", het vestigen van een vervangende aanslag uitgesloten is (Cass. 12 februari 2004). De rechtbank te Gent (7 september 2006) komt tot eenzelfde conclusie: wanneer de fiscus geen belastbaar inkomen heeft kunnen aantonen in hoofde van de belastingplichtige omdat zij gefaald heeft in het bewijs, mag zij niet opnieuw in de gelegenheid worden gesteld om te trachten opnieuw het bewijs te leveren naar aanleiding van een nieuwe aanslag. De fiscus moet eerst onderzoeken en dan pas taxeren. Als deze volgorde niet gerespecteerd wordt, faalt de joker. De wetgeving legt bij inbreuken steeds meer de nadruk op de persoonlijke aansprakelijkheid van de bedrijfsleiders. Het is dan ook weinig verwonderlijk dat bedrijven steeds meer een verzekeringspolis "Aansprakelijkheid Bestuurders" onderschrijven. De premies die uit hoofde van deze polis worden betaald, worden in de regel als beroepskosten in aftrek gebracht. De fiscus meende hierin een (belastbaar) voordeel voor de bedrijfsleider te ontwaren en hoorde de spreekwoordelijke kassa al rinkelen. Een bedrijfsleider was het hiermee niet eens en legde de kwestie voor aan de rechtbank. Tijdens deze rechtsprocedure gooide de fiscus de handdoek evenwel in de ring. De fiscus ging akkoord met de stelling van de tegenpartij, nl. dat de premies die door de vennootschap worden betaald in het kader van de polis " Aansprakelijkheid Bestuurders" zowel in het voordeel van de vennootschap als in het belang van de bestuurders en het leidinggevend personeel zijn. De verzekering heeft dan ook een collectief karakter. De premies die ter uitvoering van het verzekeringscontract worden betaald, strekken niet enkel tot het rechtstreeks belang van haar bestuurders maar ook van de vennootschap zelf. De rechtbank nam kennis van het akkoord van de fiscus en besloot dan ook dat de premies dus niet kunnen worden aangemerkt als belastbare voordelen van alle aard in hoofde van de bestuurders (Gent, 29 juni 2006). De grenzen van het strafrechtelijk beteugeld beroepsgeheim van een accountant werden onlangs beoordeeld door de het Hof van Beroep te Brussel (30 november 2006). Een accountant weigerde om tijdens een btw-controle de zgn. 'timesheets' voor de berekening van de erelonen van zijn klanten voor te leggen op grond van het beroepsgeheim. Het kan inderdaad voorkomen dat in bepaalde gevallen 'timesheets' vertrouwelijke informatie bevatten (bv. elementen die wijzen op de fiscale strategie van de klant). In een dergelijk geval is de accountant evenwel zelf gehouden de timesheets te sorteren en de vertrouwelijke informatie te verwijderen dan wel onleesbaar te maken. De absolute weigering om eender welke 'timesheet' voor te leggen op grond van het beroepsgeheim, is willekeurig en verhindert de fiscus om haar controle effectief uit te voeren, hetgeen zelfs aanleiding kan geven tot het opleggen van een boete. De rechtbank heeft in casu een boete van 1000 euro uitgesproken. Didier Van Laere is advocaat gespecialiseerd in fiscaal en vennootschapsrecht.Didier Van Laere