Melkkoe
...

MelkkoeJaarlijks genereert de haven van Antwerpen een toegevoegde waarde van ongeveer 300 miljard frank. Dat betekent meer dan 4 % van het Belgische bruto binnenlands product. Daaruit vloeien ruim 106.000 directe (55.000) en indirecte (51.000) arbeidsplaatsen voort. Die cijfers putten we uit een Economische Impact Studie (EIS) van het totale sociaal-economische belang van de Antwerpse haven. De resultaten werden ook gebruikt in het boek De haven als economische motor van de regio. Op basis van cijfers uit 1992 en 1993 werden ook de financieel-economische relaties van de haven met haar omgeving doorgelicht. Daaruit borrelt een interessant beeld op : de haven blijkt een onmiskenbare melkkoe voor de overheid, zowel op federaal, gewestelijk als lokaal niveau. De openbare investeringen in het havengebied, waarover vaak zulke moeizame palavers ontstaan, brengen een opmerkelijk hoge return op. Voor de meeste overheidsbetrokkenen zelf brengt elke geïnvesteerde frank meer dan het tienvoudige op. Professor Peeters (RUCA) en drie medewerkers van het Antwerpse consulting bureau Policy Research Corporation bestudeerden de inkomsten en uitgaven in verband met de haven voor de stad Antwerpen, de regio Antwerpen, het Vlaamse gewest en de federale Belgische staat. Aan de inkomstenzijde vinden we diverse belastingen, sociale bijdragen, dividenden (van het Antwerpse Havenbedrijf uitgekeerd aan de stad) en overdrachten van een hoger niveau. Aan de uitgavenzijde staan de investeringen in haveninfrastructuur en de bijhorende afschrijvingen, de lopende uitgaven (de kosten voor de havengebonden publieke diensten incluis) en het onderhoud van de toegangswegen. Op de vier overheidsniveaus bleken er in de periode waarop de cijfers betrekking hebben, drie eclatante winnaars en een verrassende verliezer. Eerst bekijken we de glunderende gezichten. Daartoe behoort zeker de regio Antwerpen, die in 1993 een batig saldo van 651 miljoen puurde uit de havengebonden activiteiten. Dat bedrag ligt liefst twaalf keer hoger dan de uitgaven verbonden met de haven. De stad doet het niet slechter. Ze streek een bedrag op dat elf keer hoger ligt dan de investertingen. Dat is goed voor een winst van zowat zes miljard in 1993.De Belgische federale staat mag evenmin mopperen. In 1992 reef ze 118 miljard binnen, terwijl ze slechts 1,8 miljard uitgaven had met betrekking tot de haven. De Vlaamse overheid is echter de pineut. Of wàs. Inmiddels keert het onzalige tij. In 1992 scheurde het Vlaame gewest nog zijn broek voor 295 miljoen. In 1993 restte er alweer een put, deze keer van 58 miljoen. Door een overgangsperiode voorzien in de financieringswet profiteert Vlaanderen nog niet ten volle van de terugvloei. De federale overheid int de belastingen en diverse bijdragen, maar houdt slechts in geringe mate rekening met de plaats waar dat gebeurt. Naarmate hiermee meer rekening gehouden wordt, krijgt ook de Vlaamse overheid een lucratieve haven. LDD Peeters, Facon, Vandendriessche & Van Vaerenbergh, De haven als economische motor van de regio. Garant, 141 blz., 795 fr.