De kleinebeleggerstaks - in de volksmond de 'speculatietaks' - heeft grote gevolgen voor het gedrag van particuliere beleggers. Dat blijkt uit een rapport van Vincent Van Dessel, de voorzitter van Euronext Brussel.

Vanaf januari betalen particuliere beleggers een belasting van 33 procent op de meerwaarde als ze aandelen - en andere financiële instrumenten met een of meer aandelen als onderliggend actief - binnen de zes maanden na de aankoop weer van de hand doen. Beleggingsfondsen, trackers en CFD's (contracts for difference) zijn uitgesloten van die kleinebeleggersbelasting. Opties, futures, turbo's, speeders en sprinters zijn er wel aan onderworpen.
...

Vanaf januari betalen particuliere beleggers een belasting van 33 procent op de meerwaarde als ze aandelen - en andere financiële instrumenten met een of meer aandelen als onderliggend actief - binnen de zes maanden na de aankoop weer van de hand doen. Beleggingsfondsen, trackers en CFD's (contracts for difference) zijn uitgesloten van die kleinebeleggersbelasting. Opties, futures, turbo's, speeders en sprinters zijn er wel aan onderworpen.Euronext Brussel heeft berekend wat de impact van die maatregel zal zijn. Zijn voorzitter Vincent Van Dessel heeft de voorbije weken met een powerpointpresentatie de nefaste en onmiddellijke gevolgen uiteengezet voor de commissie Handelsrecht, de commissie Financiën en het kernkabinet. Die presentatie kwam via een gunstige wind op de redactie terecht en leest als een thriller.Ten eerste mag de impact van belastingen op beleggers niet worden onderschat. Met de invoering van de rijkentaks in 2012 - die vooral veel rompslomp met zich bracht - daalde het aandeel van niet-Bel-20-aandelen in het handelsvolume op de Brusselse beurs van 13 naar 7,5 procent. Nadat de rijkentaks weer werd afgevoerd, herstelden de volumes. Ook de invoering van de Franse financiële-transactiebelasting veroorzaakte een stevige knik in de curve bij de buren op Euronext Parijs.Voor grote beursgenoteerde bedrijven zoals AB InBev is er geen vuiltje aan de lucht. Particuliere beleggers zijn goed voor nauwelijks 1 procent van het handelsvolume in bedrijven met een beurswaarde boven het miljard. Hoe kleiner de beurswaarde, hoe groter het aandeel van kleine beleggers. Merk daarbij op dat er voor elk aankooporder van een particuliere belegger ook een verkooporder van een professionele belegger - de tussenpersoon - verdwijnt. De percentages moeten met andere woorden worden verdubbeld. Voor bedrijven tussen 1 miljard en 150 miljoen euro spreken we over 8 procent, voor bedrijven kleiner dan 150 miljoen euro over 12 procent. Op de minder en de niet gereglementeerde beurssegmenten Alternext en de Vrije Markt voor kmo's tellen de particulieren voor respectievelijk 26 en 35 procent van de handelsvolumes. Niet iedereen zal zijn gedrag aanpassen, maar 80 procent van de klanten van de onlinebroker Binck gaf aan dat ze stoppen met beleggen, in fondsen zullen investeren of het beleggen beperken tot grote, vlot verhandelbare aandelen.Die percentages zijn bovendien een onderschatting, omdat verscheidene grote banken als BNP Paribas Fortis, ING en Degroof Petercam hun orders via een buitenlands filiaal of een andere broker sturen. Euronext heeft er geen zicht op wat het aandeel van de Belgische particulieren in die flow is. Euronext Brussel schat in de presentatie dat de bovenstaande percentages met 1,5 moeten worden vermenigvuldigd."Wij verwachten dat dit erg schadelijk zal zijn voor de IPO-markt", schrijft Van Dessel in zijn presentatie. IPO staat voor initial public offering, Engels voor beursintroductie. "Vooral voor de biotechnologiebedrijven waar de particulieren sterk aanwezig zijn. Kleine bedrijven die naar de beurs willen gaan, zullen uitwijken naar andere landen." In Frankrijk bijvoorbeeld zijn er prikkels om kleine bedrijven aan te moedigen de stap naar de beurs te zetten. In België niet."Op EnterNext komt 22 procent van de inschrijvingen op IPO's van particulieren", staat verder te lezen op de slides. EnterNext is een dochter van Euronext die zich richt op bedrijven met een marktkapitalisatie van minder dan 1 miljard euro. "In de twee weken na een IPO wordt 10 tot 60 procent van het bedrag dat werd opgehaald met de IPO, opnieuw verhandeld. De belasting gaat kleine beleggers ervan weerhouden in te tekenen op een IPO, aangezien ze voor zes maanden worden opgesloten."De van december naar januari uitgestelde IPO van BioTech Tools wordt de eerste test voor de Belgische IPO-markt.Er is een grote kans dat de optiemarkt in Brussel gewoon de boeken dichtdoet. Het handelsvolume op de Belgische optiemarkt is nu al bescheiden, en 30 procent van het volume komt van orders van kleine beleggers. Als die wegvallen, verdwijnen ook de orders aan de andere kant van de transactie (de professionele marktmaker die koopt of verkoopt).Beleggers gebruiken opties veelal om hun aandelenportefeuille te beschermen. Het is door de kleinebeleggerstaks niet meer de moeite waard te betalen voor die bescherming. Met een putoptie bijvoorbeeld kunt u het recht kopen binnen een bepaalde periode uw aandeel te verkopen tegen de huidige waarde. Bij een koersdaling zal die putoptie in waarde stijgen, op die meerwaarde betaalt u 33 procent belasting bij de verkoop. Bij een koersstijging wordt de putoptie waardeloos.De opties op Belgische aandelen kunnen gewoon naar Amsterdam verhuizen, de meest liquide optiemarkt in Europa, waar de professionele beleggers even goed kunnen worden bediend.