De federale regering maakte haar plannen voor de herstructurering van de luchthaven van Zaventem bekend. Voorlopig is sprake van een "hernationalisering". Goed geïnformeerde insiders voorspellen dat "de privé-sector de hele luchthaven voor een prikje binnenrijft".
...

De federale regering maakte haar plannen voor de herstructurering van de luchthaven van Zaventem bekend. Voorlopig is sprake van een "hernationalisering". Goed geïnformeerde insiders voorspellen dat "de privé-sector de hele luchthaven voor een prikje binnenrijft". Minister van Vervoer Michel Daerden (PS) maakte de beslissing verleden week vrijdag bekend. De Regie der Luchtwegen (RLW) en de Brussels Airport Terminal Company (BATC, waarin 47,5% RLW, 52,5% privé), brengen elk hun activiteiten voor de luchthavenexploitatie onder in een nog op te richten Belgian International Airport Company (BIAC), die de luchthaven zal exploiteren. BIAC is (boekhoudkundig) 15,25 miljard frank waard. De infrastructuur en de gebouwen ( min de pensioenlasten) van de RLW, ooit de publieke monopolist in Zaventem, worden door een revisorenrapport immers gewaardeerd op 6,58 miljard frank. BATC - dat in 1987 een deel van de exploitatie overnam na de privatisering van sommige RLW-activiteiten - wordt gewaardeerd op 8,67 miljard, inclusief 3 miljard goodwill. Monopolie als goodwill.Deze goodwill wordt gedefinieerd in het verslag dat voorafgaat aan het KB van 2 april 1998, dat de fusie van BATC en RLW regelt. Het betreft hier het (verdisconteerde) verschil tussen de winst van de vennootschap en een normaal marktrendement. De goodwill bestaat met andere woorden uit de boekhoudkundige verwerking van de toekomstige monopoliewinsten van BATC. De Belgische staat betaalt met andere woorden via BIAC (30% privé, 70% overheid) voor het monopolie dat de toenmalige regering bij de privatisering in 1987 aan BATC had verleend. Ter herinnering: de privé-sector legde in 1987 1 miljard frank op tafel voor haar pakket BATC-aandelen. Er was nooit een kapitaalverhoging.De privé-aandeelhouders van BATC zijn Generale Maatschappij, Groep Brussel Lambert, ASLK, Trustimmo (Almanij), Sociale Voorzorg (P&V), Gemeentekrediet, Mitsubishi, Nationale Investeringsmaatschappij, Omob en Petercam Securities. Ze betaalden in 1987 2000 frank voor één BATC-aandeel. Door de operatie van verleden week is zo'n aandeel nu 10.500 frank waard. Geen commerciële waardering.Bij de waardering van het immobiliënpatrimonium van RLW en BATC moesten de revisoren rekening houden met de boekhoudkundige waarde anno 1987, vermeerderd met de zogenaamde Abex-rente (die geldt voor de bouwsector). Dit is een betwist criterium. De commerciële waarde van de RLW-gebouwen is immers hoger. De verwerving van dit patrimonium gebeurde tegen lagere prijzen dan de marktprijzen van de voorbije tien jaar - de periode waarin BATC investeerde in zijn patrimonium. De kloof tussen de (aangepaste) boekhoudkundige waarde en de reële commerciële prijs anno 1997 is veel breder bij RLW dan bij BATC. Een insider: "Met een meer correcte commerciële benadering was RLW waarschijnlijk dubbel zoveel waard als wat nu berekend is volgens het KB." Repliceert een expert: "Minister Daerden had geen keuze, omdat BATC volgens het protocol bij de privatisering het recht had zelf - en zonder tegenspraak - een revisorenrapport op te stellen bij een eventuele overname van haar aandelen. De waardering zou in dat geval veel hoger zijn geweest dan 8,67 miljard. De prijsbepaling was een compromis."Volgt goedkope privatisering?In een tweede fase zal de regering nogmaals 20% van de BIAC-aandelen verkopen en dit in twee bewegingen.Eerst wordt 6,5% van BIAC doorgeschoven naar de huidige privé-aandeelhouders. Dit is een vergoeding voor de kwijtschelding van een nooit terugbetaalde converteerbare obligatielening van 1 miljard, die ze in 1992 aan BATC toestonden. Eén miljard voor 6,5% in BIAC is de prijs als men rekening houdt met de (betwiste) waardering aan 15,25 miljard frank voor BIAC.Maar dit prijskaartje is overdreven laag. Volgens eerdere berekeningen van RLW en BATC zelf is de luchthaven (BIAC) minstens 50 miljard waard. Een BIAC-directielid in spe noemt dit zelfs "een conservatieve schatting".Voor 6,5% in BIAC zouden de privépartners volgens deze berekening dus minstens 13 miljard hebben moeten neertellen. Alles bijeen verwerven de privépartners in twee fasen dus 36,5% van BIAC, ofwel: aandelen ter waarde van 18 miljard frank. Dit is niet slecht als vergoeding voor de investering in het BATC-kapitaal van 1 miljard (1987) en de kwijtschelding van een lening van 1 miljard (1992). Het betekent immers een winst van 16 miljard op een gespreide belegging van 2 miljard.Meer: omdat volgens de BIAC-statuten voor alle belangrijke beslissingen (zoals de aanpassing van de waarderingsregels of het vinden van strategische partners) een tweederde meerderheid nodig is, kunnen de privé-partners de toekomst van de luchthaven gebruiken als pasmunt voor andere financiële operaties. Huidig BATC-topman Pierre Klees wordt trouwens zo goed als zeker de chief executive officer van BIAC. "Een belangenconflict is onvermijdelijk," aldus een bevoorrechte getuige. De 13,5% van BIAC (20% min 6,5% voor de huidige privé-aandeelhouders), die in een tweede beweging nog moet worden verkocht aan de privé-sector, wordt beheerd door de Federale Participatiemaatschappij. Zij krijgt zes maanden om samen met een investment banker een koper te vinden. "Wie wil onder deze voorwaarden in BIAC stappen," vraagt een insider zich af? "Met dat pakket kan je weinig uitrichten. De huidige aandeelhouders zullen het waarschijnlijk zelf voor een mooie prijs overnemen. Is het toeval dat deze operatie wordt voorbereid in volle vakantieperiode?" HBR