Stel: u hebt een Permeke of Karel Appel geërfd van uw ouders. Het kunstwerk op zich interesseert u niet, maar het geld dat het werk waard is wel. In dat geval had u tot voor kort twee opties: ofwel kon u het werk aanbieden bij een veilinghuis, dat een stevige commissie op de opbrengst eist. Ofwel kon u langsgaan bij een kunsthandelaar, die wellicht alles uit de kast zou halen om het schilderij zo goedkoop mogelijk aan te kopen. In beide gevallen moet u passeren langs een tussenpersoon die de knepen van de kunstwereld ongetwijfeld beter kent dan u.
...

Stel: u hebt een Permeke of Karel Appel geërfd van uw ouders. Het kunstwerk op zich interesseert u niet, maar het geld dat het werk waard is wel. In dat geval had u tot voor kort twee opties: ofwel kon u het werk aanbieden bij een veilinghuis, dat een stevige commissie op de opbrengst eist. Ofwel kon u langsgaan bij een kunsthandelaar, die wellicht alles uit de kast zou halen om het schilderij zo goedkoop mogelijk aan te kopen. In beide gevallen moet u passeren langs een tussenpersoon die de knepen van de kunstwereld ongetwijfeld beter kent dan u. Sinds begin deze maand is er een nieuwe optie bij, bovendien met een veel lagere drempel: www.artplace.be. Kunstverzamelaars en galeriehouders kunnen op die webstek hun werken te koop aanbieden. Het systeem is vergelijkbaar met professionele tweedehandssites als Marktplaats of Kapaza. Via zoekcriteria kan de surfende kunstliefhebber het aanbod scannen op stroming, kunstenaar, prijs, herkomst en jaartal. "Gebruiksgemak en discretie zijn de kernwoorden van de site", zegt marketeer Laurent Jacobs, die samen met zijn broer Sébastien - een programmeur - de website bedacht en runt. "Op Artplace log je anoniem in, al moet je vooraf wel specificeren of je een privépersoon, galeriehouder of iemand van een veilinghuis bent. Via een schuilnaam kom je in contact met de aanbieder, die zijn prijs al dan niet afficheert op de website. Een bod doen via onze site is niet mogelijk. Al de communicatie en alle transacties gebeuren via privéberichten. Anders dan op Marktplaats is het op Artplace mogelijk om je werken aan te bieden aan één groep mensen. Bijvoorbeeld uitsluitend aan galeristen. In de verkoop en de prijsonderhandelingen komt Artplace niet tussen. Wij zijn louter een platform dat kopers en verkopers met elkaar in contact brengt." Wie gebruik wil maken van internationaal bekende kunstwebsites als Artnet of Artprice, is verplicht om jaarlijks een duur abonnement te nemen dat voor galeriehouders kan oplopen tot duizenden euro's. Betaalt de verkoper op Artplace ook geld aan de gebroeders Jacobs? "Nee, we houden de site voorlopig gratis. Registreren is kosteloos, en we vragen ook geen commissie op de verkoop", aldus Laurent. "Maar we denken eraan om binnenkort advertentieruimte te verkopen op de web-site. In een verder stadium komt er wellicht ook een mobiel luik: mensen die interesse hebben in een welbepaalde kunstenaar of stroming kunnen zich abonneren op een betalende sms-dienst die hen op de hoogte houdt als er een werk online te koop staat. Zo kunnen ze direct reageren en andere potentiële kopers op snelheid pakken." De Gentse broers Jacobs zijn nobele onbekenden in de kunstwereld. Maar met hun bedrijf Xando hebben ze wel de nodige ervaring in websites bouwen en onlineconcepten ontwikkelen. Wie rondneust op Artplace, voelt die achtergrond meteen: de site is zeer gebruiksvriendelijk. "De site is zo clean mogelijk gehouden. De navigatie moet intuïtief zijn. Verkopers kunnen zelf een werk online zetten. Er is zelfs een soort parkeerfunctie: als een werk na een tijdje niet verkocht geraakt, kan het onzichtbaar worden gemaakt voor de surfer. Wanneer de verkoper het werk na een tijdje opnieuw wil aanbieden, kan de advertentie weer geactiveerd worden." Bij de lancering van de site stonden meteen dertig werken online, waaronder moderne en hedendaagse kunst van Karel Appel, Luc Peire, Johan Tahon, Albert Saverys, Floris Jespers, Leon de Smet en Josef Felix Muller. Namen van deelnemende galeriehouders willen de broers Jacobs niet noemen, maar op basis van de aangeboden kunstwerken herkennen wij onder meer Deweer Gallery uit Otegem, Bart Wouters uit Brasschaat en Galerie Ludwig Trossaert uit Antwerpen. "Als de site wat bekender wordt, zullen ook privé-eigenaars hun kunstwerken beginnen aan te bieden. Voor veel verzamelaars die hun werk moeilijk kwijtraken of bang zijn om naar een galeriehouder te stappen, zal dat een opluchting zijn. Onze site zal de statische kunstmarkt veel meer liquide maken. En het was ook tijd dat de kunstmarkt op internetvlak volwassen werd. De verjonging is dringend, want jonge kunstverzamelaars zijn opgegroeid met internet en zijn het gewoon om via het net grote aankopen te doen." De jongere generatie mag dan wel gewoon zijn om cd's, dvd's, boeken, gadgets, kleding en computeronderdelen online te kopen, een kunstwerk aanschaffen blijft toch een aankoop waarbij je het object eerst in realiteit gezien wil hebben. "Dat klopt", zegt Sébastien Jacobs. "Vandaar dat we ook onze domeinnaam beperken tot België. Zo kunnen koper en verkoper onderling makkelijk afspreken om het werk te komen bezichtigen. Het verschil met sites als Amazon of eBay is ook dat onze site geen betalingssysteem heeft, zoals PayPal. Alle transacties gebeuren buiten ons om." Die onzichtbaarheid van de onlinekunsthandel zal bepaalde mensen zorgen baren. Een kunstkoop laat geen enkel spoor na op internet. Hij glipt tussen de mazen van de fiscus en van websites als Artprice, die trachten om de marktwaarde van een kunstwerk via verkoopresultaten in kaart te brengen. Hij creëert ook een blinde vlek voor de politiediensten gespecialiseerd in vervalsingen of kunstdiefstal: werk kan online bliksemsnel van eigenaar wisselen zonder dat de verkoop wordt opgemerkt. En dan is er nog het kwaliteitsprobleem: hoe kan de website garanderen dat de aangeboden werken koo-sjer zijn? "In onze database hebben we een lijst van bekende en minder bekende kunstenaars van wie we werk toelaten op de website. Als een verkoper een werk wil aanbieden van een artiest die nog niet op die lijst staat, moet daarvoor eerst een aanvraag worden ingediend. Dan scannen wij even die naam, om te zien of hij binnen het profiel van de site past. Zo kunnen we vermijden dat de eerste de beste zondagsschilder zijn werken aanbiedt. Voor de rest is onze ingreep minimaal. We laten de markt haar gang gaan. Wij zijn tenslotte websiteontwikkelaars, geen kunsthandelaars." Door thijs demeulemeester, fotografie piet goethalsDe Gentse broers Jacobs zijn nobele onbekenden in de kunstwereld. Maar met hun bedrijf Xando hebben ze wel de nodige ervaring in websites bouwen en online- concepten ontwikkelen.