Tot begin 2013 was the sky the limit voor Erik Buntinx, de Limburgse psychiater en seksuoloog die PNB eind 2006 had opgericht op advies van de legendarische dokter Paul Janssen. Buntinx deed eerder voor Janssen Pharma onderzoek naar de efficiëntie van het antipsychoticum risperidone, dat bekend werd als het uiterst succesvolle medicijn Risperdal. Janssen, die jarenlang de mentor was van Buntinx, raadde hem aan zelf geneesmiddelen te ontwikkelen. De 50-jarige Buntinx verzamelde een kransje toplui uit de stal van Janssen Pharma en moederbedrijf Johnson & Johnson, en focuste volledig op psychiatrische medicijnen.
...

Tot begin 2013 was the sky the limit voor Erik Buntinx, de Limburgse psychiater en seksuoloog die PNB eind 2006 had opgericht op advies van de legendarische dokter Paul Janssen. Buntinx deed eerder voor Janssen Pharma onderzoek naar de efficiëntie van het antipsychoticum risperidone, dat bekend werd als het uiterst succesvolle medicijn Risperdal. Janssen, die jarenlang de mentor was van Buntinx, raadde hem aan zelf geneesmiddelen te ontwikkelen. De 50-jarige Buntinx verzamelde een kransje toplui uit de stal van Janssen Pharma en moederbedrijf Johnson & Johnson, en focuste volledig op psychiatrische medicijnen. PNB groeide al snel uit tot grote belofte van de Belgische farmasector. Het leidende product, een snelwerkend antidepressivum dat bekendstond onder de codenaam PNB01, had alles in huis om uit te groeien tot een blockbuster, een verkooptopper met een jaarlijkse omzet van ruim een miljard dollar. De snelle respons van patiënten op het product overtuigde de Amerikaanse goedkeuringsautoriteiten FDA om het licht verrassend vlot op groen te zetten voor de derde en beslissende fase van de klinische testen. Dat is de laatste ontwikkelingsfase voor een geneesmiddel, met tests op een groot aantal patiënten. Tegen alle verwachtingen in faalde PNB01 in die cruciale test, waarbij het werd vergeleken met de twee concurrerenten op de markt. De ontgoocheling was groot, omdat de jackpot binnen handbereik was. "Ik heb eens heel hard gevloekt", zegt Buntinx in zijn eerste interview sinds het verdict van de FDA dat het einde van zijn bedrijf inluidde. De externe investeerders en aandeelhouders -- Saffelberg Investments van Jos Sluys, Biovest van voormalig Innogenetics-baas Rudi Mariën en KBC Private Equity -- trokken de stekker eruit. Eind maart 2013 werd PNB failliet verklaard, waardoor uiteindelijk 25 miljoen euro aan investeringen in rook opging. Terwijl werd aangenomen dat Buntinx in zak en as zou zitten, ging die vrijwel meteen opnieuw aan de slag. "Ik ben een doorzetter", legt de naar eigen zeggen werkverslaafde Buntinx uit. "Ik kan mij niet zomaar op mijn achterwerk zetten. Ik moet altijd een doel voor ogen hebben en ervoor gaan. Bovendien heb ik een achtergrond als clinicus. Ik weet dus dat succes en mislukking in medische ontwikkeling heel dicht bij elkaar liggen. Wat bij uitbreiding trouwens ook van toepassing is op het leven." Het hielp dat de farmasector hem een hart onder de riem stak. "Al snel vroegen experts van big pharma (de grote farmamultinationals, nvdr) de resultaten van die fase 3 van PNB01 te kunnen inkijken. Ze waren het er roerend over eens dat het een failed trial was, maar geen failed product. Er is geen bewijs dat het niet werkt. Ons product heeft even goed, dus zeer goed, gewerkt als de andere producten. De trial heeft alleen niet aangetoond dat het substantieel beter werkt dan die concurrerende producten." Een tweede poging met een nieuwe trial of met een andere molecule kwam er niet. De bestaande investeerders hadden ook geen extra diepe zakken om uit te putten. "Ik had bij PNB altijd al de bedoeling de pijplijn uit te breiden, maar dat was niet het kerndoel van onze investeerders", stelt Buntinx. "Die hadden beslist alles te zetten op PNB01, gezien de unieke kans om snel door te breken. Het was alles of niks, gokken op die ene major hit in een indicatie waarbij nochtans tests een heel grote kans op falen hebben. Zij geloofden erin, net als ik." Er is trouwens nauwelijks hoop dat PNB01 nog van onder het stof wordt gehaald. "Zeg nooit nooit, maar het momentum is voorbij. Het zou allemaal wat te lang duren. Je zit met de einddatum van het octrooi die snel dichterbij komt", zegt Buntinx met grote spijt in het hart. "Ook big pharma heeft nog even overwogen om er toch mee door te gaan. Meerdere partijen waren geïnteresseerd. Maar het bleek te laat." Buntinx kreeg echter wel een ander verzoek van big pharma. "We hadden met PNB en meer specifiek met PNB01 duidelijk goede punten gescoord. Enkele grote spelers vroegen of ik geïnteresseerd was om een nieuw PNB te maken, met dezelfde filosofie en dezelfde benadering. Ze waren geïnteresseerd in de manier waarop we ons product hadden ontwikkeld en getest en in onze klinische rationale, het regelgevende werk en onze samenwerking met de terugbetalingsautoriteiten. Ze stelden voor beloftevolle moleculen uit hun pijplijn, die klaar zijn om getest te worden op patiënten met een psychiatrische aandoening, in licentie te nemen en meteen op relatief grote schaal te ontwikkelen." "Gezien de enorme kapitaalbehoefte voor zo'n project, minimum 50 miljoen euro, heb ik dit concept meteen getoetst bij grote internationale durfkapitaalverschaffers die actief zijn in farma en biotech. Tot mijn verrassing waren die allemaal geïnteresseerd. Het toont aan welke intrinsieke waarde wij internationaal kunnen hebben." Buntinx voelt zich nochtans niet verplicht aan te kloppen bij de vroegere investeerders van PNB. "Iedereen mag meedoen", klinkt het. "Maar in dit verhaal moet je kunnen meedraaien met een minimale initiële inleg van 10 tot 20 miljoen euro. En dat is dan nog maar een begin." De opvolger van PNB staat intussen in de steigers. Hij kreeg de naam PharmaNeuroBoost Development Company, afgekort PNBDevCo. Daarvoor schaarde Buntinx meteen het oude PNB-team opnieuw achter zich. Het hoodkwartier is, net als bij PNB, gevestigd in de kantoren van Buntinx in zijn geboortedorp Alken, waar hij ook een polikliniek voor psychiatrische en psychotherapeutische hulpverlening leidt. PNBDevCo zal strategische moleculen uit de pijplijn van grote farmabedrijven in het domein van CNS (aandoeningen van het centraal zenuwstelsel) onder handen nemen. Twee spelers uit de top vijf van farmaconcerns hebben al toegezegd om moleculen door PNBDevCo te laten onderzoeken. Namen kan hij nog niet geven. "Maar ik ben onder de indruk van wat ze ons voorgesteld hebben." "We willen maximaal drie van die moleculen ontwikkelen. Eén hebben we al geselecteerd, en dat is meteen een klepper, een no brainer zoals dat heet. Het marktpotentieel ervan is groter dan dat van PNB01." BERT LAUWERS"De interesse van grote internationale durfkapitaalverschaffers toont aan welke intrinsieke waarde wij internationaal kunnen hebben" Erik Buntinx