Wanneer de beurzen een sterke opwaartse rit achter de rug hebben en niet zo goedkoop meer zijn, kan het nooit kwaad uw aandelenportefeuille te beschermen tegen een plotse terugval. We bekijken enkele manieren om risico van tafel te nemen.
...

Wanneer de beurzen een sterke opwaartse rit achter de rug hebben en niet zo goedkoop meer zijn, kan het nooit kwaad uw aandelenportefeuille te beschermen tegen een plotse terugval. We bekijken enkele manieren om risico van tafel te nemen. De Europese en de Amerikaanse aandelenmarkten modderen al enkele maanden aan en slagen er niet in een richting te kiezen. Almaar meer marktwaarnemers vrezen dat er een stevige terugval zit aan te komen en dat beleggers maar beter hun voorzorgen kunnen nemen. Het kopen van putopties wordt dan vaak naar voren geschoven als ultiem afdekkingsmiddel om de portefeuille te beschermen. Met een putoptie koopt u het recht een bepaalde waarde in uw portefeuille te verkopen tegen een vooraf bepaalde prijs. De koers van de putoptie stijgt als de onderliggende waarde, bijvoorbeeld een beursindex zoals de Bel-20 of de EuroStoxx50, daalt. De koersstijging van de putoptie compenseert dan het verlies van de waarde in uw portefeuille. Dat is mooi in theorie, maar in de praktijk zijn opties voor veel beleggers een brug te ver. Ten eerste zijn opties ingewikkelde afgeleide producten met een werking die specifieke kennis vergt. De financiële tussenpersonen laten niet zomaar elke klant toe opties te verhandelen. U moet via een kennistest aantonen dat u alle facetten van het optiebeleggen onder de knie hebt. En dan nog. Ten tweede zijn putopties een dure aangelegenheid, die wegen op het totale rendement van de portefeuille. De kostprijs is grotendeels gebaseerd op de tijdswaarde. Naarmate de tijd verstrijkt, neemt de waarde van de putoptie af. Een optie heeft slechts een beperkte levensduur. De tijd werkt in het nadeel van de houder. Als er geen beurscrash komt, loopt de bescherming die u kocht waardeloos af. De timing van de aankoop moet dus juist zitten. U koopt het liefst vlak voor de crash wat putopties. De markten timen is een uiterst moeilijke aangelegenheid. Ten derde is er een technische kwestie. Welke opties moeten precies worden gekocht, hoeveel stuks en met welke looptijd? De aankoop van puts op de Bel-20 is een mogelijkheid, maar de portefeuille van de meeste beleggers bestaat uit meer dan Belgische aandelen alleen. Ook de EuroStoxx50 is een mogelijkheid, maar daarvoor moet u naar de Duitse beurs. Hoeveel puts moet u kopen om uw volledige portefeuille te beschermen? En ten slotte: hoe langer de bescherming moet lopen, hoe duurder de puts zijn, want hoe hoger de tijdswaarde in de aankoopprijs. Kortom, het is geen eenvoudige oefening, tenzij u de beschermingsstrategieën van professionele beleggers kunt kopiëren, zoals bijvoorbeeld omschreven in Inside Beleggen. Er zijn minder dure manieren om een deel van de winst veilig te stellen of het risico in uw portefeuille te verminderen. De eenvoudigste manier om een deel van het huidige rendement op de portefeuille veilig te stellen, is posities te gelde te maken en wat cash op te bouwen. Niemand is ooit armer geworden van winst nemen. De enige kosten die dat met zich brengt, zijn de gebruikelijke transactiekosten en beurstaksen. Die extra cash zorgt enerzijds voor een buffer en anderzijds voor de mogelijkheid aandelen bij te kopen wanneer de aandelenmarkten terugvallen. Met een cashpositie van 15 procent of meer beschikt u over voldoende munitie om uw cash tegen lagere koersen weer aan het werk zetten. De moeilijkheid is hoe u moet bepalen welke aandelen u moet verkopen. Daarvoor beschikt u over heel wat informatiebronnen. U kunt op basis van financiële ratio's, zoals de verhouding tussen de koers en de winst, de koers en de boekwaarde, of het dividendrendement (dividend/koers) bepalen welke aandelen fundamenteel duur gewaardeerd zijn. Of u kunt zich laten leiden door het sentiment. Welke van uw aandelen hebben het onlangs wat moeilijker gehad? Met gezond verstand komt u ook al een heel eind. Zo weet u dat het verstandig is posities af te bouwen die na een rally een te groot gewicht in de portefeuille krijgen. U hoeft niet meteen te verkopen, u kunt ook via het plaatsen van een stop-lossorder wat veiligheid inbouwen en nog even de kat uit de boom kijken. Via het plaatsen van een stoplossorder legt u een bodem onder de koers van uw positie en klikt u een zekere winst vast. Zo'n order plaatsen kost u niets extra en de meeste onlinebrokers bieden de mogelijkheid aan. Stel dat u een positie in uw portefeuille hebt waarvan de koers 50 procent boven de aankoopwaarde ligt, dan kunt u bijvoorbeeld een stoplossorder 10 procent onder de huidige koers zetten. Zo stelt u een groot deel van uw winst veilig. U kunt ook vooraf bepalen hoelang u het order in de markt wil leggen en u kan het ook op elk moment weer intrekken. Bij een stop-loss zonder limiet worden automatisch verkooporders geplaatst tegen de marktprijs. U bent zeker dat uw positie zal worden verkocht, maar u bent niet zeker van de prijs. Zo'n order is enkel aan te raden bij aandelen waarin de handel groot genoeg is. Er zijn ook stoplossorders met een limiet. Voor smallcaps waarvan er slechts enkele honderden aandelen per dag van hand wisselen en waar in het orderboek nauwelijks orders liggen, kunt u met een stoploss zonder limiet weleens voor een akelige verrassing komen te staan. Voor dat soort aandelen werkt u beter met een stop-loss met een limietkoers. U bent dan niet zeker dat uw aandelen verkocht raken, maar u bent wel zeker dat u er een fatsoenlijke prijs voor krijgt. U kunt een stoplossorder met een trigger op 12 euro en een limiet op 10 euro invoeren. Wanneer de koers de trigger aantikt, genereert u automatisch een verkooporder. Ligt uw limiet te hoog en geraakt het aandeel niet meer op 10 euro, dan geraken uw stukken niet verkocht. Het risico van uw portefeuille verminderen, is ook mogelijk door de diversificatie of de spreiding op te voeren. U kunt het belang van aandelen in de portefeuille afbouwen en dat van andere activa die geen of weinig correlatie hebben met de aandelenmarkten opdrijven. Een belegger beschikt over heel wat mogelijkheden om dat te doen. U kunt behalve de opbouw van cash ook de aankoop van obligaties of een obligatiefonds overwegen. Verschillende Belgische bedrijven, waaronder Eandis en VGP, hebben onlangs obligaties uitgegeven met een nettorendement tussen 1 en 2,5 procent. De aankoop van een spaarverzekering behoort tot de mogelijkheden. Als de beurzen crashen is een portie goud - fysiek, via een tracker of een fonds - ook vaak mooi meegenomen. En dan is er nog een rist beleggingsfondsen die voor extra diversificatie en extra rendement kunnen zorgen, zoals de zogenoemde multi-assetfondsen, die in allerhande activa beleggen, of vastgoedfondsen. Francis MuyshondtDe eenvoudigste manier om een deel van het huidige rendement op de portefeuille veilig te stellen, is bepaalde posities te gelde te maken en wat cash op te bouwen.