Voor het einde van het jaar moet ABN AMRO noteren op de beurs van Amsterdam. Van de prestigieuze wereldspeler uit de jaren negentig en 2000 schiet niet veel meer over. De bank is veel kleiner geworden, met een balans die een derde gekrompen is tot 410 miljard euro. Internationaal heeft ABN AMRO fors moeten terugkrabbelen, in Europa is de bank een middenmoter. Het zwaartepunt van de activiteiten ligt in Nederland.

Topman Gerrit Zalm heeft daar vrede mee. In dit stadium is het hem er vooral om te doen het imago van een bescheiden, voorzichtige bank te cultiveren. Toch denkt ABN AMRO ook aantrekkelijke groeiperspectieven te kunnen bieden, onder meer voor rijke particulieren. Zeker in België wil ABN AMRO groeien in private banking, zegt Victor van der Kwast, die verantwoordelijk is voor de Belgische activiteiten.

Door de beursgang staat ABN AMRO volop in de schijnwerpers. Wat doet de bank in België?

"We zijn in Duitsland en in Frankrijk ook klein begonnen, en daar zijn we nu een heel serieuze speler"

van der Kwast: "We hebben hier een internetbank (MoneYou), een bedrijfsbank en een vermogensbank. Een klassieke retailbank met een kantorennet willen we in België niet zijn. MoneYou is in twee jaar uitgegroeid tot een internetspeler met meer dan 2 miljard euro vermogen onder beheer en ruim 40.000 klanten. Dat is een heel mooi resultaat, want we positioneren ons niet als een prijsvechter. MoneYou heeft zijn aanbod uitgebreid, van spaar- naar beleggingsproducten. En volgend jaar zetten we de stap naar online vermogensbeheer."

Hoe onderscheidt ABN AMRO zich als bedrijfsbankier van de klassieke Belgische grootbanken?

van der Kwast: "Wij zijn geen master of all trade. We verlenen niet aan ieder bedrijf of elke sector kredieten. ABN AMRO focust op bepaalde industrietakken, zoals de maritieme sector, waarin we dankzij onze markt- en internationale kennis het verschil kunnen maken.

"Met Diamond & Jewellery Clients hebben we ook een leidende bank voor de diamantsector. Diamant wordt als een risicovolle sector beschouwd. Daarom hebben we de voorbije jaren het risicoprofiel van die bank verlaagd, waardoor we rustig verder kunnen met bepaalde klanten. We zijn zeer selectief in wat we doen. Tegelijk nemen we onze verantwoordelijkheid tegenover klanten die we al jaren kennen."

Wilt u breder gaan als bedrijfsbankier?

Van der Kwast: "De bedoeling is dat we het corporate banking in België uitbreiden naar andere sectoren. We mikken op ondernemingen met een omzet van 50 miljoen tot een miljard euro. De filosofie daarachter is dat we de groei van die bedrijven kunnen financieren en tezelfdertijd de zakelijke belangen en de privévermogens van de eigenaars begeleiden. Het draait bij ons meer om de klantenrelatie dan om de verkoop van een bepaald product."

De belangrijkste activiteit van ABN AMRO in België is private banking. En toch bent u maar een kleine speler?

Van der Kwast: "In bedragen en aspiraties is private banking inderdaad onze belangrijkste activiteit in België. Wereldwijd heeft ABN AMRO Private Banking meer dan 200 miljard euro activa onder beheer. We zijn de derde vermogensbank in Europa. In Frankrijk zijn we de nummer twee, in Duitsland de nummer drie en in Nederland met MeesPierson de nummer één. In België vertegenwoordigt ABN AMRO Private Banking een vermogen onder beheer van meer dan 5 miljard euro, goed voor een marktaandeel van 3 procent. De ambitie is om in België een grotere speler te worden. We mikken op termijn op een marktaandeel van 10 procent. We zijn in Duitsland en in Frankrijk ook klein begonnen, en daar zijn we nu een heel serieuze speler."

Het debacle van Fortis in 2008 en de daaropvolgende opsplitsing heeft uw marktpositie in België geen goed gedaan. Is de strategie aangepast?

Van der Kwast: "We hebben de voorbije jaren van ABN AMRO Private Banking een zeer gefocust bedrijf gemaakt. De winstgevendheid is fors verbeterd. Dat toont dat rendabiliteit niet alleen met schaalgrootte maar misschien nog veel meer met de kwaliteit van producten en diensten te maken heeft. We hebben hard gewerkt aan de transparantie voor de klant. Bij ons zijn er geen verborgen kosten. Wij staan voor efficiënt portfoliomanagement, zonder management- of distributiefees. De klant moet geen stuk van zijn eventuele winst of meerwaarde afstaan."

Dat model komt uit Nederland overgewaaid?

Van der Kwast: "In Nederland zijn veel vermogensbanken gedwongen geweest, door de evolutie naar een grotere transparantie, hun distributie-, kosten- en verdienmodel aan te passen. Dat is in België zeker nog geen algemeen fenomeen. Daarin hebben wij een voorsprong op de concurrenten. Andere vermogensbanken in België genieten nog de luxe van allerlei commissies en kosten die ze aanrekenen. Wij hebben die bocht al genomen. Het fee-model zal onder zware druk komen te staan, niet alleen doordat de klant mondiger is maar ook door de nieuwe regelgeving, zoals Mifid II."

Blijft de vaststelling dat ABN AMRO Private Banking schaalgrootte mist in België. Er hebben zich de voorbije jaren al verschillende mogelijkheden voor acquisities aangediend, maar u hapte niet toe. Waarom niet?

Van der Kwast: "Schaal is geen doel op zich. Ons doel is gecontroleerd te groeien. Als je een transactie doet, moet het de juiste zijn. We hebben overnamekansen gehad, en we zijn bij gesprekken betrokken geweest, maar we hebben gekozen het niet te doen. We hadden bijvoorbeeld geen zin om in de retailmarkt terecht te komen of om te werken met agenten. Als een overname te weinig toegevoegde waarde biedt of aanleiding geeft tot een ingrijpende reorganisatie, moet je het niet doen. In zo'n geval moet je je afvragen of het niet interessanter is organisch te groeien."

Hoe sterk is de interne groei bij ABN AMRO Private Banking?

"De toekomst is meer digitaal en op afstand, in combinatie met persoonlijk advies"

Van der Kwast: "De jongste jaren groeien we gemiddeld met 5 tot 10 procent per jaar. Soms helpen de markten ons, soms niet. Los van de marktevolutie zijn we erin geslaagd écht te groeien, door nieuwe klanten of meer activa van bestaande klanten aan te trekken. We hebben ook nieuw talent aangeworven. De organisatie is nu zo ontwikkeld dat ze een groeisprong aankan.

"Sinds kort hebben we weer een vestiging in Gent. Na 2008 hadden we het kantoor in Gent gesloten. Nu tellen we weer vijf vestigingen in België: Antwerpen, Brussel, Gent, Hasselt en Kortrijk. Dat is een goede voetafdruk. Een groot netwerk streven we niet na. De toekomst is meer digitaal en op afstand, in combinatie met persoonlijk advies."

Met de fusie van Degroof en Petercam ontstaat er een powerhouse in private banking. Zal dat de marktverhoudingen veranderen?

Van der Kwast: "Het zal ervoor zorgen dat de consolidatie van de sector zich voorzet, wat voor ons een opportuniteit is. Ik ben ervan overtuigd dat er nog groeikansen komen. Het is afwachten hoe de klanten reageren op die fusie. Een klant van Petercam voelt zich niet noodzakelijk goed in de Degroof-stal, en vice versa. Bepaalde klanten willen zich ook niet associëren met een hele grote speler, omdat ze dan het gevoel krijgen een nummer te zijn. Daar kunnen wij profijt uit halen."

'Bankier moet klant helpen ont-zorgen'

Zeven jaar na de financiële crisis blijven fiscaliteit en kapitaalbehoud de voornaamste bekommernissen van privatebankingklanten, oordeelt Victor van der Kwast van ABN AMRO België: "De vraag naar fiscaal advies blijft groot. Er zijn almaar meer internationale belastingregels terwijl ook de Belgische overheid haar duit in het zakje doet. Klanten blijven ook gefocust op het behoud van kapitaal en de overdracht van hun vermogen aan de volgende generaties. We merken dat mensen meer kiezen voor discretionair advies. Ze begrijpen dat je bijna dagelijks de markten moet volgen om stabiliteit en inzicht te verwerven. Via internet is er zo'n informatiestroom ontstaan dat men door de bomen het bos niet meer ziet. Mensen willen 'ont-zorgen': hun bankier moet hun financiële zorgen wegnemen. Ondanks de wirwar aan beleggingsproducten verkiezen ze eenvoudige en transparante producten."