Zondag beslist de Antwerpse bevolking mee of het levenswerk van Patrick De-baere (1946) voor niks is geweest. De telg van een landbouwersfamilie uit Beveren-Leie is het technische brein achter de Lange Wapper en het Masterplan, het geheel van prioritaire werken rond Antwerpen.
...

Zondag beslist de Antwerpse bevolking mee of het levenswerk van Patrick De-baere (1946) voor niks is geweest. De telg van een landbouwersfamilie uit Beveren-Leie is het technische brein achter de Lange Wapper en het Masterplan, het geheel van prioritaire werken rond Antwerpen. We treffen Debaere op het hoofdwartier van de Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel, terwijl hij uitstaart over de kade waar zijn grootvader ooit met de Red Star Line naar de VS vertrok (om een vrouw rijker terug te keren). De bouwkundig inge-nieur (KULeuven) begon in 1971 bij Openbare Werken met de aanleg van de autosnelweg naar Eindhoven. Later werkte hij mee aan de aanleg van de Antwerpse ring. In 1991 werd hij hoofdingenieur-directeur van de Antwerpse Administratie Wegen en Verkeer. Er was toen in de Vlaamse - a fortiori de Antwerpse - politiek geen eensgezindheid over de aanpak van de mobiliteit rond de stad. Een Scheldebrug, een tunnel, meer openbaar vervoer, een bredere ring, een autoluwe stad, een uitgebreide wegverbinding op Linkeroever, een stop van haveninvesteringen of tolwegen, iedereen lanceerde zijn ballonnetje om de mobiliteit uit het slop te halen. Minister van Verkeer Steve Stevaert vroeg hem in 1998 de haalbaarheid van al die ideeën te bestuderen en een lijst te maken van de dringende werken. De ingenieur, die een christendemocratisch etiket draagt: "De politiek zag geen uitweg uit de krabbenmand. Het was eigenlijk vrij revolutionair om die interne competentie bij de administratie naar boven te halen. Met succes." De Lijn, Afdeling Zeeschelde, Dienst Scheepvaart, NMBS, de stad, het gewest en de haven werkten samen aan een documentje van tien bladzijden met projecten waarvoor een aparte financiering moest worden gevonden. Het Masterplan Antwerpen was geboren. Patrick Debaere: "De enige manier om de stad leefbaar, de haven bereikbaar en het verkeer op de ring in beweging te houden, was de ontsluiting van die laatste. Hoe, brug of tunnel, was mij om het even. Ik had al meer bruggen dan tunnels gebouwd." Debaere werd in 2003-2006 verantwoordelijk voor de renovatie van de Antwerpse ring. Heel wat waarnemers vreesden dat dit monsterproject de mobiliteit compleet zou verlammen. "Iedereen raadde me af eraan te beginnen wegens de kans op chaos. In het parlement gingen zelfs stemmen op om een Nederlandse projectleider aan te trekken, omdat die nu eenmaal meer georganiseerd zijn dan Vlamingen. De woorden 'kan je niet' zijn voor een West-Vlaming net de motivatie om er toch aan te beginnen. Ik ken die ring sinds 1973 als mijn broekzak. En ik begrijp de lokale gevoeligheden en mentaliteit. Als ik dat werk niet wou voeren, wie dan wel?" De renovatie was een geoliede machine. Daarop trok de BAM Debaere aan als projectleider. "Een atypische ambtenaar, die er niet voor terugschrikt om met verve in te gaan tegen de meningen van zijn broodheren in de politiek", zo beschrijft een ex-BAM'er Debaere. "Bij de Maatschappij, waar de belangentegenstellingen de organisatie op sommige momenten in een slangenkuil veranderden, hield hij zijn hoofd koel. Hij liet zich niet meesleuren in allerlei machtsspelletjes." Toch ontsnapt ook Debaere niet aan de politieke kuiperij. "Ik kan zo tien zeer valabele technische argumenten geven tegen het Arup-SUM-traject, het zogenaamde alternatief voor de Oosterweelverbinding. Maar ik mag dat niet, omdat dit partijdig zou zijn. Antwerpen mag de waarheid niet weten. Ondertussen krijgen we allerlei verwijten. Dat doet heel veel pijn." Bij een uitstel rekent hij dat er nog vier jaar moet worden gewerkt aan een nieuwe technische en juridische omkadering voor een alternatief. "Gesteld dat er snel een nieuwe consensus wordt gevonden, wat ik betwijfel, kunnen we de nieuwe verbinding dan ten vroegste in 2021 openen. Ik heb een vreselijke déjà vu. We worden terug gekatapulteerd naar 1998. Ik wil de Oosterweelverbinding graag mee realiseren. Maar ik wil ook voor mijn zeventigste met pensioen." Hans Brockmans