De macro-economische omgeving is anno 2022 ingewikkeld, ook voor een bank. De oorlog in Oekraïne creëert veel onzekerheid bij de beleggers. De hoge inflatie doet de loon- en andere kosten fors toenemen. En de stijgende rente kan de economie doen haperen als de particulieren en ondernemers minder kredieten opnemen.
...

De macro-economische omgeving is anno 2022 ingewikkeld, ook voor een bank. De oorlog in Oekraïne creëert veel onzekerheid bij de beleggers. De hoge inflatie doet de loon- en andere kosten fors toenemen. En de stijgende rente kan de economie doen haperen als de particulieren en ondernemers minder kredieten opnemen.Toch is KBC-topman Johan Thijs opmerkelijk optimistisch in zijn vooruitzichten. De bank heeft dan ook een uitstekend eerste kwartaal achter de rug. De winst daalde weliswaar met 18 procent tot 458 miljoen euro. Maar dat had veel te maken met eenmalige effecten (onder andere de winstpremie voor het personeel) die het resultaat met 140 miljoen euro drukten, en met de forse stijging van de banktaksen. KBC Groep betaalt dit jaar 514 miljoen euro banktaksen, een toename met 90 miljoen euro in vergelijking met 2021. Deze som wordt volledig ten laste van het eerste kwartaal genomen.Uit voorzichtigheid neemt KBC een provisie van 223 miljoen euro om zich in te dekken tegen eventuele gevolgen van de hoge inflatie en de oorlog in Oekraïne op zijn kredietportefeuille. De directe blootstelling van de bank aan de oorlogsregio, via handelsfinanciering, bedraagt 55 miljoen euro en wordt volledig afgeschreven. Anderzijds neemt KBC voor 205 miljoen euro provisies terug die het aangelegd had in het kader van de coronacrisis. Alles samen zit er nu 273 miljoen euro in de stroppenpot voor eventuele kredietverliezen."Exclusief al deze elementen zou de winst van KBC Groep in het eerste kwartaal van 2022 met 40 procent gestegen zijn", aldus Thijs op een digitale persmeeting. De commerciële machine van de bank-verzekeraar draaide volgens hem op alle cilinders. Er werden meer kredieten verkocht, de deposito's stegen met 5 procent, en in één kwartaal werden evenveel beleggingsfondsen verkocht als in drie kwartalen tezamen in 2021. Zelfs de voorjaarsstormen (kostprijs voor KBC: 90 miljoen euro) konden de verzekeringstak niet afremmen."We hebben voorsprong genomen op de commerciële groei die we gebudgetteerd hadden, terwijl de kosten goed onder controle bleven", aldus Thijs. Hij beseft dat de kosten dit jaar verder zullen stijgen door de hoge inflatie en de automatische loonindexering in België. Maar hij is ervan overtuigd dat dit meer dan gecompenseerd zal worden door de toename van de inkomsten.De hogere rente zorgde in het eerste kwartaal al voor een toename van de rente-inkomsten met 12 procent tot 1,2 miljard euro. Het rente-effect speelde vooral in Tsjechië, de tweede thuismarkt van KBC, waar de Nationale bank de rente al fors opgetrokken heeft. In de eurozone moet dit nog gebeuren. KBC verwacht dat de ECB in het derde kwartaal zal starten met een reeks renteverhogingen. Tegen eind dit jaar zou de depositorente (die nu -0,5 procent bedraagt) weer positief moeten zijn.De positieve impact van die rente-evolutie, gekoppeld aan de gerealiseerde commerciële groei, zal voor KBC groter zijn dan de negatieve. De hogere rente zal de rente-inkomsten van de bank immers doen toenemen, en die toename zal groter zijn dan de toename van de kosten, voorspelt Thijs.Een rente-effect op de economie verwacht hij pas na de zomer. Thijs: "Het zou kunnen dat de hogere rente de vraag naar kredieten doet dalen, maar wellicht zal dat pas na de zomer het geval zijn. Voorlopig zijn er geen tekenen in die zin bij de bedrijven en kmo's. De volledige impact van de rente-evolutie in de eurozone zal sowieso pas in 2023 duidelijk worden."CFO Luc Popelier wijst erop dat elke renteverhoging met 1 procent KBC 4 procent meer rente-inkomsten oplevert. Hij heeft er vertrouwen in dat de ECB de rente in het juiste tempo zal optrekken: "Te snel de rente verhogen zou slecht zijn voor de economische groei. De renteverhoging moet geleidelijk gebeuren zonder de economie te bruuskeren."Als de kortetermijnrente vanaf eind dit jaar opnieuw positief is, kan dit ertoe leiden dat de banken gedwongen worden de rente op spaarrekeningen op te trekken. Thijs beseft dat dit een impact kan hebben op het beleggingsappetijt van zijn klanten. Maar hij laat niet in zijn kaarten kijken hoe de bank daarmee wil omgaan: "Op dit moment zijn spaardeposito's niet attractief. Als de oorlog escaleert en de rente aantrekt kan spaargeld opnieuw een alternatief worden voor een belegging. We zullen te gepasten tijd beslissen hoe we dat zullen vertalen in ons commercieel beleid."