België

Groei bbp: 1,0%
...

Groei bbp: 1,0% Bbp: 444 miljard (ppp: 391 miljard) Inflatie: 2,5 % Bevolking: 10,6 miljoen Bbp per hoofd: 41.760 (ppp: 36.750) Na de verkiezingen van juni 2010 kwamen de Nieuw-Vlaamse Alliantie en de Franstalige socialisten als grootste partijen uit de bus. Daardoor kwamen de hardnekkige regionale verschillen in België eens te meer op de voorgrond. De twee partijen hebben heel wat moeite om een gemeenschappelijke basis te vinden die de vorming van een coalitie mogelijk maakt. Intussen blijft het land op drift. De verdeeldheid is zo groot dat het voortbestaan van België als een samenhangende staat wellicht op het spel staat. Om de economie te ondersteunen, is een stabiele regering nodig die niet afgeleid wordt door grondwettelijke kwesties. Zelfs indien het economische beleid voldoende aandacht krijgt, dan nog glijdt de groei in 2011 af naar 1 procent omdat de overheid het begrotingstekort hoe dan ook moet naar beneden halen. Groei bbp: 1,1 % Bbp: 3.127 miljard (ppp: 2.989 miljard) Inflatie: 1,1 % Bevolking: 83,0 miljoen Bbp per hoofd: 37.680 (ppp: 36.020) De moeizame relatie in de coalitieregering wordt er niet beter op omdat de naar rechts neigende vrije democraten van de FDP aandringen op belastingvermindering en de centristische christendemocraten van de CDU/CSU zich willen concentreren op de beheersing van de begroting. De vrije democraten, die hun kiezers weinig te tonen hebben als het over hun deelname aan de coalitie gaat, verliezen gaandeweg steun, maar willen ook niet de politieke prijs van een regeringsval betalen. Er be-staat weinig twijfel over dat de tweede regering van kanselier Angela Merkel het overleeft. IN DE GATEN HOUDEN Krassen op het reddingsplan Het Grondwettelijk Hof moet zich uitspreken over een beroep dat ingediend werd tegen de Duitse steun voor het Europees reddingsfonds voor de soevereine schulden. Als de klacht ontvankelijk verklaard wordt, lokt dat een constitutionele crisis uit in Duitsland en brengt het de door schulden geplaagde EU-lidstaten in een nog hachelijker situatie. Groei bbp: 1,1% Bbp: 2.490 miljard (ppp: 2.189 miljard) Inflatie: 1,3 % Bevolking: 63,2 miljoen Bbp per hoofd: 39.370 (ppp: 34.620) Frankrijk gaat voort op de economische blauwdruk die vele ontwikkelde economieën hanteren. Na de recessie van 2008-09 was er in 2010 weer groei, maar in 2011 vertraagt de economische expansie omdat de stimuleringsmaatregelen wegvallen en de vraag tussen de handelspartners stokt. De heikele toestand van de nationale rekeningen wijst op een strak begrotingsjaar, maar nu er presidents- en parlementsverkiezingen komen in 2012 en de economie nog altijd zwak staat, schuift president Sarkozy de budgettaire verstrakking en de structurele hervormingen voor zich uit. Die stonden nochtans centraal in de beloofde breuk met het beleid van het verleden. Groei bbp: -3,5% Bbp: 290 miljard (ppp:305 miljard) Inflatie: 0,9 % Bevolking: 11,0 miljoen Bbp per hoofd: 26.350 (ppp: 27.780) Naargelang de economische zorgen in Griekenland toenamen, ging de populariteit van de politici de dieperik in. Omdat alle leidinggevende partijen in de klappen deelden, kan de regering van de Panhellenistische Socialistische Beweging (Pasok) blijven voortstrompelen. Het reddingsplan van 110 miljard euro dat door het IMF en de eurozone opgezet werd, weert de crisis van de buitenlandse schuld voorlopig af, zodat eerste minister Giorgos Papandreou zich kan concentreren op een intensieve bezuinigingscampagne om het tekort van de openbare sector naar beneden te halen, weg van de gigantische 9,5 procent van het bbp in 2010. De economie blijft het moeilijk hebben en krimpt in 2011 nog maar eens met 3,5 procent. Groei bbp: 2,5% Bbp: 127 miljard (ppp: 195 miljard) Inflatie: 3,0 % Bevolking: 9,9 miljoen Bbp per hoofd: 12.910 (ppp: 19.820) De Fidesz-Hongaarse Burger-unie gebruikt haar tweederdemeerderheid in het parlement - de omvangrijkste sinds het communistische tijdperk - om hervormingen door te voeren die erop gericht zijn de staat af te slanken, een budgettair bezuinigingsplan door te voeren en de grondslag te leggen voor een terugkeer naar economische groei. De economie, die in 2010 nauwelijks groeide, vertoont in 2011 een respectabele expansie van 2,5 procent. IN DE GATEN HOUDEN Hongarije pakt de dorst aan Hongarije plaatst de drinkwaterbeveiliging bovenaan de politieke agenda als het tijdens de eerste helft van 2011 het voorzitterschap van de EU overneemt. Groei bbp: 0,2% Bbp: 194 miljard (ppp: 174 miljard) Inflatie: 0,6 % Bevolking: 4,1 miljoen Bbp per hoofd: 46.750 (ppp: 42.020) De crisis heeft Ierland bijzonder zwaar getroffen en de kiezers schuiven de schuld door naar de regering. Concreet wil dat zeggen dat de twee voornaamste oppositiepartijen, Fine Gael en de Labour Party, eigenlijk in de wachtzaal zitten. Dat wachten kan duren tot de geplande verkiezingen in 2012, maar de regeringsmeerderheid is flinterdun en de steun van de bevolking nog dunner, zodat de regering al veel eerder kan vallen. De economie groeit in 2011 met amper 0,2 procent. IN DE GATEN HOUDEN Budgettaire afgrond De redding van de banken en de budgettaire stimuli duwden het begrotingstekort in 2011 in de richting van 27 procent, het hoogste percentage in Europa. Als alles goed gaat, kan dat in 2011 bijna gehalveerd worden. Indien niet, dan heeft Ierland een eigen reddingsplan nodig. Groei bbp: 0,6% Bbp: 1.888 miljard (ppp: 1.864 miljard) Inflatie: 1,2 % Bevolking: 60,3 miljoen Bbp per hoofd: 31.320 (ppp: 30.910) De coalitieregering die geleid wordt door premier Silvio Berlusconi geniet ruime steun van de kiezers, maar ze wordt geplaagd door verdeeldheid en het is mogelijk dat ze het einde van het jaar niet haalt. Maar door de al even onhandelbare toestand binnen de belangrijkste oppositiegroepering, is een door Berlusconi geleide coalitie de meest waarschijnlijke uitkomst van de daaropvolgende verkiezingen. Wat ook de uitslag is, de financiële markten kijken met argwaan naar staatsschuldenaars die krap bij kas zitten. De economie gaat enkele jaren van lage of nulgroei tegemoet en is kwetsbaar voor een tweede dip als de exportmarkten zouden wegkwijnen. Groei bbp: 1,1% Bbp: 743 miljard (ppp: 692 miljard) Inflatie: 1,0 % Bevolking: 16,6 miljoen Bbp per hoofd: 44.630 (ppp: 41.600) De coalitieregering die in oktober 2010 gevormd werd, is de eerste in bijna een eeuw die uitpakt met een liberale premier. De VVD en haar coalitiepartner, het Christen-Democratisch Appel, zijn voor hun wetgevend werk afhankelijk van de steun van de anti-establishmentpartij PVV, wat risico's inhoudt voor de regering en de nieuwe eerste minister, Mark Rutte. Voor het economische beleid is de begrotingskloof de belangrijkste zorg. Het begrotingsbeleid wordt in 2011 restrictief, wat de groei beperkt tot een lauwe 1,0 procent van het bbp. Groei bbp: 1,3% Bbp: 431 miljard (ppp: 287 miljard) Inflatie: 2,1 % Bevolking: 5,0 miljoen Bbp per hoofd: 86.740 (ppp: 57.820) De tussentijdse lokale verkiezingen van september 2011 vormen een test voor de sterkte van de rood-groene driepartijencoalitie en vooral ook voor het engagement van de twee minderheidspartners, mocht het resultaat voor hen slecht uitvallen. Als een van beide besluit om op te stappen, blijft de dominerende Arbeiderspartij van eerste minister Jens Stoltenberg een minderheidsregering ondersteunen voor de rest van deze tweede vierjarige legislatuur. Petroleum vormt een buffer tegen de economische verzwakking en Noorwegen loopt bij de terugkeer naar een strakker monetair beleid vooruit op de curve. IN DE GATEN HOUDEN Het zit snor De World Beard and Moustache Championships vinden midden mei plaats in Trondheim. Groei bbp: 3,9% Bbp: 165 miljard (ppp: 323 miljard) Inflatie: 11,6 % Bevolking: 45,3 miljoen Bbp per hoofd: 3.630 (ppp: 7.130) De verkiezing in 2010 van Viktor Janoekovitsj tot president belooft enige stabiliteit te brengen na een tumultueus decennium, vooral omdat hij gesteund wordt door een meerderheidsregering. De consolidatie van de macht in de handen van de belangrijkste tegenstander van de Oranje-revolutie gaat ten koste van recente democratische verworvenheden. Betere betrekkingen met Rusland verminderen de spanningen buitenshuis, maar wakkeren tegelijk de interne spanningen aan omdat regionale afhankelijkheid blijft sluimeren. Een IMF-plan werd weliswaar maar gedeeltelijk opgevolgd, maar het heeft de economische gezondheid wel enigszins hersteld en de economie groeit in 2011 dan ook met 3,9 procent. Groei bbp: 3,4% Bbp: 469 miljard (ppp: 751 miljard) Inflatie: 2,4 % Bevolking: 38,1 miljoen Bbp per hoofd: 12.310 (ppp: 19.720) De soms woelige coalitie van het centrumrechtse Burgerplatform en de meer naar links neigende Poolse Boerenpartij kan uiteen-spatten. In dat geval regeert het Burgerplatform alleen voort tot de voor oktober 2011 geplande verkiezingen. De partij, die geleid wordt door eerste minister Donald Tusk, vormt na de stembusgang als belangrijkste partner een nieuwe coalitie. De voornaamste oppositiepartij, het conservatieve Recht en Rechtvaardigheid, werd uit haar lood geslagen door het vliegtuigongeval in april 2010, waarbij heel wat van haar leidende figuren omkwamen, onder wie president Lech Kaczynski. De goede prestatie die Kaczynski's broer Jaroslaw neerzette bij de presidentsverkiezingen in juli geeft aan dat de partij zich herpakt, al heeft ze nog een hele weg af te leggen. Stevige buitenlandse handel haalde Polen door de crisis. De groei loopt in 2011 op tot 3,4 procent. Groei bbp: -1,0% Bbp: 211 miljard (ppp: 256 miljard) Inflatie: 0,8 % Bevolking: 10,7 miljoen Bbp per hoofd: 19.810 (ppp: 24.060) Terwijl de torenhoog oplopende leningkosten de nationale rekeningen teisteren, gaat de aandacht vooral uit naar het verkleinen van de begrotingskloof. Na de korte opleving in 2010 duikt de economie weer in een recessie. De Socialistische Partij leidt een minderheidsregering, maar de oppositiepartijen hoeden zich er voor haar ten val te brengen uit vrees dat de kiezers zich van hen afwenden midden in een nationale crisis. IN DE GATEN HOUDEN Domino-effect De prijs om de schulden van een groep van landen van de eurozone te verzekeren schoten pijlsnel omhoog toen Griekenland in mei 2010 flirtte met een staking van betaling. Een herhaling van dat scenario zou het zwaar in de schulden zittende Portugal in de vuurlinie plaatsen. Groei bbp: 4,0% Bbp: 1.737 miljard (ppp: 2.351 miljard) Inflatie: 7,8 % Bevolking: 141,5 miljoen Bbp per hoofd: 12.280 (ppp: 16.620) Het tweekoppige leiderschap is weliswaar geknakt, maar president Medvedev en eerste minister Poetin blijven de macht delen. Het jaar brengt misschien meer duidelijkheid over wie van beide voor het presidentschap gaat in 2012, maar omdat de waarderingscijfers van Medvedev dicht in de buurt komen van die van Poetin gaan de schermutselingen allicht door. Oude pijnpunten zoals het separatisme in de Kaukasus en de gas-chantage in Europa vervagen en in de betrekkingen met de VS is het ijs stilaan aan het smelten. De recessie van 2009 is voorbij en de groei houdt in 2011 een gestaag tempo aan van 4 procent. Groei bbp: 0,6% Bbp: 1.337 miljard (ppp: 1.440 miljard) Inflatie: 0,9 % Bevolking: 46,1 miljoen Bbp per hoofd: 28.990 (ppp: 31.220) De economische crisis heeft de steun aan de socialistische regering uitgehold. Die komt zeven zetels te kort voor een meerderheid in het parlement en hangt af van de steun van regionale partijen. Ironisch genoeg heeft de crisis die partijen ertoe gebracht om in het nationale belang afstand te doen van hun lokale ambities. Vervroegde verkiezingen zijn niet uitgesloten. De Partido Popular komt dan waarschijnlijk weer aan de macht, tenminste als ze niet struikelt over een aantal gevallen van corruptie. IN DE GATEN HOUDEN Stresserend Vijf van de zeven financiële in-stellingen die niet slaagden in de Europese stresstest waren Spaanse regionale spaarbanken. Het risico op een stormloop op de banken blijft bestaan. Groei bbp: 3,6% Bbp: 760 miljard (ppp: 992 miljard) Inflatie: 6,5 % Bevolking: 74,0 miljoen Bbp per hoofd: 10.270 (ppp: 13.400) Eerste minister Recep Tayyip Erdogan en zijn Partij voor Gerechtigheid en Ontwikkeling (AK) halen bij de geplande verkiezingen van juli 2011 voldoende zetels voor een derde regeerperiode. Dat volgt op de overwinning van de partij in het referendum over de hervorming van de grondwet dat in september 2010 gehouden werd. De AK kan proberen een presidentieel systeem in te voeren met uitvoerende macht voor de president. De buitenlandse betrekkingen worden overschaduwd door langdurige disputen zoals het Koerdische separatisme en de tweespalt op Cyprus, wat het vooruitzicht op een toetreding tot de EU weer iets verderaf brengt. De economie, die zich uit de recessie gerept heeft, vertraagt in 2011 weer. IN DE GATEN HOUDEN Op de koffie Tijdens het koffiefestival in Istanboel worden exotische brouwsels geserveerd in het spectaculaire kader van de ondergrondse Binbirdirek-cisterne. Groei bbp: 1,3% Bbp: 2.403 miljard (ppp: 2.221 miljard) Inflatie: 3,1 % Bevolking: 62,7 miljoen Bbp per hoofd: 38.360 (ppp: 35.440) De spanningen in de regeringscoalitie van conservatieven en liberaal-democraten beginnen toe te nemen. Veel kan afhangen van de uitslag van een referendum over de invoering van een iets proportioneler kiessysteem, een oude doelstelling van de LibDems. Een 'ja' zou de kern van aanhangers tevreden stellen die afkerig waren van de alliantie met de conservatieven van David Cameron. Een 'nee' kan de coalitie uit elkaar doen vallen. Drastische besparingen, de prijs die moet betaald worden voor de redding van de banken en voor de begrotingsstimuli, wakkeren de sociale spanningen aan en lokken stakingen uit, maar het gevoel van onvermijdelijkheid dat zich over het land verspreidt, zorgt ervoor dat de meesten op de tanden bijten en de gevolgen dragen. Groei bbp: 2,2% Bbp: 449 miljard (ppp: 359 miljard) Inflatie: 2,0 % Bevolking: 9,5 miljoen Bbp per hoofd: 47.300 (ppp: 37.860) De regerende centrumrechtse Alliantie versloeg het driepartijenblok van de centrumlinkse oppositie in de verkiezingen van september 2010, maar ze verloor haar meerderheid in het parlement. Er wacht nu politieke onzekerheid door de instorting van de extreemrechtse Zweedse Democraten, die voor de eerste keer in het parlement zitting hebben en de machtsbalans tussen de twee blokken in handen hebben. De economie groeit met 2,2 procent, dat is lager dan de 3,1 procent van 2010, maar boven het Europese gemiddelde. Groei bbp: 1,6% Bbp: 513 miljard (ppp: 353 miljard) Inflatie: 0,8 % Bevolking: 7,9 miljoen Bbp per hoofd: 65.050 (ppp: 44.750) De vier partijen van de coalitie dingen in de aanloop naar de verkiezingen van oktober 2011 naar de gunst van een kern van aanhangers en dat verhoogt de kans op beleidsdiscussies. De regering heeft bijvoorbeeld wat toegegeven over het bankgeheim, maar de rechtse Zwitserse Volkspartij verzet zich tegen verdere toegevingen. De verkiezingen brengen de coalitie opnieuw aan de macht en zorgen voor wat meer evenwicht in de Federale Raad die uit zeven leden bestaat.