Knokse chocolade in Vietnam, Antwerpse koffie in Hongkong, Lembeekse koekjes in Zuid-Korea, Zedelgemse brouwerijen in China. Jean-Luc Dehaene kan heel wat ontdekken tijdens zijn reis door Zuidoost-Azië.
...

Knokse chocolade in Vietnam, Antwerpse koffie in Hongkong, Lembeekse koekjes in Zuid-Korea, Zedelgemse brouwerijen in China. Jean-Luc Dehaene kan heel wat ontdekken tijdens zijn reis door Zuidoost-Azië."Zuidoost-Azië wordt internationaal almaar belangrijker," lacht Hugues Kronacker. "Je merkt het aan de consumptie van koffie in de regio. Die stijgt. Net zoals in Japan in de jaren zestig. Dat zegt genoeg. Koffie drinken wijst op een internationale ervaring, het product heeft geen traditie in Zuidoost-Azië. Koffie staat er momenteel chique." Kronacker weet waarover hij het heeft. Via Sopex International een twee jaar oude joint venture van Ibel ( Cobepa) en Suikerexport van de Diestse familie Kronacker, goed voor 300 miljoen frank eigen middelen is al 100 miljoen frank geïnvesteerd in projecten in Zuidoost-Azië. Zegt Kronacker : "Koffie en media zijn onze pijlers. De familie doet al generaties lang in koffie ; in de media lagen de kansen op een bepaald ogenblik voor het rapen." Sopex tekent momenteel voor Mocorama, een koffiebranderij en -mengerij in Guanghzou (China). Het bedrijf onderhandelt ook om in Vietnam droge koffie te produceren. En wie in Hongkong een San Francisco Coffee Shop binnenstapt, betreedt ook al een Sopex-onderneming. Op mediavlak bezit Sopex sinds vorige maand 55 % van Advertasia de rest is in handen van ex-medewerkers van JC Decaux dat publiciteit plaatst op bushokjes in Beijing en Kanton. Bij zijn aankomst in Singapore vond premier Jean-Luc Dehaene ( CVP) het gratis luxueus magazine In Singapore tussen de post ; ook al een Sopex-product. Via Asia City Publishing (34 % Sopex, de rest van Amerikaanse journalisten) geeft de holding In Singapore én Hongkong Magazine uit. MOEILIJKSTE LAND."Vietnam is het moeilijkste land," vindt Kronacker. "De communistische reflex tegen westerse firma's is er nog erg sterk, gekwalificeerd personeel vinden niet makkelijk."Terwijl Dehaene rondtoert en Kronacker onderhandelt, stampt Schotenaar Bernard Speeckaert ( Sipef) in Vietnam een joint venture uit de grond. Met een investering van 180 miljoen frank wil Sipef er jaarlijks 1600 ton theebladen, afkomstig van 4000 hectare plantage, verwerken. Zegt Speeckaert : "Ons eerste theeproject in Vietnam is bijna rond. We willen een theefabriek in de provincie Vinh Phu rehabiliteren via de Phu Ben Tea Company, een joint venture tussen ons (60 %) en Vinathé, de Vietnamese staatscoöperatie (40 %). Lukt dit, dan investeren we evenveel in een tweede fabriek. Sipef wil ook de Vietnamese koffiemarkt op. Voor 180 miljoen frank rekent Speeckaert op 55 % van een fabriek in Buon Ma Thuot (Zuid-Vietnam). Speeckaert : "Vietnam is, na Indonesië, de tweede grootste koffieproducent van Azië én het heeft 's werelds hoogste productiviteit. De haalbaarheidsstudie voor de koffiefabriek van Buon Ma Thuot (capaciteit 10.000 ton koffie per jaar) is er ; we mankeren enkel nog wat lokale toelatingen. Eén van de volgende weken beginnen we." BELGISCHE ZOETIGHEID.Vietnam lijkt naast China (zie kader : China, het beloofde land) the place to be voor de Belgische bedrijfsleiders. Dat vindt in ieder geval Knokkenaar Dirk Nollet. Vanaf april begint Hai Chau Global Chocolat Company, een joint venture tussen het Belgische Global Chocolat en het Hanoise Haichau Confectionery Company met de productie van chocolade. "We willen met 24 arbeidsters maandelijks 18 ton halen ; vooral chocoladesnoepjes voor de horeca, iets waarvoor heel wat handwerk is vereist." De Antwerpse traderMichel Vandergeeten ( Vandergeeten Export NV) verkoopt al vier jaar Belgische zoetigheden in Zuidoost-Azië. "Via Beijing bereiken we China, Vietnam, Birma, Singapore, Hongkong en Thailand," zegt Vandergeeten. "Azië is goed voor een kwart van onze omzet." Jean Paul Isebaert verwacht nog meer van Zuidoost-Azië. Hij koopt via het Chinese bureau van zijn Blankenbergse D'Lis Food NV groenten aan voor twee Belgische KMO's én exporteert eigen diepvriesgroenten naar Zuid-Korea. "Op middellange termijn halen we in Azië 30 tot 50 % van onze omzet," rekent Isebaert voor. Zoetebek Corona-Lotus uit het Oost-Vlaamse Lembeke exporteert vandaag 5 % van zijn omzet (2,140 miljard frank) naar Korea, Japan, Taiwan en Singapore. "Het betreft uitsluitend speculooswaren ; omwille van hun langere houdbaarheid," specificeert Karel Boone, gedelegeerd bestuurder van Corona-Lotus. Boone tekende zopas een eerste licentie-overeenkomst in Azië : een Koreaans conglomeraat kocht voor zijn voedingsdivisie de productierechten op een snack-cake van Corona-Lotus. Die snack-cake (confituur en chocolade rond een biscuitkern) is een vers product, beperkt houdbaar. Geen delokalisatie, verduidelijkt Boone : "De hier geproduceerde verswaren hebben hun natuurlijke markt in België en de buurlanden. Een dergelijke licentie-overeenkomst is eigenlijk de enig mogelijke verkoopwijze van onze verse producten over grote afstanden." SLEUTEL-OP-DE-DEUR.Wie in het kielzog van Dehaene mee naar Vietnam trekt, is Bavikhovenaar Luc Castelein van NV Isocab, producent van koel- en vriesinstallaties. Isocab hoopt in Vietnam, over de komende 10 jaar, op een serie van 8 deals. "In eerste instantie gaat het over een sleutel-op-de-deur-gebouw dat maandelijks 3000 ton ruwe vis moet kunnen verwerken ; een contract van 1,3 miljard frank ; bijna 40 % van onze geconsolideerde omzet. We wachten op de Vietnamese staatsgarantie zonder dewelke de Delcrederedienst niet wil verzekeren." Packo Inox, de Zedelgemse producent van roestvrij stalen installaties voor de agro-voedingssector, probeert én doet het in Azië al sinds jaar en dag op eigen benen. "Alle hulp is welkom, maar als bedrijf moet je het vooral zelf doen," zegt algemeen directeur Robert Dossche. "Vijftien procent van onze totaalomzet (850 miljoen frank) komt uit Azië, ruim de helft daarvan in China." De levering van 25 melkkoeltanks zorgde begin '94 voor een doorbraak in China ; recentelijk volgden er tien minibrouwerijen. De komende jaren wil Packo nog doelbewuster naar Azië. Dossche : "De Europese landbouw staat zwaar onder druk ; alleen al daardoor wordt Azië belangrijker. We moeten er vlug naar een lokale productie, wellicht in India ; maar mét behoud van de kernactiviteiten en het knowhowcentrum in België." Japan bestempelt Dossche als ongoing business, in Vietnam, Thailand en Taiwan lopen momenteel projecten, telkens goed voor 3 à 4 miljoen frank. "Prospectie," zegt Dossche, "gebeurt vooral vanuit Hongkong. Voor de financiering moet je creatief te werk gaan via Belgische banken in Singapore en Hongkong." KLEINE BROER.Taiwan ? Kleiner dan grote broer China maar toch interessant voor de Belgen. Bekaert is er zo goed als verdwenen (zie kader) maar het Antwerpse Storck-Comprimo-België, uit de Nederlandse holding Storck Engineering, bouwt straks in Taiwan een grondstoffenfabriek, goed voor 2 miljard frank. In 1994 kregen de Antwerpenaren al de projectleiding voor een Procter & Gamble-fabriek in China. Zegt Kees Van den Berg van Comprimo : "Zuidoost-Azië tekent voor 10 % van onze omzet. Maar dat stijgt heel snel. Omdat wij vooral actief zijn op het vlak van licenties en knowhow betekent de winst heel wat meer dan de omzet. Op dat vlak zitten we in de regio heel goed." Taiwan wordt ook de Zuidoost-Aziatische uitvalspoort van Alsico, de producent van gespecialiseerde bedrijfs- en beschermkledij uit Ronse. Op 15 april start Micronclean een joint venture tussen Alsico en het Nederlandse Micronclean een clean room-wasserij bij Taipei, Taiwan. Een 25-tal mensen gaan er kleding, bestemd voor de werknemers in de farma- en elektronicasector decontamineren, ontstoffen. Tegelijk wordt in Thailand een confectie-atelier opgezet en wordt gedacht aan een tweede clean room-wasserij, elders in de regio. In Thailand wordt de kledij aangemaakt, in Taiwan wordt ze gewassen. Bij Alsico geloven ze in Zuidoost-Azië. "Alleen al in Maleisië zijn er meer dragers, mensen die in clean room-kledij werken, dan in heel de VS." DE STILLE WERKERS.Is het lange lijstje van Belgische ondernemers dat Zuidoost-Azië lang voor Jean-Luc Dehaene ontdekte rond ? Bijlange niet. Er zijn de vele, stille werkers. Neem de NV De Boer = Waterdicht uit Schoten, 725 miljoen frank omzet, 75 medewerkers. Pas 2,5 jaar actief in Azië heeft De Boer reeds meer dan 250.000 m² (goed voor 50 miljoen frank) daksystemen verkocht in Maleisië, Thailand, Indonesië en Taiwan. De Boer verwacht dit jaar 25 % groei en hoopt tegen 2000 op een joint venture in Indonesië. Er is het Drongense ingenieursbureau Haecon (250 miljoen omzet, 50 mensen) dat twee studies uitvoert, eentje voor een toegangsgeul voor de Vietnamese haven Hai Phong, een ander voor de uitbreiding, ook al in Vietnam, van de Bassac-rivier in de Mekong-delta ; samen goed voor 130 miljoen frank. In Singapore tekent Clama Asia Pacific Pte Ltd., dochter van de Ieperse producent van matrasovertrekken Clama Matress Tycking voor 30 % van de 825 miljoen frank groepsomzet ('95). Er is Adolf Vermeiren uit Buggenhout, de eerste Belg die in Vietnam investeerde in een 100 % eigen fabriek. AVW Vietnam perst elke maand 30.000 kokosnoten tot blokjes kokosafval voor siertelers in Taiwan, Japan, Nederland en Duitsland. Er is de Harelbeekse ketelbouwer Vyncke, actief in Maleisië, de Filipijnen en Indonesië én er is ancienExtraction De Smet uit Edegem (5,4 miljard omzet, 600 personeelsleden) wiens agentschappen in Singapore en Kuala Lumpur jaarlijks samen 750 miljoen frank realiseren. Er is het Duffelse Reynaers Aluminium dat "tussen 10 en 100 miljoen" investeert in een joint venture met Donglin Aluminium Product Ltd Co.. "Vanaf maart worden Reynaers-systemen ter plaatse geëxtrudeerd via een licentie-overeenkomst," bevestigt exportmanager Walter Nys. Fabricom-dochter Biotim haalt een derde van haar 450 miljoen frank omzet in Zuidoost-Azië. "De projecten betreffen er enkel engineering, de toegevoegde waarde ligt er veel hoger," weet algemeen directeur Frank Simoens die, sinds 1991, via Enviro Asia in Manilla over een eigen, lokale boite beschikt. INVESTEREN IN MILIEU.Zegt Simoens : "De bevolkingsexplosie én de economische groei maken dat drinkwater een enorm probleem wordt in de regio. Mee daarom investeren de Aziaten in een proper milieu." Dat weet ook Seghers Engineering Water ( SEW), 450 miljoen omzet met 60 medewerkers). De groep uit Malderen bouwt op het Portugese eiland Macao, recht tegenover Hongkong, een zero-emissie-waterzuiveringsstation van 500 miljoen frank. Zuster Dinamec uit Zele bouwt intussen met de lokale licentiehouder Sunkyong de huishoudelijke afvalverbrandingsoven in de Koreaanse hoofdstad Seoel, goed voor 1,9 miljard frank. En in China bouwt de afvaldochter van de Seghers-groep de oven en de ketel voor de stad Shenyang. Eén zaak is duidelijk : premier Dehaene kan heel wat ontdekken op een weekje Zuidoost-Azië. RON HERMANS